{"id":14929,"date":"2025-05-13T10:56:27","date_gmt":"2025-05-13T08:56:27","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/?p=14929"},"modified":"2025-05-13T10:56:27","modified_gmt":"2025-05-13T08:56:27","slug":"dewleta-tirk-bi-riya-abori-hewil-dide-xwe-di-suriye-de-mayinde-bike-dosya-taybet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/dewleta-tirk-bi-riya-abori-hewil-dide-xwe-di-suriye-de-mayinde-bike-dosya-taybet\/","title":{"rendered":"Dewleta Tirk Bi Riya Abor\u00ee Hewil Dide Xwe Di S\u00fbriy\u00ea De May\u00eende Bike-DOSYA TAYBET"},"content":{"rendered":"<p>Ji aliy\u00ea herkes\u00ee ve t\u00ea zan\u00een ku dewleta Tirk a dagirker di \u00e7er\u00e7oveya M\u00eesak\u00ee Mill\u00ee de li Heleb\u00ea di ser\u00ee de di h\u00eala abor\u00ee de bi her away\u00ee bi cih bibe. Pi\u015ft\u00ee hilwe\u015f\u00eena rej\u00eema Baas \u00fb desthiladariya Esad, dewleta Tirk a dagirker li \u015eam \u00fb Heleb\u00ea bi riya HT\u015e\u2019\u00ea destp\u00eak\u00ea hem\u00fb saziy\u00ean \u00eest\u00eexbarat\u00ee \u00fb \u00eedar\u00ee ku saziy\u00ean p\u00eawendiy\u00ea, (Postaxane, tlf \u00fb banqe) di nav de ne bi cih b\u00fb. Niha j\u00ee dixwaze li Heleb\u00ea di bin nav\u00ea p\u00eawendiya aboriy\u00ea \u00fb bazirganiy\u00ea de hem\u00fb p\u00ee\u015fesaziya Heleb\u00ea ku bi nav\u00fbdenge xwe bi cih bike.<\/p>\n<p>Li ser v\u00ea esas\u00ee dewleta Tirk, di 13\u2019\u00ea N\u00eesan\u00ea de waliy\u00ea Antaqya, 16 kesayet\u00ean abor\u00eesaz \u00fb p\u00ee\u015fesaz \u00ean Tirk \u015fandin Heleb\u00ea \u00fb bi Miftiy\u00ea Heleb\u00ea \u00cebrah\u00eem \u015ee\u015fo, R\u00eaveber\u00ea Kar\u00fbbar\u00ean Siyas\u00ee Saad Naasan, Cigir\u00ean Waliy\u00ea Heleb\u00ea, Serok\u00ea Encumena Baj\u00ear Mihemed El\u00ee Ez\u00eez \u00fb Berpirsiyar\u00ea Pol\u00ees\u00ean Heleb\u00ea Ehmed Lat\u00fbf \u00ean hikumeta HT\u015e\u2019\u00ea re hevd\u00eetin kirin \u00fb \u00e7awa dikarin p\u00ee\u015fesaziy\u00ea bixin bin serweriya dewleta Tirk a dagirker et\u00fbta zem\u00eena p\u00ee\u015fesaziy\u00ea kirin.<\/p>\n<p>Hate diyarkirin ku di van hevd\u00eetinan de fabr\u00eeqe \u00fb dikan\u00ean p\u00ee\u015fesaziy\u00ea y\u00ean kevin werin n\u00fbkirin an j\u00ee y\u00ean ji n\u00fb ve werin avakirin p\u00eaw\u00eeste heya 15 sal di bin serweriya \u015f\u00eerket\u00ean dewleta Tirk de bin \u00fb li gor w\u00ea d\u00ea hevpeymanek were \u00eemzekirin.<\/p>\n<p>Di v\u00ea \u00e7er\u00e7ovey\u00ea de qenalek\u00ea berhemday\u00een\u00ea were vekirin \u00fb li ser v\u00ea esas\u00ee ji van berhemday\u00een \u00fb dahat\u00fbyan ji sed\u00ee 75 w\u00ea ji Tirkiy\u00ea re be.<\/p>\n<p>Ji bo \u00e7\u00eakirina dikan\u00ean di \u015fer de xirab\u00fbne \u00fb zirar d\u00eetine bi mesr\u00fbfa n\u00eev\u00ee n\u00eev\u00ee ya ji Banqeya S\u00fbriy\u00ea \u00fb Tirkiy\u00ea tad\u00eelata wan bikin \u00fb ji bo v\u00ea j\u00ee kevir\u00ean mermer ji D\u00eelok\u00ea (Entab\u00ea) ji Heleb\u00ea re bazirganiya w\u00ea were kirin.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee civ\u00een \u00fb hevd\u00eetinan, \u015fandeya dewleta Tirk serdana her\u00eama p\u00ee\u015fesaziya Heleb\u00ea li taxa \u015e\u00eax Necar kir, li kargeh\u00ean hesin, sac, kablo, traktoran, xwarin\u00ea \u00fb tevn\u00ea geriya \u00fb bi serok\u00ea Odeya P\u00ee\u015fesaziya Heleb\u00ea re hevd\u00eetin kir. \u015eandey\u00ea herwiha serl\u00eadana her\u00eam\u00ean p\u00ee\u015fesaz\u00ee y\u00ean Hema, Humus \u00fb \u015eam\u00ea j\u00ee kir. Meha bor\u00ee, Wezareta Bazirgan\u00ee ya Tirkiy\u00ea ragihandib\u00fb ku rayedar\u00ean S\u00fbriy\u00ea \u00fb Tirkiy\u00ea li ser destp\u00eakirina got\u00fbb\u00eajan ji bo ji n\u00fb ve akt\u00eevkirina peymana bazirganiya azad \u00fb p\u00ea\u015fxistina hevkariy\u00ea di war\u00ean veguhestin, le\u015fkerkirin \u00fb veberh\u00eanan\u00ea de li hev kirine.<\/p>\n<p><strong>DIXWAZIN V\u00ca TALANIY\u00ca FERM\u00ce BIKIN<\/strong><\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee v\u00ea et\u00fbta zem\u00eena p\u00ee\u015fesaziya Heleb\u00ea, dewleta Tirk a dagirker bi riya saziy\u00ean abor\u00ee \u00fb p\u00ee\u015fesaziyan bi armanca v\u00ea plana diz\u00ee \u00fb talaniy\u00ea fermi bike di 6\u2019\u00ea Gulan\u00ea de \u015fandeyek \u015fande \u015eam\u00ea. Di nava \u015fandey\u00ea de ku gelek serok \u00fb r\u00eaveber\u00ean Odeya Bazirgan\u00ee \u00fb P\u00ee\u015fesaziy\u00ean bajar\u00ean Tirkiye j\u00ee heb\u00fbn li Balyozxana Tirkiye ya li \u015eam\u00ea bi Serok\u00ea Odeya P\u00ee\u015fesaziy\u00ea ya \u015eam\u00ea Endezyar Ayman Mewlew\u00ee re hevd\u00eetin hatin kirin. Di hevd\u00eetinan de di bin nav\u00ea akt\u00eevkirina Peymana Bazirganiya Azad de dan\u00fbstandina gumrik\u00ea, loj\u00eest\u00eek \u00fb astengiy\u00ean daray\u00ee y\u00ean hevkariy\u00ea asteng dikin, re\u015fnivisek hevpeyman\u00ea were amadekirin \u00fb bi her du hikumetan re (Tirkiye-\u015eam) bidin \u00eemzekirin.<\/p>\n<p><strong>ROLA TIRKIY\u00ca DI W\u00caRANKIRINA P\u00ce\u015eESAZIYA S\u00dbRIY\u00ca DE <\/strong><\/p>\n<p>Meha bor\u00ee, Wezareta Bazirgan\u00ee ya Tirkiy\u00ea ragihand ku rayedar\u00ean S\u00fbriy\u00ea \u00fb Tirkiy\u00ea li ser destp\u00eakirina got\u00fbb\u00eajan ji bo ji n\u00fb ve akt\u00eevkirina Peymana Bazirganiya Azad \u00fb p\u00ea\u015fxistina hevkariy\u00ea di war\u00ean veguhestin, le\u015fkerkirin \u00fb veberh\u00eanan\u00ea de li seranser\u00ea S\u00fbriy\u00ea li hev kirine.<\/p>\n<p>\u015eer\u00ea navxwey\u00ee y\u00ea S\u00fbriy\u00ea, ku di 2011\u2019an de dest p\u00ea kir, binesaziya p\u00ee\u015fesaziy\u00ea ya welat w\u00earan kir. Kargeh, embar \u00fb tes\u00ees\u00ean hilber\u00een\u00ea rast\u00ee bombebaran, talan \u00fb w\u00earankirina s\u00eestemat\u00eek hatin. Li gor\u00ee Kom\u00eesyona Abor\u00ee \u00fb Civak\u00ee ya Netewey\u00ean Yekb\u00fby\u00ee ji bo Rojavay\u00ea Asyay\u00ea (ESCWA), hilber\u00eena p\u00ee\u015fesaziy\u00ea ji destp\u00eaka \u015fer ve ji sed\u00ee 70 k\u00eam b\u00fbye. Bajar\u00ea Heleb ku ber\u00ea dil\u00ea p\u00ee\u015fesaziy\u00ea y\u00ea S\u00fbriy\u00ea b\u00fb, bi giran\u00ee zirar d\u00eet. P\u00ee\u015fesaziy\u00ean tekst\u00eel, hilber\u00eena xwarin\u00ea \u00fb endezyariy\u00ea w\u00earan b\u00fbn, xizmet\u00ean bingeh\u00een \u00ean wek\u00ee elektr\u00eek \u00fb av qut b\u00fbn \u00fb hilber\u00een h\u00een b\u00eatir asteng b\u00fb. Ji n\u00fb ve avakirina v\u00ea binesaziy\u00ea demeke dir\u00eaj dixwaze.<\/p>\n<p>Aboriya pi\u015ft\u00ee \u015fer a S\u00fbriy\u00ea bi \u015fikestineke mezin re r\u00fb bi r\u00fb ma. Kargeh w\u00earan b\u00fbn, erd\u00ean \u00e7andiniy\u00ea zuha b\u00fbn \u00fb karsaz\u00ee bi zehmet\u00ee hewl didin xwe ji n\u00fb ve ava bikin. Di v\u00ea qeyran\u00ea de, Tirkiy\u00ea destwerdan kir, l\u00ea ne wek\u00ee al\u00eekar, belk\u00ee wek\u00ee h\u00eazeke dagirker ku li d\u00fb berjewendiy\u00ean xwe ye. Tirkiy\u00ea bandora xwe li bakur\u00ea S\u00fbriy\u00ea berfireh kir, bazirgan\u00ee kontrol kir, hilber\u00eena \u00e7andiniy\u00ea ber bi xwe ve ki\u015fand \u00fb p\u00ee\u015fesaziy\u00ean her\u00eam\u00ee b\u00eatir s\u00fbd\u00ea didin Tirkiy\u00ea. Kel\u00fbpel\u00ean Tirkiy\u00ea bazar\u00ean xwecih\u00ee dagirtin, \u00e7avkaniy\u00ean xwezay\u00ee hatin talankirin \u00fb Enqere bi kontrolkirina deriy\u00ean s\u00eenor herik\u00eena kel\u00fbpelan ferz kir. Ev yek fikaran li ser serweriya abor\u00ee ya S\u00fbriy\u00ea z\u00eade dike, ji ber ku pol\u00eet\u00eekay\u00ean bazirganiy\u00ea y\u00ean Tirkiy\u00ea s\u00fbd\u00ea didin karsaz\u00ean Tirk, l\u00ea xweseriya abor\u00ee ya S\u00fbriy\u00ea s\u00eenordar dikin.<\/p>\n<p>Belge n\u00ee\u015fan didin ku Tirkiy\u00ea di w\u00earankirina p\u00ee\u015fesaziya S\u00fbriy\u00ea de roleke \u00e7alak l\u00eestiye. Kargeh\u00ean li Heleb \u00fb her\u00eam\u00ean din di dema \u015fer de ji aliy\u00ea \u00e7etey\u00ean ser bi Tirkiy\u00ea ve hatine talankirin. M\u00eenak, li Heleb\u00ea, mak\u00eeney\u00ean bi buhaya z\u00eadetir\u00ee 100 milyon dolar hatine diz\u00een \u00fb derbas\u00ee Tirkiy\u00ea kirin. Ev prat\u00eek, ger were pi\u015ftrastkirin, n\u00ee\u015fan dide ku Tirkiy\u00ea bingeha hilber\u00eena S\u00fbriy\u00ea hilwe\u015fandiye. \u015e\u00eerket\u00ean S\u00fbriy\u00ea ku ber\u00ea xwe bi xwe abor\u00ee didan p\u00ea\u015fxistin, niha di p\u00ea\u015fbaziy\u00ea de bi karsaz\u00ean Tirk re ne. Raporteke Banka C\u00eehan\u00ee ya Sibata 2023\u2019an diyar dike ku ziyan\u00ean gi\u015ft\u00ee li 14 bajar \u00fb sektor\u00ean sereke y\u00ean S\u00fbriy\u00ea ji 2011\u2019an ve 11.4 milyar dolar e.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee r\u00fbxandina rej\u00eem\u00ea di 8\u2019\u00ea Kan\u00fbn\u00ea de, mezintir\u00een \u015firket\u00ean avah\u00eesaziy\u00ea, \u00e7\u00eemento \u00fb pola y\u00ean Tirkiy\u00ea ji sed\u00ee 5-10 z\u00eade b\u00fbn, di Kan\u00fbna 2023\u2019an de ji sed\u00ee 20 \u00fb di \u00c7ileya 2024\u2019an de ji sed\u00ee 38 bilind b\u00fbn. Di sektora n\u00fbavakirin\u00ea de, Tirkiye her\u00ee z\u00eade s\u00fbdmend b\u00fbye:<\/p>\n<p>Mak\u00eene: ji sed\u00ee 244,\u00c7\u00eemento, cam, seram\u00eek: ji sed\u00ee 92,F\u00eak\u00ee \u00fb sebze: Ji s\u00ea qatan z\u00eadetir b\u00fb.<\/p>\n<p>Ev rew\u015f n\u00ee\u015fan dide ku Tirkiye ne ten\u00ea ji qeyrana S\u00fbriy\u00ea s\u00fbd werdigire, di heman dem\u00ea de bi awayek\u00ee s\u00eestemat\u00eek serweriya abor\u00ee li ser welat ferz dike ku ev yek xweser\u00ee \u00fb ji n\u00fb ve avakirina aboriya S\u00fbriy\u00ea tehd\u00eet dike.<\/p>\n<p><strong>JI BO BIDESTXISTINA P\u00ce\u015eESAZIYA S\u00dbR\u00ce KARSAZ\u00caN TIRK KET\u0130NE P\u00ca\u015eBIRK\u00ca\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>Pasifik Euroasia, yek ji mezintir\u00een \u015firket\u00ean loj\u00eest\u00eek\u00ea, veberh\u00eanan\u00ean term\u00eenal\u00ea li \u00ceskender\u00fbn \u00fb M\u00ears\u00een\u00ea berfireh dike da ku kar\u00fbbar\u00ean gir\u00eaday\u00ee S\u00fbriy\u00ea bir\u00eave bibe. Catoni Group, parg\u00eedaniyeke bark\u00ea\u015fiy\u00ea, ji h\u00eala xwediy\u00ean ke\u015ftiyan ve ku dixwazin materyal\u00ean n\u00fb avakirin\u00ea peyda bikin, t\u00ea n\u00eaz\u00eekkirin. Projey\u00ean ji n\u00fb ve avakirin\u00ea, bi q\u00eemeteke 400 milyar dolar, ku binesaz\u00ee, santral\u00ean elektr\u00eek\u00ea \u00fb loj\u00eest\u00eek\u00ea vedigirin, t\u00eane plankirin. Bender \u00fb \u015febekeya r\u00eay\u00ean Tirkiy\u00ea d\u00ea bibe navenda sereke ya derbasb\u00fbn\u00ea ji bo talankirina S\u00fbriy\u00ea.<\/p>\n<p>\u015eirket\u00ean avah\u00eesaziy\u00ea \u00fb hilber\u00eena materyal\u00ean avah\u00eesaziy\u00ea, wek Oyak \u00c7\u00eemento, Cimsa, Limak Cement \u00fb Enka Insaat, ji Kan\u00fbna 2024\u2019an ve, pi\u015ft\u00ee r\u00fbxandina rej\u00eema Be\u015far Esed \u00fb destp\u00eakirina hukumeta n\u00fb ya bi serk\u00ea\u015fiya Colan\u00ee, tevger\u00ean mezin didin xuyakirin. Tirkiye projey\u00ean r\u00ea, pir, santral\u00ean elektr\u00eek\u00ea, kargeh\u00ean genim \u00fb depoy\u00ean hilber\u00een\u00ea li bajar\u00ean Heleb \u00fb \u015eam\u00ea dest p\u00ea kiriye da ku aboriya S\u00fbriy\u00ea kontrol bike.<\/p>\n<p>Heta niha, Turkish Airlines yek ji k\u00eam \u015firketan e ku pi\u015ft\u00ee 13 salan ge\u015ft\u00ean(tor\u00ean) xwe y\u00ean ber bi \u015eam\u00ea ve ji n\u00fb ve dest p\u00ea kiriye. Bajar\u00ea D\u00eelok\u00ea (Entab\u00ea), li ser s\u00eenor\u00ea S\u00fbriy\u00ea, wek\u00ee navendeke p\u00ee\u015fesaziy\u00ea ya gir\u00eeng derketiye p\u00ea\u015f ku t\u00ea de \u015firket\u00ean hilber\u00eena pola, avah\u00eesaziy\u00ea \u00fb xwarin\u00ea hene. Gelek \u015firket\u00ean Tirk li D\u00eelok\u00ea navend, of\u00ees \u00fb deriy\u00ean n\u00fb y\u00ean bazirganiy\u00ea ava dikin. Meha bor\u00ee, Tirkiy\u00ea t\u00eemeke ji 25 tekn\u00eesyenan \u015fand S\u00fbriy\u00ea da ku li ser n\u00fbavakirina Firokexaneya Navdewlet\u00ee ya \u015eam\u00ea bixebitin.<\/p>\n<p>Ethan Bright, abor\u00eenas\u00ea Oxford Economics, diyar kir ku t\u00ea pay\u00eakirin hinardekirina Tirkiy\u00ea bo S\u00fbriy\u00ea \u00eesal ji sed\u00ee 90 z\u00eadetir bibe \u00fb heta dawiya 2028\u2019an ji 20 milyar dolar derbas bike. Di heman dem\u00ea de, \u015eirketa \u00c7\u00eemento ya El-J\u00fbf a Riyad\u00ea gir\u00eabesteke 38 milyon riyal\u00ea Si\u00fbd\u00ee (10,1 milyon dolar) bi Muhammed \u015eah\u00ee El-Ruweyl\u00ee re ji bo firotina \u00e7\u00eemento \u00fb kl\u00eenker\u00ea bo S\u00fbriy\u00ea \u00eemze kir, li gor\u00ee daxuyaniya li borsaya Tadawul a Erebistana Si\u00fbd\u00ee.<\/p>\n<p>Ji bil\u00ee xurtkirina t\u00eakiliy\u00ean siyas\u00ee di navbera her du welatan de, hinardekirina Tirkiy\u00ea bo S\u00fbriy\u00ea meha bor\u00ee s\u00ea qat z\u00eade b\u00fb. Serok\u00ea demk\u00ee y\u00ea S\u00fbriy\u00ea Colan\u00ee di serdana xwe ya daw\u00ee ya Enqer\u00ea de li ser t\u00eakiliy\u00ean abor\u00ee bi Tirkiy\u00ea re got\u00fbb\u00eaj kir, bi taybet\u00ee li ser hewldan\u00ean \u015firket\u00ean Tirk ji bo berfirehkirina kar\u00ean xwe li S\u00fbriy\u00ea \u00fb ge\u015fkirina bazirganiya dual\u00ee.<\/p>\n<p>Li gor\u00ee daney\u00ean Meclisa Hilberandin\u00ea ya Tirkiy\u00ea, hinardekirina Tirkiy\u00ea bo S\u00fbriy\u00ea di Kan\u00fbna 2024\u2019an de ji sed\u00ee 20 \u00fb di \u00c7ileya 2025\u2019an de ji sed\u00ee 38 z\u00eadetir b\u00fb. Tirkiy\u00ea her\u00eameke tampon li deriy\u00ea s\u00eenor\u00ee y\u00ea Bab El-Hawa ava kiriye ku kamyon\u00ean Tirk kel\u00fbpel\u00ean xwe ji ber sedem\u00ean ewlehiy\u00ea bo wesay\u00eet\u00ean S\u00fbriy\u00ea vediguhez\u00eenin, l\u00ea li gor\u00ee agahiy\u00ean pi\u015ftrastkir\u00ee, kamyon\u00ean Tirk niha bi serbest\u00ee li S\u00fbriy\u00ea di\u00e7in \u00fb t\u00ean.<\/p>\n<p><strong>LI S\u00dbRIY\u00ca PLAN\u00caN TIRKIY\u00ca Y\u00caN PA\u015eEROJ\u00ca\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>Tirkiye heb\u00fbna xwe ya abor\u00ee li bakur\u00ea S\u00fbriy\u00ea xurt dike da ku bigih\u00eeje \u00e7end armancan:<br \/>\nYa yekem, z\u00eadekirina bandora xwe ya le\u015fker\u00ee \u00fb stratej\u00eek li her\u00eam\u00ean dagirkir\u00ee y\u00ean Bakur\u00ea Rojhilat\u00ea S\u00fbriy\u00ea.<br \/>\nDuyem\u00een, dab\u00eenkirina kel\u00fbpel\u00ean p\u00eaw\u00eest ji bo vegerandina penaber\u00ean S\u00fbriy\u00ea ji Tirkiy\u00ea bo van her\u00eaman.<br \/>\nS\u00eayem\u00een, bi xurtkirina t\u00eakiliy\u00ean xwe bi civak\u00ean xwecih\u00ee \u00fb mecl\u00ees\u00ean \u015faredariyan re, Tirkiye hewl dide be\u015fdariya \u015firket\u00ean Tirk di projey\u00ean n\u00fbavakirin\u00ea y\u00ean p\u00ea\u015feroj\u00ea de z\u00eade bike, da ku aboriya Tirkiy\u00ea destkeftiy\u00ean bazirgan\u00ee y\u00ean gir\u00eeng bi dest bixe.<br \/>\n\u00c7arem\u00een, Tirkiye armanc dike ku heb\u00fbna xwe ya demdir\u00eaj li S\u00fbriy\u00ea saz bike, bi baweriya ku ev yek d\u00ea be\u015fdariya w\u00ea di r\u00eaveberiya de facto ya van deveran de z\u00eade bike \u00fb destkeftiy\u00ean siyas\u00ee \u00fb erdn\u00eegar\u00ee y\u00ean p\u00ea\u015feroj\u00ea misoger bike.<\/p>\n<p><strong>\u00c7AR\u00c7OVEYA D\u00ceROK\u00ce YA P\u00ce\u015eESAZIYA S\u00dbRIY\u00ca <\/strong><\/p>\n<p>P\u00ee\u015fesaziya S\u00fbriy\u00ea ji sedsalan ve bi p\u00ea\u015fketina prat\u00eek, teknoloj\u00ee \u00fb bandor\u00ean \u00e7and\u00ee ge\u015f b\u00fbye. Ji \u015faristaniy\u00ean kevnar \u00ean ku li her\u00eam\u00ea ge\u015f b\u00fbn heta prat\u00eek\u00ean p\u00ee\u015fesaziy\u00ea y\u00ean n\u00fbjen, d\u00eeroka p\u00ee\u015fesaziy\u00ea ya S\u00fbriy\u00ea cih\u00ea w\u00ea y\u00ea erdn\u00eegar\u00ee y\u00ea stratej\u00eek li ser r\u00eay\u00ean bazirgan\u00ee \u00fb \u00e7and\u00ea n\u00ee\u015fan dide. T\u00eagih\u00ee\u015ftina v\u00ea \u00e7ar\u00e7oveya d\u00eerok\u00ee ji bo nirxandina pirsgir\u00eak \u00fb derfet\u00ean sektora p\u00ee\u015fesaziy\u00ea y\u00ean \u00eeroy\u00een gir\u00eeng e.<\/p>\n<p>Di sedsala 20\u2019an de, peyzaja p\u00ee\u015fesaziy\u00ea ya S\u00fbriy\u00ea ji ber guhertin\u00ean siyas\u00ee \u00fb bandora meyl\u00ean gerd\u00fbn\u00ee veguher\u00eeneke gir\u00eeng derbas kir. Pi\u015ft\u00ee damezrandina Komara Ereb\u00ee ya S\u00fbriy\u00ea di 1946\u2019an de, hik\u00fbmet\u00ea reform\u00ean abor\u00ee ji bo p\u00ea\u015fvebirina p\u00ee\u015fesaziy\u00ea p\u00eak an\u00een. \u00cen\u00eesiyat\u00eef\u00ean bi r\u00eaberiya dewlet\u00ea bal ki\u015fandin ser sektor\u00ean sereke, wek tekst\u00eel, hilber\u00eena xwarin\u00ea \u00fb p\u00ee\u015fesaziy\u00ean k\u00eemyew\u00ee. Heta sal\u00ean 1970\u2019\u00ee, S\u00fbriy\u00ea bingeheke p\u00ee\u015fesaziy\u00ea ya cih\u00eareng ava kirib\u00fb ku gelek parg\u00eedaniy\u00ean dewlet\u00ea be\u015fdar\u00ee aboriya netewey\u00ee dib\u00fbn.<\/p>\n<p>L\u00eabel\u00ea, ev p\u00ea\u015fkeftin bi zehmetiyan re r\u00fb bi r\u00fb ma. Gir\u00eadana bi destp\u00ea\u015fxeriy\u00ean dewlet\u00ea gelek caran b\u00fb sedema b\u00eabandor\u00ee \u00fb k\u00eamb\u00fbna n\u00fbjeniy\u00ea. Herwiha, b\u00ea\u00eest\u00eeqrariya siyas\u00ee pi\u015ft\u00ee hilki\u015f\u00eena Partiya Baas di sal\u00ean 1960-\u00ee de \u00fb aloziy\u00ean navxwey\u00ee y\u00ean sal\u00ean 2010-an astengiy\u00ean mezin ji sektora p\u00ee\u015fesaziy\u00ea re afirandin. Tev\u00ee van dijwariyan, p\u00ea\u015fve\u00e7\u00fbna d\u00eerok\u00ee ya prat\u00eek\u00ean p\u00ee\u015fesaziy\u00ea li S\u00fbriy\u00ea bingeheke m\u00eerateya p\u00ee\u015fesaziy\u00ea ya berxwed\u00ear \u00fb \u00e7avkan\u00ee dan\u00ee.<\/p>\n<p><strong>CIH\u00caN D\u00ceROK\u00ce Y\u00caN SEREKE \u00db GIR\u00ceNGIYA WAN <\/strong><\/p>\n<p>Hejmarek cih\u00ean d\u00eerok\u00ee li S\u00fbriy\u00ea wek\u00ee n\u00ee\u015faney\u00ean dewlemendiya p\u00ee\u015fesaziy\u00ea ya welat t\u00eane nas\u00een. Ev cih ne ten\u00ea p\u00ea\u015fkeftin\u00ean teknoloj\u00eek \u00ean serdema xwe n\u00ee\u015fan didin, l\u00ea di heman dem\u00ea de d\u00eenam\u00eek\u00ean \u00e7and\u00ee \u00fb civak\u00ee y\u00ean ku p\u00ee\u015fesaziy\u00ea \u015fekil dane j\u00ee tems\u00eel dikin.<\/p>\n<p><strong>-Bajar\u00ea Heleb\u00ea y\u00ea Kevin:<\/strong> S\u00fbk\u00ean d\u00eerok\u00ee y\u00ean Heleb\u00ea, ku wek\u00ee Cih\u00ea M\u00eerata C\u00eehan\u00ee ya UNESCO\u2019y\u00ea t\u00eane nas\u00een, nim\u00fbneyeke sereke ya huner\u00ean kevne\u015fop\u00ee ne. P\u00ee\u015fesaziya tekst\u00eel\u00ea li vir ge\u015f b\u00fb \u00fb gelek atolyeyan quma\u015f\u00ean bi kal\u00eete hildiberandin. M\u00eemariya s\u00fbkan s\u00eawiran\u00ean tevlihev \u00fb huner\u00ean esnaf\u00ean S\u00fbr\u00ee n\u00ee\u015fan dide.<\/p>\n<p><strong>-Keleha Heleb\u00ea:<\/strong> Ev keleha kevnar ne ten\u00ea roleke le\u015fker\u00ee ya stratej\u00eek l\u00eest, l\u00ea wek\u00ee navendeke bazirgan\u00ee \u00fb p\u00ee\u015fesaziy\u00ea j\u00ee xizmet kir. Cih\u00ea w\u00ea tevgera kel\u00fbpel \u00fb ramanan h\u00easan kir, ku be\u015fdar\u00ee p\u00ea\u015fkeftina p\u00ee\u015fesaziy\u00ean her\u00eam\u00ee b\u00fb.<\/p>\n<p><strong>-Bajar\u00ea D\u00eerok\u00ee y\u00ea \u015eam\u00ea:<\/strong> \u015eam, yek ji bajar\u00ean her\u00ee kevn \u00ean c\u00eehan\u00ea y\u00ean bi berdewam\u00ee l\u00ea t\u00ea jiy\u00een, bi hilber\u00eena hevr\u00ee\u015fim \u00fb tekst\u00eel\u00ean din navdar e. Hunera tevnkirina damask\u00ea li vir derket hol\u00ea, \u00fb bajar bi hilber\u00eena tekst\u00eel\u00ea ya bi kal\u00eete re hevwate b\u00fb.<\/p>\n<p><strong>-Kavil\u00ean Roman\u00ee y\u00ean Palmyra:<\/strong> Her \u00e7end bi gir\u00eengiya xwe ya arkeoloj\u00eek t\u00ea zan\u00een j\u00ee, Palmyra di dem\u00ean kevnar de navendeke bazirganiy\u00ea ya gir\u00eeng b\u00fb. Kavil\u00ean w\u00ea t\u00eagihi\u015ftin\u00ea li ser \u00e7alakiy\u00ean abor\u00ee y\u00ean her\u00eam\u00ea peyda dikin \u00fb hevgirtina \u00e7and \u00fb bazirganiy\u00ea n\u00ee\u015fan didin.<\/p>\n<p>Ev dever\u00ean d\u00eerok\u00ee, ligel gelek\u00ean din, wek\u00ee b\u00eeran\u00een\u00ean gir\u00eeng \u00ean m\u00eerata p\u00ee\u015fesaziy\u00ea ya S\u00fbriy\u00ea \u00fb potansiyela w\u00ea ya ji bo vejandina p\u00ea\u015feroj\u00ea xizmet dikin. Ew ne ten\u00ea j\u00eahat\u00eeb\u00fbn \u00fb hunera nif\u015f\u00ean ber\u00ea, l\u00ea di heman dem\u00ea de derfet\u00ean abor\u00ee y\u00ean ku ji parastin \u00fb p\u00ea\u015fvebirina di \u00e7ar\u00e7oveya hemdem de derdikevin hol\u00ea j\u00ee tems\u00eel dikin.<\/p>\n<p><strong>Aras \u015eAHO<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.lekolin.org\/ku\/\"><strong>Navenda L\u00eakol\u00een\u00ean Stratej\u00eek A Kurdistan\u00ea<\/strong><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ji aliy\u00ea herkes\u00ee ve t\u00ea zan\u00een ku dewleta Tirk a dagirker di \u00e7er\u00e7oveya M\u00eesak\u00ee Mill\u00ee de li Heleb\u00ea di ser\u00ee de di h\u00eala abor\u00ee de bi her away\u00ee bi cih bibe. Pi\u015ft\u00ee hilwe\u015f\u00eena rej\u00eema Baas \u00fb desthiladariya Esad, dewleta Tirk a dagirker li \u015eam \u00fb Heleb\u00ea bi riya HT\u015e\u2019\u00ea destp\u00eak\u00ea hem\u00fb saziy\u00ean \u00eest\u00eexbarat\u00ee \u00fb \u00eedar\u00ee [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":14930,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":{"source_name":"","source_url":"","via_name":"","via_url":"","override_template":"0","override":[{"template":"1","single_blog_custom":"","parallax":"1","fullscreen":"1","layout":"right-sidebar","sidebar":"archive-right","second_sidebar":"archive-right","sticky_sidebar":"1","share_position":"float","share_float_style":"share-normal","show_share_counter":"1","show_view_counter":"1","show_featured":"1","show_post_meta":"1","show_post_author":"1","show_post_author_image":"0","show_post_date":"1","post_date_format":"default","post_date_format_custom":"Y\/m\/d","show_post_category":"1","show_post_reading_time":"0","post_reading_time_wpm":"300","show_zoom_button":"1","zoom_button_out_step":"2","zoom_button_in_step":"3","show_post_tag":"1","show_prev_next_post":"1","show_popup_post":"1","number_popup_post":"1","show_author_box":"0","show_post_related":"1","show_inline_post_related":"0"}],"override_image_size":"0","image_override":[{"single_post_thumbnail_size":"crop-500","single_post_gallery_size":"crop-500"}],"trending_post":"0","trending_post_position":"meta","trending_post_label":"Trending","sponsored_post":"0","sponsored_post_label":"Sponsored by","sponsored_post_name":"","sponsored_post_url":"","sponsored_post_logo_enable":"0","sponsored_post_logo":"","sponsored_post_desc":"","disable_ad":"0"},"jnews_primary_category":{"id":"","hide":""},"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[2920,3988,4212,3226,4211,2478,4213],"class_list":["post-14929","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arastirmalar","tag-abori","tag-dagirkeriya-tirk","tag-haleb","tag-hts","tag-pisesaziya-suri","tag-sam","tag-sex-necar"],"acf":[],"post_mailing_queue_ids":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14929","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14929"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14929\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14931,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14929\/revisions\/14931"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14930"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14929"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14929"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14929"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}