{"id":14504,"date":"2024-10-25T09:02:04","date_gmt":"2024-10-25T07:02:04","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/?p=14504"},"modified":"2024-10-25T09:02:04","modified_gmt":"2024-10-25T07:02:04","slug":"navenda-siyaset-u-sere-hevsengiye-ya-hezan-idlib-dosya-4","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/navenda-siyaset-u-sere-hevsengiye-ya-hezan-idlib-dosya-4\/","title":{"rendered":"Navenda Siyaset \u00fb \u015eer\u00ea Hevsengiy\u00ea Ya H\u00eazan: Idlib-DOSYA 4"},"content":{"rendered":"<p><strong>IDLIB TIRKIYE \u00db ALIY\u00caN NAVDEWLET\u00ce \u00db HEREM\u00ce\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p><strong>Tirkiye \u00fb Idlib<\/strong><strong>:<\/strong><\/p>\n<p>S\u00eenor\u00ea Tirkiy\u00ea y\u00ea bi Idlib\u00ea re digih\u00eaje 129 k\u00eelometran \u00fb li ser v\u00ea xet\u00ee n\u00eaz\u00ee 2 milyon kes l\u00ea hene. Tirkiye j\u00ee ditirse ku eger tevgereke ko\u00e7beriy\u00ea ji v\u00ea wher\u00eama bi\u00e7\u00fbk \u00e7\u00eabibe, endam\u00ean bi \u00eedeolojiy\u00ean cuda \u00fb ko\u00e7ber\u00ean ji herem\u00ean cuda y\u00ean S\u00fbriy\u00ea hene w\u00ea bibin bela ser\u00ea w\u00ea. Lewra di v\u00ea mijar\u00ee de ji bo dewleta Tirk a dagirker karibe hereman dagir bike peymaneke ve\u015fart\u00ee bi R\u00fbsya re kiriye \u00fb ev peyman ber\u00ea de j\u00ee di mijara dagirkirina Efr\u00een, Ser\u00eakaniy\u00ea \u00fb Gir\u00ea Sp\u00ee de xwe dab\u00fb der. Ji ber v\u00ea tirs\u00ea \u00fb peymana daniye wek e be\u015fek ji \u00cemparatoriya Osman\u00ee ya hilwe\u015fiyay\u00ee p\u00ea\u015fd\u00eetin kiriye, dewleta Tirk a dagirker bi hezaran le\u015fker \u00fb bi sedan tank \u00fb wesayit\u00ean zirx\u00ee \u015fandin Idlib\u00ea.<\/p>\n<p>\u015eandina le\u015fkeran \u00fb avakirina xal\u00ean le\u015fker\u00ee dest p\u00ea kir ji dema c\u00eebic\u00eekirina r\u00eakeftina her\u00eam\u00ean (k\u00eamkirina rage\u015fiy\u00ea) li Astanay\u00ea ku di navbera R\u00fbsya, Tirkiye \u00fb \u00ceran\u00ea de di Gulana 2017\u2019an de p\u00eak hat. Pi\u015ft\u00ee r\u00eakeftina agirbest\u00ea di navbera Tirkiye \u00fb R\u00fbsyay\u00ea de ku di Adara 2020\u2019an de li Moskow\u00ea hatib\u00fb \u00eemzekirin, hejmara xal\u00ean le\u015fker\u00ee z\u00eade b\u00fb. Tirkiy\u00ea pi\u015ft\u00ee \u00e7end rojan \u00ear\u00ee\u015fek li ser h\u00eaz\u00ean rej\u00eema S\u00fbriy\u00ea destp\u00ea kir pi\u015ft\u00ee ku bi dehan le\u015fker\u00ean w\u00ea di \u00ear\u00ee\u015feke ku t\u00ea texm\u00eenkirin R\u00fbsiya p\u00eak an\u00eeb\u00fb hatin ku\u015ftin.<\/p>\n<p>Li gor\u00ee daney\u00ean her\u00ee daw\u00ee y\u00ean n\u00eev\u00ea sala 2024\u2019an, Tirkiye di 127 navend\u00ean le\u015fker\u00ee de cih digire ku bi v\u00ee reng\u00ee hatine belavkirin:<\/p>\n<p>12 \u00a0baregeh \u00fb 114 noqtey\u00ean le\u015fker\u00ee. 58 noqte dikevin s\u00eenor\u00ea li herem\u00ean gir\u00eaday\u00ea w\u00eelayeta (par\u00eazgeha) Heleb\u00ea.<\/p>\n<p>Noqtey\u00ean li Idlib\u00ea bi taybet\u00ee li devera Cebel El-Zawiye ya li ba\u015f\u00fbr\u00ea par\u00eazgeha Idlib\u00ea ne \u00fb Tirkiy\u00ea bi r\u00eaya van noqteyan ti\u015fteke ku di\u015fibe d\u00eewarek\u00ee ava kiriye,\u00a0 ji bo r\u00eagirtin li p\u00ea\u015fve\u00e7\u00fbna h\u00eaz\u00ean r\u00eaj\u00eema S\u00fbriy\u00ea ku ber bi navenda bajar\u00ea Idlib\u00ea \u00fb bajar\u00ea Er\u00eehay\u00ea \u00fb bajar \u00fb bajarok\u00ean ku li bakur\u00ea par\u00eazgeh\u00ea ne, p\u00ea\u015f bikeve.<\/p>\n<p>Dagirkeriya Tirkiy\u00ea ditirse eger Idlib bikeve dest\u00ea Rej\u00eema S\u00fbriy\u00ea ji p\u00eal\u00ean n\u00fb y\u00ean ko\u00e7beriy\u00ea \u00e7\u00eabibe. Ji ber rew\u015fa abor\u00ee \u00fb siyas\u00ee ya aloz li Tirkiy\u00ea, w\u00ea barek\u00ee mezin bikeve ser mil\u00ea w\u00ea \u00fb w\u00ea derfet\u00ea bide muxalefeta (opoz\u00eesyona) Tirkiy\u00ea. Lewra ev her\u00eama ji bin serweriya Erdogan derkeve t\u00ea wateya windakirina w\u00ea. Ji ber v\u00ea yek\u00ee gelek ko\u00e7ber\u00ean ji ber aloziya S\u00fbriy\u00ea \u00e7\u00fbb\u00fbn Tirkiy\u00ea, bi avakirina komisyoneke bicihkirina ko\u00e7beran h\u00ead\u00ee h\u00ead\u00ee wan dizivr\u00eenin \u00fb li herem\u00ean dagirkir\u00ee belav dike.<\/p>\n<p>Tirkiy\u00ea tekez\u00ee li ser w\u00ea yek\u00ea dike ku p\u00eaw\u00eeste r\u00eaj\u00eema S\u00fbriy\u00ea ji bajarok\u00ean Xan \u015e\u00eax\u00fbn, Seraqib \u00fb Marat El-N\u00fbman li par\u00eazgeha Idlib\u00ea veki\u015fe \u00fb vegere s\u00eenor\u00ean nav\u00e7ey\u00ean kontrol\u00ea li gor\u00ee r\u00eakeftina So\u00e7\u00ee ya ku di \u00celona 2018an de hatib\u00fb \u00eemzekirin. Ji bo vegerandina bi deh hezaran ko\u00e7ber\u00ean ku li ser xeta s\u00eenor dij\u00een bo wan her\u00eaman.<\/p>\n<p>Ti\u015fta din a ku dih\u00eale dagirkeriya Tirkiy\u00ea Idlib\u00ea ji dest\u00ea xwe bernede ew e ku bi R\u00fbsya \u00fb r\u00eaj\u00eema S\u00fbriy\u00ea re li dij\u00ee her\u00eam\u00ean R\u00eaveberiya Xweser li Bakur \u00fb Rojhilat\u00ea S\u00fbriy\u00ea lihevkirin \u00fb dan\u00fbstandinan bike, ji ber ew van her\u00eaman metirsiyek li ser xwe dib\u00eene \u00fb hewl dide ji hol\u00ea rake. Ji ber v\u00ea yek\u00ea, ew xwe bi Idlib\u00ea ve gir\u00eadide da ku di her r\u00eakeftinek\u00ea de yan asay\u00eekirina bi \u015eam\u00ea re bazar\u00ea bike, ku tunekirina R\u00eaveberiya Xweser beramber\u00ee vegerandina desthilata rej\u00eem\u00ea ser Idlib\u00ea.<\/p>\n<p>Mijara din j\u00ee ew e ku Tirkiye dizane ku windakirina Idlib\u00ea t\u00ea wateya lawazb\u00fbna kart\u00ean w\u00ea di dosyaya S\u00fbriy\u00ea de, \u00fb d\u00ea derfet\u00ean xwe y\u00ean destwerdan\u00ea di avakirina pa\u015feroja S\u00fbriy\u00ea \u00fb \u00e7areseriya siyas\u00ee li wir bis\u00eenor bike. Lewma dagirkeriyaTirk; h\u00eaz\u00ean xwe li devera &#8220;Cebel El-Zawiye&#8221; li ser riy\u00ean navdewlet\u00ee li par\u00eazgeha Idlib\u00ea, her wiha li ser r\u00eaya navdewlet\u00ee (M4) ku bakur \u00fb rojavay\u00ea S\u00fbriy\u00ea gir\u00eadide z\u00eade kir. Enqer\u00ea bi v\u00ea yek\u00ea hewil da ku kart\u00ean xwe z\u00eade bike \u00fb rola xwe mezintir bike, ji ber ku kontrolkirina r\u00eay\u00ean navdewlet\u00ee d\u00ea rol \u00fb bijartey\u00ean Tirkiy\u00ea li hember Washington\u00ea de z\u00eade bike, ku Washington dixwaze sizay\u00ean abor\u00ee li ser rej\u00eema S\u00fbriy\u00ea bi tund\u00ee bisep\u00eene. P\u00eave gir\u00eaday\u00ee li hember R\u00fbsiya ku dixwaze r\u00eay\u00ean navdewlet\u00ee \u00e7alak bike \u00fb dan\u00fbstendina bazirganiy\u00ea desp\u00ea bike. Ji xwe R\u00fbsya \u00e7end caran daxwaza ya daw\u00eekirina rola Tirkiy\u00ea li S\u00fbriy\u00ea n\u00ee\u015fan da, ew j\u00ee bi r\u00eaya ferzkirina rew\u015feke le\u015fker\u00ee eger karibe.<\/p>\n<p>Ji xwe em ji b\u00eer nekin destkeftiy\u00ean ku Enqere di nava NATO\u2019y\u00ea de bi dest dixe, di berd\u00eala astengkirina pirsgir\u00eaka ko\u00e7beriya ku ji Idlib\u00ea ber bi axa Ewropay\u00ea ve t\u00ea, nemaze ku Enqere dixwaze rola xwe di nava hevpeymaniy\u00ea de ji n\u00fb ve p\u00eanase bike \u00fb bibe aktor\u00ea sereke di ge\u015fkirina siyaset\u00ean hevpeymniy\u00ea de.<\/p>\n<p><strong>IDLIB \u00db R\u00dbSYA<\/strong><\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee r\u00fbxandina r\u00eaj\u00eema &#8220;Muamer Qedaf\u00ee&#8221; li L\u00eebyay\u00ea bi dest\u00ea welat\u00ean (NATO), R\u00fbsyay\u00ea dest bi xurtkirina bandora xwe ya di aliy\u00ea S\u00fbriy\u00ea ya deryaya Sip\u00ee kir. Destp\u00eak\u00ea bi riya Encumena Ewlekar\u00ee \u00fb Le\u015fker\u00ee, teknik\u00ee de li pi\u015ft rej\u00eem\u00ea sekin\u00ee. Ev yek di sala 2025\u2019an de ku Tirkiye bi riya f\u00eenansekirina Qeter\u00ea kom\u00ean \u00e7ete y\u00ean di bin nav\u00ea muxalefeta S\u00fbriy\u00ea (Opozisyona S\u00fbriy\u00ea) de \u00e7ek rakirib\u00fbn \u00fb rej\u00eema S\u00fbriy\u00ea ketib\u00fb metirsiyek \u00fb tengaviy\u00ea R\u00fbsya Baregehek\u00ea Asman\u00ee di navb\u00eara Him\u00eam\u00eem \u00fb Laziqiy\u00ea ava kir. Pi\u015ftre j\u00ee di cotmeha 2026\u2019an de j\u00ee baregeheke deryay\u00ee li bajar\u00ea Tart\u00fbk ava kir. Ev her du baregeh ji bo R\u00fbsya b\u00fbn bingehek sereke ya ji bo deryaya Sp\u00ee ya gi\u015ft\u00ee.<\/p>\n<p>Idlib b\u00fb navenda kom\u00ean \u00e7ete y\u00ean ku R\u00fbsya wan wek teror\u00eest bi nav dike, bi taybet\u00ee \u00c7e\u00e7en\u00ean ku li Idlib\u00ea li gel Turkistan\u00ee, Cebhet El-Nusra \u00fb Ehrar El-\u015eam hene, ji bo R\u00fbsyay\u00ea b\u00fbne pirsgir\u00eakek mezin a ewlekar\u00ee \u00fb siyas\u00ee. Bi taybet di demeke ku rol\u00ean navdewlet\u00ee y\u00ean li her\u00eam\u00ea tevlihev b\u00fb de. Bajarok\u00ean bakur\u00ea Hemay\u00ea, y\u00ean ku gir\u00eaday\u00ee her\u00eama \u00e7arem\u00een a k\u00eamkirina rage\u015fiy\u00ea ne (weke her\u00eama Idlib\u00ea t\u00ea binavkirin) b\u00fbye baregeha av\u00eatin\u00ea firokey\u00ean b\u00ea mirov ji bo \u00ear\u00ee\u015fkirina ser baregeha &#8220;Hmemim&#8221; y\u00ea art\u00ea\u015fa R\u00fbsyay\u00ea li gundewar\u00ea Laziqiy\u00ea. Moskowa ji bo ku ji v\u00ea metirsiy\u00ea xilas bibe \u00fb xwe n\u00eaz\u00ee her\u00eam\u00ean s\u00eenor bike, derbas\u00ee Idlib\u00ea b\u00fb, bi v\u00ee away\u00ee atmosfera dan\u00fbstandinan bi Tirkiy\u00ea re\u00a0 amade kir, ku Tiriy\u00ea pi\u015ftgiriya sereke y\u00ea kom\u00ean \u00e7ete ye,\u00a0 ew y\u00ean ku bi r\u00eaya balafir\u00ean b\u00eamirov, baregeha strat\u00eej\u00eek a R\u00fbsyay\u00ea armanc dikirin.<\/p>\n<p>R\u00fbsya bi operasyon\u00ean xwe y\u00ean le\u015fker\u00ee, xwest bi zor\u00ea van r\u00eay\u00ean navnetewey\u00ee kontrol bike, da ku wan r\u00eayan veke \u00fb kel\u00fbpelan derbas\u00ee ba\u015f\u00fbr\u00ea S\u00fbriy\u00ea bike. Ew heta \u00eero j\u00ee giran\u00ee dide v\u00ea siyaset\u00ee, di hevd\u00eetin\u00ean bi taybet a bi Tirkiy\u00ea re, dixwaze b\u00ea armanc\u00ea bi r\u00eay\u00ean d\u00eeplomat\u00eek\u00a0 p\u00eak b\u00eene, ku encam\u00ea de biserket \u00fb kar\u00ee deriy\u00ea Eb\u00fb Zind\u00een li her\u00eama Bab\u00ea veke. Her wiha behsa vekirina deriy\u00ean di navbera her\u00eam\u00ean dagirkeriya Tirkiy\u00ea \u00fb her\u00eam\u00ean di bin kontrola rej\u00eem\u00ea de ya li Idlib\u00ea t\u00ea kirin \u00fb ji n\u00fb ve vekirina deriy\u00ea Bab El-Hawa kir.<\/p>\n<p>Moskowa serkeftina proseya dan\u00fbstandina bazirgan\u00ee di navbera r\u00eaj\u00eema S\u00fbriy\u00ea \u00fb dagirkeriya Tirkiy\u00ea de y\u00ea li her\u00eam\u00ean dagirkir\u00ee wek derfetek gir\u00eeng ji bo asay\u00eekirina peywendiy\u00ean di navbera Enqere \u00fb \u015eam\u00ea de dib\u00eene. Her wiha vekirina r\u00eay\u00ean ji D\u00eelok\u00ea (\u00cantab\u00ea) ya Tirkiy\u00ea heta \u015eam\u00ea li her\u00eam\u00ean bakur\u00ea S\u00fbriy\u00ea, r\u00ea dide rej\u00eem\u00ea ku bi r\u00eaya abor\u00ee t\u00eakiliyan bi dewlet\u00ean c\u00eeran re ava bike \u00fb di encam\u00ea de giraniya abor\u00ee ji ser mil\u00ea R\u00fbsiya k\u00eam bike.<\/p>\n<p><strong>IDLIB \u00db \u00ceRAN <\/strong><\/p>\n<p>Heb\u00fbna \u00ceran\u00ea li S\u00fbriy\u00ea derfet\u00ea dide Tehran\u00ea ku derbas\u00ee Deryaya Sip\u00ee bibe \u00fb xet\u00ean hinartina gaz \u00fb petrol\u00ea ber bi Ewropay\u00ea ve ewle bike. Ji ber v\u00ea yek\u00ea berjewendiya \u00ceran\u00ea heb\u00fb ku derbas\u00ee nav saziy\u00ean le\u015fker\u00ee y\u00ean rej\u00eema S\u00fbriy\u00ea bibe. Her wiha bicihkirina kom\u00ean \u00e7ekdar li ser r\u00eaya Tehran \u00fb Beyr\u00fbt\u00ea, ku di par\u00eazgeh\u00ean D\u00earezor\u00ea \u00fb Humus\u00ea y\u00ean S\u00fbriy\u00ea re derbas dibe. \u00ceran\u00ea her wiha heb\u00fbna van koman li \u00cedlib\u00ea xurt kir ku c\u00eeran\u00ea par\u00eazgeha Laziqiy\u00ea ye ya li ser Deryaya Sp\u00ee ye.<\/p>\n<p>Li aliyek\u00ee din desthilata\u00a0 \u00ceran\u00ea li Idlib\u00ea \u00fb Heleb\u00ea j\u00ee, derfeteke gir\u00eeng dide Tehran\u00ea ku zext\u00ea li Tirkiy\u00ea bike, bi armanca ku siyaseta xwe li her\u00eama Rojhilata Nav\u00een bi gi\u015ft\u00ee bizivr\u00eene li gor\u00ee berjewendiy\u00ean \u00ceran\u00ea. Pi\u015ft\u00ee z\u00eadeb\u00fbna \u00ear\u00ee\u015f\u00ean le\u015fker\u00ee y\u00ean Tirkiy\u00ea ser xaka Iraq\u00ea \u00fb hewla Tirkiy\u00ea bo xwegihandina s\u00eenor\u00ean \u00ceran\u00ea bo xizmetkirina ajanday\u00ean NATOy\u00ea di pa\u015feroj\u00ea de. ji ber w\u00ea j\u00ee \u00ceran dixwaze li ser s\u00eenor\u00ean Tirkiy\u00ea bic\u00eeh bibe \u00fb hevsengiyek p\u00eak b\u00eene.<\/p>\n<p>Heb\u00fbna \u00ceran\u00ee \u00fb Hizbullaha \u00ceraq\u00ee li Seraqib \u00fb gundewar\u00ea w\u00ea ya li rojhilat\u00ea Idlib\u00ea z\u00eade ye. Her wiha derdora devera Cebel El-Zawiya li ba\u015f\u00fbr\u00ea par\u00eazgeh\u00ea \u00fb li gundewar\u00ea ba\u015f\u00fbr\u00ea Heleb\u00ea y\u00ea ser bi Idlib\u00ea ve dixwaze z\u00eadetir bike. \u00ceran\u00ea giraniya xwe li Idlib \u00fb Heleb\u00ea z\u00eade kir pi\u015ft\u00ee ku di gulana 2021\u2019an de konsolosxaneya xwe li Heleb\u00ea vekir ku konsolosxane veguher\u00ee navendek ji bo bir\u00eavebirina kom\u00ean \u00ceran\u00ee y\u00ean li bakur\u00ea rojavay\u00ea S\u00fbriy\u00ea.<\/p>\n<p><strong>IDLIB \u00db DYA <\/strong><\/p>\n<p>Di destp\u00eaka sala 2013\u2019an de, serok\u00ea w\u00ea dem\u00ea y\u00ea Dewlet\u00ean Yekb\u00fby\u00ee ya Amer\u00eekay\u00ea (DYA) Barack Obama dest\u00fbr da ku bernameya ve\u015fart\u00ee ya &#8220;Timber Sycamore&#8221; ya ku CIA serpere\u015ftiya w\u00ea dikir, ava bike, da ku n\u00eaz\u00eek\u00ee 15 hezar \u00e7ekdar\u00ean li S\u00fbriy\u00ea di nav axa Tirkiy\u00ea de werin qeydkirin, perwerdekirin \u00fb cebilxane \u00fb p\u00eaw\u00eestiy\u00ean din di war\u00ea m\u00fb\u00e7e \u00fb al\u00eekariy\u00ean mirov\u00ee de big\u00eene wan. L\u00ea ev proje bi ser neket, ji ber ku Tirkiy\u00ea fikra heb\u00fbna kom\u00ean \u00e7ekdar \u00ean ne gir\u00eaday\u00ee w\u00ea red dikir \u00fb ji ber v\u00ea yek\u00ea j\u00ee agahiyan didan al\u00eegir\u00ean xwe, bi taybet\u00ee kom\u00ean c\u00eehad\u00ee, ji bo ku bikevin p\u00ea\u015fiya kom\u00ean ku derbas\u00ee nav axa S\u00fbriy\u00ea dibin bigrin \u00fb dest deynin ser \u00e7ek\u00ean wan. Ev ti\u015ft pir caran \u00e7\u00eab\u00fb, pi\u015ft\u00ee sal derbas b\u00fbn \u00fb bi taybet\u00ee di Hez\u00eerana 2017\u2019an Serok\u00ea Amer\u00eekay\u00ea Donald Trump biryara rawestandina v\u00ea projey\u00ea da.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee t\u00eak\u00e7\u00fbna v\u00ea pirojey\u00ea, Wa\u015finton bi awayek\u00ee ber\u00e7av tevl\u00ee nav\u00e7ey\u00ean bakur\u00ea rojavay\u00ea S\u00fbriy\u00ea neb\u00fb, l\u00ea kar\u00ee bibe xwedan kart\u00ean gir\u00eeng bo fi\u015far\u00ea li aliy\u00ean din bike, m\u00eena sepandina sizay\u00ean abor\u00ee li ser r\u00eaj\u00eema S\u00fbriy\u00ea, her wiha li pa\u015f perd\u00ea hin nakokiy\u00ean li S\u00fbriy\u00ea bir\u00eave dibe li gor\u00ee\u00a0 berjewendiy\u00ean Wa\u015f\u00eengton\u00ea. Heb\u00fbna rast\u00ee ya Amer\u00eek\u00ee di p\u00ea\u015fve\u00e7\u00fbn\u00ean Idlib\u00ea de tune b\u00fb, her wiha dema ku R\u00fbsiyay\u00ea li Idlib\u00ea \u015fer giran dikir, Wa\u015fington al\u00eegirya xwe bo Tirkiy\u00ea e\u015fkere dikir \u00fb diyar dikir ku li dij\u00ee rej\u00eem\u00ea ew li aliy\u00ea Tirkiy\u00ea ye. Di \u00e7ar\u00e7oveya pi\u015ftrastkirina v\u00ea siyaset\u00ea de, pi\u015ft\u00ee ku di destp\u00eaka Adara 2020\u2019an de di navbera Tirkiye \u00fb R\u00fbsyay\u00ea de agirbest hat \u00eemzekirin, n\u00fbner\u00ea taybet \u00ea Amer\u00eekay\u00ea bo S\u00fbriy\u00ea James Jeffrey serdana deriy\u00ea Bab El-Hawa y\u00ea di navbera Tirkiy\u00ea \u00fb Idlib\u00ea de kir.<\/p>\n<p>Wa\u015fington bi berdewam\u00ee dij\u00eetiya xwe li hember \u00eari\u015fa r\u00eaj\u00eema S\u00fbriy\u00ea \u00fb R\u00fbsiya li ser her\u00eam\u00ea ragihandiye, ji bo ku derfeta \u00e7areserkirina S\u00fbriy\u00ea di berjewendiya Moskow de ji dest bide. Ji aliyek\u00ee din ve, derfet\u00ea nede \u015fikandina dorp\u00ea\u00e7a abor\u00ee ya ku ji aliy\u00ea Amer\u00eeka ve li ser r\u00eaj\u00eema S\u00fbriy\u00ea hatiye ferzkirin a ku bi r\u00eaya deriy\u00ea Idlib\u00ea re. Ji ber ku ew sizay\u00ean abor\u00ee wek karteke gir\u00eeng dib\u00eene ku bandor\u00ea li ser rew\u015fa S\u00fbriy\u00ea bike \u00fb bi temam\u00ee ji R\u00fbsyay\u00ea re neh\u00eale.<\/p>\n<p>Dewlet\u00ean Yekb\u00fby\u00ee y\u00ean Amer\u00eekay\u00ea dizane ku day\u00eena derfeta R\u00fbsyay\u00ea ji bo \u00e7areserkirina dosyaya Idlib\u00ea bi awayek\u00ee le\u015fker\u00ee t\u00ea wateya bidaw\u00eekirina as\u00eab\u00fbna daw\u00ee ya kom\u00ean le\u015fker\u00ee y\u00ean dijber\u00ee r\u00eaj\u00eema S\u00fbriy\u00ea \u00fb bi v\u00ee away\u00ee serkeftineke mezin li dij\u00ee dijber\u00ean r\u00eaj\u00eema S\u00fbriy\u00ea p\u00eak tine. Ev j\u00ee t\u00ea wateya windakirina karteke gir\u00eeng ku r\u00ea dide w\u00ea ku tevger\u00ean R\u00fbsyay\u00ea li S\u00fbriy\u00ea \u00fb her\u00eam\u00ea bi gi\u015ft\u00ee kontrol bike.<\/p>\n<p>Heb\u00fbna nav\u00e7eyeke bi nakok di navbera R\u00fbsya \u00fb Tirkiy\u00ea de ji bo DYA\u2019y\u00ea bi feyde ye, ji ber Amer\u00eeka bi w\u00ee away\u00ee derfeta n\u00eaz\u00eekb\u00fbna R\u00fbsyay\u00ea ji Enqer\u00ea \u00fb d\u00fbrxitina w\u00ea ji hevpeyman\u00ean rojavay\u00ee ji hol\u00ea radike. Ji aliy\u00ea din ve berdewamb\u00fbna aloziy\u00ean di navbera Tirkiye \u00fb R\u00fbsyay\u00ea de t\u00ea wateya mij\u00fblkirina wan \u00fb k\u00eamkirina h\u00eaza wan.<\/p>\n<p><strong>IDLIB-REJ\u00ceMA S\u00dbR\u0130Y\u00ca \u00db CEBHET EL-N\u00dbSRA <\/strong><\/p>\n<p>Idlib ji bo r\u00eaj\u00eema S\u00fbriy\u00ea xwed\u00ee gir\u00eengiyeke mezin e. ji ber ku Idlib\u00ea weke mezintir\u00een asteng dib\u00eene li p\u00ea\u015fiya vegerandina kontrol\u00ea li ser axa S\u00fbriy\u00ea \u00fb ragihandina serkeftina bi biryar. Nemaze ku vegera r\u00eaj\u00eem\u00ea bo Idlib\u00ea t\u00ea wateya bidaw\u00eekirina destwerdana navdewlet\u00ee ya di deriy\u00ea Tirkiy\u00ea re.<\/p>\n<p>Derbar\u00ea kom\u00ean ku li Idlib\u00ea \u015fer\u00ea rej\u00eema S\u00fbriy\u00ea dikin, bi taybet Cebhet El-Nusra\/Tehr\u00eer el-\u015eam, ew par\u00eazgeha Idlib\u00ea weke \u00e7areya daw\u00ee dib\u00eenin. Ji ber ku wan hem\u00fb dever\u00ean di bin kontrola xwe de li gundewar\u00ea \u015eam\u00ea, Humus \u00fb Hemay\u00ea ji dest dane. Gund pi\u015ft\u00ee dan\u00fbstandin\u00ean R\u00fbs\u00ee-Tirk\u00ee li S\u00fbriy\u00ea \u00fb bi v\u00ee away\u00ee ji destdana Idlib\u00ea t\u00ea wateya Tesfiyekirina wan hem\u00fbyan ji ber ku ew di l\u00eesteya teror\u00eestan de ne.<\/p>\n<p><strong>\u00a0HEJMAR \u00db \u00ceSTAST\u00ceSK\u00caN DERBAR\u00ca IDLIB\u00ca Y\u00caN NIHA<\/strong><\/p>\n<p>Hejmara ni\u015ftecih\u00ean Idlib\u00ea tam nay\u00ea zan\u00een, l\u00ea malper\u00ean ser bi dagirkeriya Tirkiy\u00ea ve dib\u00eajin ku li tevah\u00ee herem\u00ean Idlib\u00ea (bi ko\u00e7ber\u00ean n\u00fb \u00fb kevin re) n\u00eaz\u00eek\u00ee 4 milyon \u00fb 100 hezar kes hene, ji wan n\u00eaz\u00eek\u00ee 2 milyon \u00fb 31 hezar kes ni\u015ftecih\u00ean resen \u00ean par\u00eazgeh\u00ea ne. 2 milyon \u00fb 53 hezar kes ji her\u00eam\u00ean din \u00ean S\u00fbriy\u00ea ko\u00e7ber b\u00fbne.<\/p>\n<p>Li Idlib\u00ea hezar \u00fb 277 kamp hene ku nif\u00fbsa wan n\u00eaz\u00ee 184 hezar kes in.<\/p>\n<p>Hejmara s\u00eawiy\u00ean di bin 18 saliy\u00ea de li Idlib\u00ea n\u00eaz\u00eek\u00ee 196 hezar kes in, hejmara kes\u00ean xwed\u00ee p\u00eadiviy\u00ean taybet (ku di \u015fer \u00fb bombebaranan de par\u00e7ey\u00ean la\u015f\u00ea xwe ji dest dane) 198 hezar kes in \u00fb hejmara jineb\u00eey\u00ean b\u00ea kes n\u00eaz\u00eek\u00ee 44 hezar \u00fb 500 jin in.<\/p>\n<p><strong>NIHA LI IDLIB\u00ca JIYAN \u00c7AWA YE? <\/strong><\/p>\n<p><strong>Perwerde<\/strong><strong>:<\/strong><\/p>\n<p>HT\u015e bi riya ferzkirina kes\u00ean gir\u00eaday\u00ee xwe y\u00ean di h\u00eala r\u00eaxistin\u00ee \u00fb b\u00eerdoz\u00ee de \u00e7avd\u00eariya dibistanan dike \u00fb di sal\u00ean daw\u00ee de dibistan\u00ean bi nav\u00ea \u201cDibistan\u00ean Dar el Weh\u00ee el-\u015eer\u00eef\u201d hatin damezrandin. Di van dibistanan de qa\u015fo zanist\u00ean \u00ceslam\u00ee \u00fb sekuler li gor zihniyeta HT\u015e\u2019\u00ea bi hev re t\u00ean day\u00een. Hem\u00fb away\u00ean pi\u015ftgiriy\u00ea didin van dibistanan, wek e; dab\u00eenkirina pirt\u00fbkan, mamosteyan \u00fb veguhestin\u00ea. Ji bo f\u00eenansekirina dibistanan pere ji bazirganan t\u00eane berhevkirin, her wiha be\u015fek ji dahat\u00fby\u00ean Deriy\u00ea Bab El Hawa ya bi Tirkiy\u00ea re ji wan re hatiye veqetandin. L\u00ea dibistan\u00ean din hem di h\u00eala peydakirina pirt\u00fbkan, mamosteyan \u00fb p\u00eadiviy\u00ean din hatine pa\u015fguhkirin.<\/p>\n<p>Ji bo xwendekar\u00ean&#8221;Dibistan\u00ean Dar el-Weh\u00ee el-\u015eer\u00eef&#8221; HT\u015e, cilek\u00ee yekreng\u00a0 ferzkiriye, ji bo m\u00earan, &#8220;kelabiye&#8221; ye ku digih\u00eaje ling\u00ea wan \u00fb bi reng\u00ea gewr tar\u00ee ye \u00fb li ser ser\u00ea kumik e, \u00fb ji bo jinan, &#8220;Eba&#8221; ye ku ser\u00ee heta lingan digire \u00fb bi reng\u00ea re\u015f an gewr e.<\/p>\n<p>Dibistan\u00ean her du zayendan li w\u00ea her\u00eam\u00ea ji hev cuda ne, mamostey\u00ean jin \u00fb m\u00ear j\u00ee ji hev veqetand\u00ee ne, li ser mamosteyan t\u00ea ferzkirin ku cil\u00ean wek e hev li xwe bikin, ew j\u00ee Gelabiyeke dir\u00eaj e \u00fb riya xwe berdin,\u00a0 ji bo mamostey\u00ean jin j\u00ee abayeke dir\u00eaj \u00fb r\u00fb \u00fb kefa dest nixumand\u00ee ye.<\/p>\n<p>Derbar\u00ea perwerdeya zan\u00eengeh\u00ea de, zan\u00eengeha Idlib\u00ea \u00fb hejmarek zan\u00eengeh\u00ean pi\u00e7\u00fbk \u00ean taybet bi m\u00fb\u00e7e \u00fb \u015fax\u00ean cih\u00ea hene \u00fb hin zan\u00eengeh\u00ean hik\u00fbmet\u00ea j\u00ee.<\/p>\n<p><strong>Elektr\u00eek (Kehrebe)\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>Wek e herem\u00ean din \u00ean ji aliy\u00ea Tirkiyey\u00ea ve hatine dagirkirin, Idlib j\u00ee beriya dagirkeriya Tirkiyey\u00ea elektr\u00eek bi r\u00eaya jenerator\u00ean elektr\u00eek\u00ea peyda dikir. Di n\u00eev\u00ea sala 2021\u2019an de elektr\u00eeka Tirkiyey\u00ea bi r\u00eaya \u015e\u00eerketa Green Energy bi buhay\u00ean z\u00eade derbas\u00ee Idlib\u00ea b\u00fb, buhay\u00ea kehreb\u00ea li Idlib\u00ea ji her\u00eam\u00ean din \u00ean dagirkir\u00ee z\u00eadetir b\u00fb.<\/p>\n<p><strong>Tendurist\u00ee<\/strong><strong>:<\/strong><\/p>\n<p>Piraniya nexwe\u015fxaney\u00ean li Idlib\u00ea ji aliy\u00ea r\u00eaxistin\u00ean bij\u00eejk\u00ee y\u00ean S\u00fbriy\u00ea ve t\u00ean pi\u015ftgir\u00eekirin ku ji finansa xwe ji al\u00eekariy\u00ea r\u00eaxistin\u00ean bij\u00eejk\u00ee y\u00ean navnetewey\u00ee \u00fb ji R\u00eaxistina Tenduristiy\u00ea ya C\u00eehan\u00ee dist\u00eenin.<\/p>\n<p><strong>Al\u00eekariya mirov\u00ee y\u00ean navnetew\u00ee<\/strong><strong>:<\/strong><\/p>\n<p>Encumena Ewlekariy\u00ea di sala 2014\u2019an de biryara (2165) er\u00ea kir, ku erk\u00ea dide dezgeh \u00fb hevkar\u00ean Netew\u00ean Yekgirt\u00ee ji bo p\u00ea\u015fk\u00ea\u015fkirina al\u00eekariy\u00ean mirov\u00ee li ser s\u00eenor bo nav\u00e7ey\u00ean dervey\u00ee kontrola r\u00eaj\u00eem\u00ea, b\u00eay\u00ee ku p\u00eaw\u00eest\u00ee bi er\u00eakirina r\u00eaj\u00eem\u00ea hebe, ew j\u00ee bi r\u00eaya 4 dergeh\u00ean s\u00eenor\u00ee: Bab El-Hawa. (Idlib) \u00fb El-Selame (Ezaz), El-Yarubiye di navbera her\u00eam\u00ean QSD \u00fb Iraq\u00ea de \u00fb derbasgeha Ramsa di navbera Daraa \u00fb Urdun\u00ea de.<\/p>\n<p>R\u00fbsiya her sal ev biryar derbas dikir, l\u00ea di destp\u00eaka sala 2020an de vetoya xwe bikar an\u00ee \u00fb al\u00eekariy\u00ean mirov\u00ee bi awayek\u00ee siyas\u00ee bikar an\u00ee, \u00fb daxwaz kir ku ew bi er\u00eakirin \u00fb bi r\u00eaya rej\u00eem\u00ea be. Di encama lihevkirina di navbera Moskow \u00fb Wa\u015finton de, mekan\u00eezma al\u00eekariy\u00ea ten\u00ea bi r\u00eaya Bab El-Hawa y\u00ea Idlib\u00ea re derbas dibe.<\/p>\n<p><strong>\u00c7andin\u00ee, P\u00ee\u015fesaz\u00ee \u00fb sotemen\u00ee<\/strong><strong>:<\/strong><\/p>\n<p>Hejmarek bajar\u00ean p\u00ee\u015fesaz\u00ee li dever\u00ean HT\u015e\u2019\u00ea hatine avakirin \u00fb alav\u00ean ji Tirkiy\u00ea hatine dab\u00eenkirin. Tirkiy\u00ea soz daye xwediy\u00ean kargehan ku belgeya j\u00eader\u00ea bidin wan, da ku ew berhem\u00ean xwe derx\u00eenin dervey\u00ea S\u00fbriy\u00ea. Ji ber ku ev her\u00eam veguheriye bazareke firotina berhem\u00ean Tirkiyey\u00ea, nemaze pi\u015ft\u00ee qeb\u00fblkirina l\u00eerey\u00ea Tirkiyey\u00ea di bazirganiy\u00ea de.<\/p>\n<p>Ji bo \u00e7andiniy\u00ea, h\u00ea j\u00ee bi away\u00ean kevnar t\u00ea \u00e7andin \u00fb \u00e7andiniya f\u00eakiyan li her\u00eam\u00ea berfireh e. Candin\u00ee ser ava baran\u00ea ye, lewra eger baran ba\u015f be berhem j\u00ee ba\u015f e. Sedema v\u00ea j\u00ee ew e ku z\u00eade avdaniy\u00ea nikarin bikin lewra buhay\u00ean sotemeniy\u00ea ya motor\u00ean av\u00ea bilind e.<\/p>\n<p>HT\u015e, sotemeniy\u00ea \u00fb buhay\u00ean w\u00ea bi r\u00eaya \u015firketa xwe ya bi nav\u00ea &#8220;Watad&#8221; kontrol dike ku dest daniye ser bazirganiya sotemeniy\u00ea li her\u00eam\u00ean xwe. Ew mazot \u00fb benz\u00een\u00ea ji Tirkiy\u00ea t\u00eene, her wiha Fiyol\u00ea bi r\u00eay\u00ean kevin parz\u00fbn dike \u00fb bi du cureyan difro\u015fe: sinifa yekem \u00fb ya duyem. Buhay\u00ea w\u00ea j\u00ee li gor\u00ee r\u00eajeya dolaran diguhere.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/navenda-siyaset-u-sere-hevsengiye-ya-hezan-idlib-dosya-1\/\"><strong>J\u0130 BO DOSYA 1 B\u0130T\u0130K\u00ceNE<\/strong><\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/navenda-siyaset-u-sere-hevsengiye-ya-hezan-idlib-dosya-2\/\"><strong>J\u0130 BO DOSYA 2 B\u0130T\u0130K\u00ceNE<\/strong><\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/navenda-siyaset-u-sere-hevsengiye-ya-hezan-idlib-dosya-3\/\"><strong>J\u0130 BO DOSYA 3 B\u0130T\u0130K\u00ceNE<\/strong><\/a><\/p>\n<p><strong>(DAW\u00ce B\u00db) <\/strong><\/p>\n<p><strong>Firat AL\u0130<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.lekolin.org\/ku\/\"><strong>Navenda L\u00eakol\u00een\u00ean Stratej\u00eek A Kurdistan\u00ea<\/strong><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>IDLIB TIRKIYE \u00db ALIY\u00caN NAVDEWLET\u00ce \u00db HEREM\u00ce\u00a0 Tirkiye \u00fb Idlib: S\u00eenor\u00ea Tirkiy\u00ea y\u00ea bi Idlib\u00ea re digih\u00eaje 129 k\u00eelometran \u00fb li ser v\u00ea xet\u00ee n\u00eaz\u00ee 2 milyon kes l\u00ea hene. Tirkiye j\u00ee ditirse ku eger tevgereke ko\u00e7beriy\u00ea ji v\u00ea wher\u00eama bi\u00e7\u00fbk \u00e7\u00eabibe, endam\u00ean bi \u00eedeolojiy\u00ean cuda \u00fb ko\u00e7ber\u00ean ji herem\u00ean cuda y\u00ean S\u00fbriy\u00ea hene w\u00ea [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":14505,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":{"source_name":"","source_url":"","via_name":"","via_url":"","override_template":"0","override":[{"template":"1","single_blog_custom":"","parallax":"1","fullscreen":"1","layout":"right-sidebar","sidebar":"archive-right","second_sidebar":"archive-right","sticky_sidebar":"1","share_position":"float","share_float_style":"share-normal","show_share_counter":"1","show_view_counter":"1","show_featured":"1","show_post_meta":"1","show_post_author":"1","show_post_author_image":"0","show_post_date":"1","post_date_format":"default","post_date_format_custom":"Y\/m\/d","show_post_category":"1","show_post_reading_time":"0","post_reading_time_wpm":"300","show_zoom_button":"1","zoom_button_out_step":"2","zoom_button_in_step":"3","show_post_tag":"1","show_prev_next_post":"1","show_popup_post":"1","number_popup_post":"1","show_author_box":"0","show_post_related":"1","show_inline_post_related":"0"}],"override_image_size":"0","image_override":[{"single_post_thumbnail_size":"crop-500","single_post_gallery_size":"crop-500"}],"trending_post":"0","trending_post_position":"meta","trending_post_label":"Trending","sponsored_post":"0","sponsored_post_label":"Sponsored by","sponsored_post_name":"","sponsored_post_url":"","sponsored_post_logo_enable":"0","sponsored_post_logo":"","sponsored_post_desc":"","disable_ad":"0"},"jnews_primary_category":{"id":"","hide":""},"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[6,13],"tags":[2966,4079,3226,314,169,1617,4078,4077,3897,484,4049],"class_list":["post-14504","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arastirmalar","category-dizi-yazi","tag-amerika","tag-bazirgani","tag-hts","tag-idlib","tag-iran","tag-islam","tag-opozisyon","tag-perwerde","tag-rejima-suri","tag-rusya","tag-tirki"],"acf":[],"post_mailing_queue_ids":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14504","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14504"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14504\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14506,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14504\/revisions\/14506"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14505"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14504"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14504"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14504"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}