Li Idlib Dest k di berka k de ye?
Haberler / 11 Ağustos 2018 Cumartesi Saat 11:22
12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
IDLIB Di ser Idlib de ku di demn daw de welatek wek e n ku heta niha di mijara Sriy de nav w nedihat xwendin, ew j bi daxuyaniyek xwest tevl bibe, nqa, aloz, nakok pvn her iqas die ge dibe ewqas j tevlhev dibe.

IDLIB Di ser Idlib de ku di demn daw de welatek wek e n ku heta niha di mijara Sriy de nav w nedihat xwendin, ew j bi daxuyaniyek xwest tevl bibe, nqa, aloz, nakok pvn her iqas die ge dibe ewqas j tevlhev dibe. Ev rew j bi xwe re nirxandina Li Idlib dest k di berka k de ye derdikeve p. Bi daxuyaniya Balyozger n ya daxwaza tevlbna operasyona Idlib byn, gotina wek Jixwe tu km maby rove tn kirin. 

Ev demek dirje li ser arensa Idlib heremn derdor aloz, genge, pvn nqan ya ji aliy hzn navnetewey herem de derketiye asta her jor. Ji aliyek ve pvajoya civna Astana biryarn derketine, ji aliy din ve komn ete yn ji aliy Rsya Tirkiye ve Bi delal hatine mezinkirin d wan di bin navek din Art de ser piyan bigirin an j di encama lihevkirinek de li cihek din bicih bikin. Dsa ku tu hz nemaye tevl nqan li ser v herem nebye. Ev hem nqa pketinn di v herem de dibin bandora xwe li ser rastiya qad ewa dike, weke pirsn sereke di rojev de ne. 

Li gor pisporan, hem komn ete yn bik mezin n di Idlib gundewarn w de, ji aliy Rsya Tirkiy ve xistine herem wek e zarokn bi delal (umt) hatine mezinkirin, niha j bne bela ser wan. Rusya ya ku di demn daw de bi deaya qao areseriyek ji qrza Sriy re bne ketiye r, ji ber van komn ete yn ku ji aliy w Tirkiy ve hatine mezinkirin, r ji pirsgirk nakokiyn cuda re vedike. Hate ragihandin ku Rsya ji bo areserkirina rewa Idlib dem daye Tirkiy derbar Idlib de nqa plansaz pxistine. Ji bo ku Erdogan rn ser Idlib bide sekinandin neare hin tawzan dide. Her wiha perspektfn ku van ran bide sekinandin dide eteyn girdayn w yn di Idlib de. Yek ji pilansaziya bingehn rewa eteyn El-Nusra ye. Her wiha komkirina eteyan dibin navek  qao bibe art di qonaxa xwe ya daw de ye.

 

 

Rewa Idlib i b ewa kete v hal bmirz!

Parzgeha Idlib ya ku li Bakur Sriy dikeve, di destpka sala 2011an de serjimriya w gihite 2 milyon kes, l di 7 saln ji er Sriy de ji ber rewa bi hezaran koberiy her weha bicihbna penaberan ev hejmar hate guhertin. Idlib yek ji parzgehn Sriy yn ku di sala 2011an de li dij Rjma Sriy derkete xwepandanan e  parzgeha duyemne ya pit Reqay ku ji bin kontrola Rjma Sriy derketiye ye.

Parzgeha Idlib li gor itfaqa Asatana-6, di 15 lona 2017an de kete nava 4 heremn  Kmpvn. Ji komn ete yn di herma Idlib de yn girngtirn koma Heyet Tahrr El am a pengtiya wan Cebhet El Nsra ya El-Qade ya radkal t zann e. Ev kom d hem chan dizane ku pitgiriya xwe ji Tirkiy werdigire ji xwe di ser de Serok Git ya AKP Serok komar Tirkiy Recep Tayp Erdogan ve dema Deriy Snor a Idlib ser Hatay de vedibe xistin bin serweriya wan, vekir anb ziman ku ew d hzn xwe yn leker di ser El Nusra de derbas Idlib bikin, dab. Jixwe dema Idlib di 2015an de di encama lihevkirinek de El Nusra piraniya herem radest komn bi nav Arta Sriya Azad (OSO) ku ji aliy Erdogan ve wan wek e Arta min a taybet, Kuvay- Mill pnase dikir, kir.

Di 23 adara 2015an de bi serkiya Cey El-Fetih ku niha pare bye operasyonek li dij rjma Sriy hate kirin di nava 5 rojan de bajar bi git ji bin kontrola Rjma Sriy derxist.

Di dawiya sala 2015 an de Cey El-Fetih ku ji gelek koman pk dihat rast parebn hat ev bi destpkirina vekiandina Cund El-Eqsa b. 

Cey El-Fetih bi ragihandina Heyet Tehrr E-lam ve avakirina rvberiyeke sivl ji w herem re hate helandin. Li gor zanyariyan pevnn parvekirin di navbera komn ekdar li w herem de dest p kir ku pevn di navbera Cebhet Feth Elam (El-Nusra Heyet Tehrr El-am) komn opozisyon her wiha her zde j Ehrar El-am de r dan. Pit demeke ji pevn nakokiyn li w herem, ji bo hin plansaziyn xwe yn di Bakr Sriy de pk bnin, Tirkiye Dergeha Bab el Hewa careke din radest El Nsra kir hit ku ev kom bikaribe di herem de serbest tevbigere. Pitre j di 17 lona 2017an de di eroveya tfaqa Astana de Tirkiye bi awayek vekir karwanek wesaytn leker xwe li p avn hem chan di nav komn El-Nsra ya Deriy Snor Bab El-Hewa kontrol dikir de derbas kir di kampa kevin a bi nav El Muxeym El Qedm de bicih kir. 

 

Ji ber kurbna qrza Idlib metirs ketiye nava Rs Tirkiy 

Pit ku arta Sriy ragihand w li ser Idlib operasyonek p bixe, Tirkiye kete nava metirsiyan. Hat destnankirin ku sedema Rsya bi riya hzn rejm re ande epern er n li Idlib, ji bo ews deyine ser Tirkiy da ku tkiliyn xwe yn bi eteyan re zelal bike. Hate ragihandin ku Rsya ji bo areser kirina rewa Idlib beriya rn leker dem heyan meha lon daye dewleta tirk. Di hefteyn daw de j ji bo rewa Idlib gundewarn w di navbera Tirkiy Rsya de nqa bi pketin. Di encam v nqa de t gotin li bend ne dewleta tirk derheq Idlib eteyn ku di wir de bi cih bne de biryarek bide.

 

Cey El Feth deifre b guher b Cebhe El-Wetaniye ll Tehrr?

Pit rejm biryara operasyona ser Idlib da Tirkiye j kete nava hewildana ji bo kamuflekirina komn ete yn ku di nava wan de El Nsra ya girday El-Qad j hey di bin navek Cey El-Feth a di sala 2015an de ji bo yedek hatib avakirin ligel w nav w di gelek byern kutina sivlan de derbas dib, xwest kom bike. L hat destnankirin ku yek ji van navn hatibn pniyarkirin El Feth b, ji ber hatiye deifrekirin, niha li ser naveke din a Cebhe El-Wetan llTehrr (Cebheya Rizgarkirina Netew) t sekinandin. L avkaniyeke din destnan kir ku nqan derbar avakirina artek ji eteyan di qonaxa xwe ya daw de ye. Hat gotin ku her iqas ji bo tevlbna v art de gelek kom b dil xwe bin ji ber nakokiyn di navbra wan de nqa derdikevin, heta niha nav 11 koman zelal bye. Ji van yn sereke Cebhet Tehrr Sriye bi her du baskn xwe ve (Hereket Ehrar El am el-slamiye Hereket Nreddn El Zink), her wiha Elwiyet Siqr El am, Ceyi El-Ehrar, Feyleq El am Tecemoe Dimaq ku weke terorstn her radkal tn pnasekirin in. 

Berpirsiyar fermandarn yekemn duyemn a git ya Cebhe El-Wetan llTehrr j hatine akerekirin. T gotin ku sedema nakok tevlnebna komn din a v art ew e ku hin navn wek e berpirsiyar fermandar hatine diyarkirin, nayn pejirandin dsa mijara w k bibe desthiladar derketiye p. Hat destnankirin ku ligel v yek j navn hatine diyarkirin wiha ne; Fermandar Git ya Feyleq El am Fedlelah El-Hec yak u ber serbend rejm b, weke fermandar git ya cebhey hatiye erkdarkirin. Hat zann ku El-Hec rasterast bi Enqerey ve girday ye. etey bi nav Ehmed el- Serhan j weke cigir yekemn a El-Hec hatiye erkdarkirin cigir duyemn j etey bi nave Weld El-Mil ku etey her xwed tecrbeyeke leker ya di nava Hereket Ehrar El am de ye. 

 

Biryara Tirkiy ji bo tesfiyekirina El-Nusra ikl ye

Tirkiy ji bo li hember zextn derve xwe wek e dij teror bide nandan bi awayek ikl ten guherandina nav hewil dide El-Nsra biguherne. Pisporn Rojhilata Navn j v yek pitrast dikin ku Tirkiye ji bo p li operasyon an j rek dijwar ser komn ete yn di Idlib derdor w asteng bike bi ikl be j dest bi guherandina navn komn di Idlib de dike. Pispor, destnan dikin ku ji bo di peroj de li hember hzn derve ewa ya eteyn DAIޒ weke tehdt bikar tan niha j dixwaze El-Nsra komn di bin ban Heyat Tehrr El am de bikar bne, ji bo v j Tirkiye wisa z bi z dev ji El-Nsra bernade. 

Heta li gor agahiyan Tirkiye di hefteyn daw de bi fermandarn El-Nsra vexwendiye Enqerey civnek bi wan re kiriye. Li gor avkaniyek ji Idlib ragihand, ev civna ku nz 15 roj dom kir de bi awayek perwerdeh derbas bye ev agah dan: Rayedarn dewlet tirk di v civn de ji El Nsra xwestiye ku di bin nave Cebhe el Wetaniye llTehrr de kom bibin. L fermandarn El-Nsra v pniyar red kiriye. Sedema bingehn a redkirin, rewa eteyn El Nsra yn biyan ku vedigerin welatn xwe ji aliy dewletan ve tn zivirandin ji v j armanca tasfiyekirina wan t kirin. Ez bawerim ev nqaa wan hj j berdewam dike. L Tirkiye li hember v helwest di nava metirsiyek de ye. 

 

Ba e bi pketinan re pbiniyn li ser Idlib i ne?

Tirkiye; her iqas di Idlib de navbra w Rsya de tfaq lihevkirinn veart weke xeteke zirav hebe j, l ji ber Tirkiye dixwaze ji bo parastina komn eteyan wek roleke Mertal bilze ji ber 12 noqteyn (baregehn leker) yn avdriy xeteriya serweriya li Sriy de bide jiyankirin j, l li hember lihevkirina Amerka Rsya ya t xwestin Idlib bi rveberiya am ve girbidin de tr neke. 

Rejma Suriy; diyare ku ev buyern daw li Sriy bi taybet pit Lizet Zewqa ku rjma Sriy pit derbasbna w ji Deray girt rehetiyek da avakirin. Di heman dem de ev rehet li hember ran ji sral Amerkay re j kiriye. Balk e pit hevdtina Trump Ptn a li Helsink, Rsya bi ran Tirkiy re rnit di encama lihevkirin de du heremn el Fua Kefreya ku di bin serweriya Hizbllah de b radest rejm hatin kirin. Ev j naneya ku yek mijar sereke ya hevdtina Ptn Trump, nqan li ser dlib b. Her iqas asta w nehat zelalkirin j xuyaye mijara Idlib w hineke din j dem bixwaze ango wek aveke b deng biherike. 

L rastiyek j heye, ligel hem tfaq hevdtinn veart yn bi hem hzn di Sriy de xwed gotinin re j, rveberiya Moskova w her tim qarta mudaxeleya leker bikar bne. Daxuyaniya Esad v nrn teqez dike got pit operasyona Deray d operasyona Idlib dest p bikin. Ji aliy her kes ve t zann ku b destura heway ya Rsyay rejm operasyon d nikaribe bike.  Di 26 Trmeh de arta Sriye sewqiyata leker ber bi gundewar Idlib ve bi taybet aliy belafirgeha Eb ElZehr gundewar bakur Hemay de bir. Rjma Sriy j da ku v operasyon tekez bike metirsiy bike, ragihand ku ten ji bo destpkirina operasyon mijara dem e.  Sererkan Hza Rejm El-Cefer her daw mesajek da got, Osmaniyan beriya niha 400 sal welat wan dagirkirine, l niha ew r nedin ku 4 salan bimnin. Ev j li dij Tirkiyey gefek dijwar hate nirxandin.

Amerka; li gor nirxandinan Amerka derbar mijar de poltkaya bisekine temae bike-di xeteriyek de mudaxele bike dimene. Lewra niha di eroveya lihevkirina di hevdtina li Helsink de, hinek dixwaze li ser rojhilat bar Sriy lhrbn bike eger maseyek b dann helwesta ertn xwe ya esas deyine ser mas. L Amerka bi riya nner xwe y di Neteweyn Yekby Nike Hel de ya got Raste w operasyonek li ser Idlib b kirin l dive tedbrn hebna sivlan li wan herman div ji aliy meclisa ewlekriy ve bi lez werin girtin. Ji ber jiyana bi hezaran mirov di xeteriy de ye. Bi v daxuyaniy j derdikeve hol ku Amerka li ser v bingeh ya qao parastina sivlan w li ser Rsya, rejm, ran Tirkiy her tim wek e tehddek bide ixlandin. 

 ran; j aktorek bi bandor di krza Sriy de ye, l li gor rewa daw ya ran hin zextn navdewlet, wek mecbriyeta xwe vekiandina ji Sriy, rewa w ya abor kelecana hundir ran de, dihle ku ew j li gor tfaqn demn daw de p ketine ling xwe dirj bike. Lewra ji aliy ran ve zextek a destpkirina operasyona rjma Sriy ya li ser Idlib heye. Qet nebe ew ji bo xatir ber ku di gelek herman de xwed gotin xwed hzek ku dikare tevlheviy derbixe ye. V qart j li hember ambargoya abor ya Amerkay bi Rsya re projeyn bazirganiy aboriy p bixe, dixwaze bide ixlandin. 

Rveberiya Bakr Sriye; wek hza leker-siyas, her wiha ji bo tevahiya Sriy y her xwed proje ku yekbna Sriy diparze, rveberiya Bakur Suriy ye. Ji bo v yek j ligel di encama tfaqa navnetewey herem de Efrn pke Tirkiye hatibe kirin j l di demn daw de near man her hz careke din ber xwe bidin v hz. Lewra hevdtinan andeya ku weke ser nav hem gel pkhateyn Bakur Sriy MSD QSD li am bi rveberiya rejma Sriy re hate kirin, ji bo destpk r li ber areseriya qrza Sriy hat vekirin. P ve girday hem di hla leker hem j avakirina hiqqa welat de b rveberiya Bakur Sriy t ney kirin. Daxuyaniya Hevserok Tevgera Civaka Demokratk (TEV-DEM) Aldar Xell ku got ew ji bo operasyona Idlib amade ne, naneya v yek ye.   

 

Jixwe ten n km b! 

Di pvajoya mijara operasyona li ser Idlib de, y her balk j hewildana tevlbna n ya qada Sriy bi taybet j Idlib ye. Balyozger n Ti Tiyanjn derbar operasyona Idlib de daxuyaniyek da got: Arta welat me amadeye ku bi awayek bi arta Sriy re di operasyona Idlib de cih bigire. Ne ten di Idlib de ema madene li her cih ku terrorist di Sriy de bi cih bne er bikin. L ji bo tevlbna me ya operasyon pwst bi biryarek siyas heye. Yek ji armancn me ya bingehn a v daxwaz heye ku li hember terorstan-el-Ayxor ku bi esl xwe n ne di ser Tirkiy de tevl eteyn El-Nsra bibn- er bikin e. Ev terorstn ku esl xwe n ne ji bo me cih erm ye ku li hember sivlan er dikin, ji bo w j em dixwazin wan di Sriy de tasfiye bikin. Bi v daxuyaniy re t meraqkirin, n ji nimj ve bi pitgiriya xwe ya ji Rsya re di nava v meseley de b an, ten di hla riya git ya bazirgan abor ya li hem welatan belav bibe, bikar bne.

Ji v daxuyaniya n armanc i ye h ba nehatiye zelalkirin l ji nika ve daxuyaniyek wisa hit ku nirxandina Jixwe hn km bn! p bikeve.

Navenda Lkolnn Stratejk a Kurdistan

www.lekolin.com - www.lekolin.org - www.lekolin.net www.lekolin.info -www.navendalekolin.com -http://kursam.org/index.html- http://kursam.net/index.html

Parveke

TAGS(ETIKETLER): IDLIB  Tirkiye  OSO  

Bu Yazya Henz Yorum Eklenmemi.