\t\t\t\t\t\t\t ![](\"http:\/\/www.lekolin.org\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/220-1.jpg\")
\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n
12.00<\/p>\n
0<\/p>\n
21<\/p>\n
TR<\/p>\n
<\/p>\n
\t :” ” <\/p>\n
\t :”” <\/p>\n
\t ” “,” ” <\/p>\n
\t ” ” <\/p>\n
Tarihsel-toplumumuz kadim uygarl\u0131\u011f\u0131n ya\u015fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ne
\ns\u00fcrerek, kendini \u2018yeni\u00e7a\u011f, yak\u0131n\u00e7a\u011f\u2019 ad\u0131yla gen\u00e7 g\u00f6stermek ister. Burada bir
\ngariplik vard\u0131r. Gen\u00e7lik bir olgunun do\u011fu\u015f ve do\u011fu\u015funa yak\u0131n zaman\u0131n\u0131 ifade
\neder. E\u011fer kan\u0131tlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z gibi S\u00fcmer toplumu uygarl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n do\u011fu\u015f an\u0131n\u0131 temsil
\nediyorsa, gen\u00e7lik de ona g\u00f6re belirlenmelidir. Bu durumda yeni, gen\u00e7 s\u0131fatlar\u0131
\nbir aldatmaca olup, en ya\u015fl\u0131 uygarl\u0131k toplumu oldu\u011fumuz anla\u015f\u0131lacakt\u0131r. Zaman\u0131
\ntersinden okuyarak ya\u015fl\u0131y\u0131 gen\u00e7 gibi g\u00f6stermek, uygar topluma ili\u015fkin yap\u0131lan
\nmaskelemelerin bir devam\u0131d\u0131r. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Sorulmas\u0131 gereken temel soru \u015fudur: Kent uygarl\u0131\u011f\u0131 da
\ndiyebilece\u011fimiz uygar toplum neden yo\u011fun maskelemelere ihtiya\u00e7 g\u00f6stermektedir? <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
S\u00fcmer rahiplerinin m\u00fcthi\u015f maskeleme ustal\u0131\u011f\u0131 durmadan
\ns\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc. Ba\u015flang\u0131\u00e7 halinde soylu ve anlaml\u0131 bir i\u00e7eri\u011fi olan tanr\u0131sall\u0131k,
\nneden en \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fcrme ve anlams\u0131zl\u0131\u011f\u0131n ba\u015f kavram\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc?<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Uygar toplumun lehinde ve aleyhinde bir\u00e7ok g\u00f6r\u00fc\u015f dile
\ngetirilmi\u015ftir. Fakat en zor ifade edilen ve ba\u015far\u0131lan, uygarl\u0131\u011f\u0131n radikal
\nele\u015ftirisi ve a\u015f\u0131lma prati\u011fidir. Bu da yap\u0131lan yorumlar\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131
\ng\u00f6stermektedir. \u0130nsanl\u0131\u011f\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck arzusu \u00fczerinde muazzam bir bask\u0131n\u0131n
\nolu\u015ftu\u011fu da ortak bir yarg\u0131d\u0131r. S\u00fcrd\u00fcr\u00fclemez bir konuma \u00e7oktan gelindi\u011fi s\u0131k\u00e7a
\ns\u00f6ylenmektedir. Hegel uygarl\u0131k tarihini \u2018kanl\u0131 mezbahalar\u2019 seremonisi olarak
\nyarg\u0131lar. Sava\u015fs\u0131z ge\u00e7en bir y\u0131l\u0131 yoktur. Bask\u0131l\u0131 ya\u015fam sanki do\u011fa kanunuymu\u015f
\ngibi yans\u0131t\u0131lmaktad\u0131r. \u0130stismar tam bir ya\u015fam kural\u0131 seviyesine
\ny\u00fckseltilmi\u015ftir. D\u00fcr\u00fcstl\u00fck, safl\u0131k, ahlaki kalabilme enayilik yerine
\nkonulmaktad\u0131r. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u015euna varmak istiyorum: Uygar toplumu onu a\u015fmak isteyen bir
\nele\u015ftiriye imk\u00e2n sunacak bir i\u00e7erikte yorumlamak gerekir. Kapitalist
\nmoderniteyi kendi ba\u015f\u0131na ele\u015ftirmekle uygar toplumun a\u015f\u0131lamayaca\u011f\u0131, ba\u015fta
\nMarksistler olmak \u00fczere bir\u00e7ok ekol\u00fcn \u00e7abalar\u0131nda a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Bunda da en
\ntemel etken, bir zincir gibi ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu uygar toplumun \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmemesidir.
\nAvrupa merkezli d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc en sert muhaliflerini bile etkisizle\u015ftirmi\u015f
\ngibidir. Neolitik k\u00fclt\u00fcr-Avrupa uygarl\u0131\u011f\u0131 ili\u015fkisinde oldu\u011fu gibi, Avrupa uygarl\u0131\u011f\u0131-\u00f6nceki
\nuygarl\u0131klar tarihi ve toplumu ili\u015fkisinin anla\u015f\u0131l\u0131r bir yorumu en \u00e7ok ihtiya\u00e7
\nduydu\u011fumuz husustur. \u00c7ok amat\u00f6rce de olsa, bu uygarl\u0131\u011f\u0131n en sert bask\u0131s\u0131
\nalt\u0131ndaki mahk\u00fbmiyetim, yorum geli\u015ftirmeyi benim i\u00e7in hem hak hem de g\u00f6rev
\nolarak \u00f6n\u00fcme koymaktad\u0131r.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
a-Uygarl\u0131k yorumu \u00f6ncelikle yap\u0131sal sosyolojinin bir
\nsorunudur. Bilim olman\u0131n temel ko\u015fulu e\u011fer pozitivizm batakl\u0131\u011f\u0131nda debelenmek
\nolmay\u0131p, \u00f6zne-nesne ayr\u0131m\u0131n\u0131 a\u015fan \u2018anlambilim\u2019 ise, buna en \u00e7ok ihtiya\u00e7 yap\u0131sal
\nsosyoloji alan\u0131nda vard\u0131r. Genel sosyolojinin biricik g\u00f6revi (nas\u0131l doktorun
\nyapt\u0131\u011f\u0131 te\u015fhis ve tedaviyse), toplumun te\u015fhis ve tedavisidir. Bilmenin bir tek
\ngerek\u00e7esi olabilir: \u00c7ok ba\u011fl\u0131 oldu\u011fumuz ya\u015fam\u0131 anlamland\u0131rmak. Ya\u015fam\u0131n
\nanlamland\u0131r\u0131lmas\u0131 ise, yap\u0131sall\u0131klar sorununu anlamam\u0131za ve varsa
\nsa\u011fl\u0131ks\u0131zl\u0131klar\u0131 yeniden yap\u0131land\u0131rmam\u0131za imk\u00e2n verecektir. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Uygarl\u0131k toplumu, anlambilimin en zorland\u0131\u011f\u0131 yap\u0131sall\u0131klar
\ny\u0131\u011f\u0131n\u0131d\u0131r. Bu y\u0131\u011f\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 bizzat anlambilimin sapt\u0131r\u0131lmas\u0131 ve anlambilim
\nolmaktan \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131yla yak\u0131ndan ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. Elde t\u00fcm silahlar\u0131n\u0131 ku\u015fanm\u0131\u015f
\nolarak, varsa can \u00e7eki\u015fmekte olan bir kurban\u0131na son s\u00f6z olarak \u2018YALANI\u2019 itiraf
\nettirmek, aksi halde her t\u00fcr y\u00f6ntemle \u2018\u0130MHA\u2019 etmek olan garip bir varl\u0131k, bir
\nLeviathan\u2019d\u0131r o. Bu varl\u0131k, yani uygarl\u0131k, yerinde bir tav\u0131r olarak her t\u00fcr canavara
\nbenzetilebilir. Fakat bu \u00e7ok geri bir yakla\u015f\u0131md\u0131r. Hele bilim adam\u0131 h\u00fcviyetimiz
\nvarsa, bu bizi \u00e7ocukluk hayalinden (canavarl\u0131k hayalleri) \u00f6teye g\u00f6t\u00fcrmez.
\nCanavar\u0131n yetkin bir te\u015fhisi de yetmez. Acilen yap\u0131lmas\u0131 gereken tedavidir.
\nB\u00fct\u00fcn tedavi denemelerinin bo\u015fa \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 ortadad\u0131r. En son a\u015famas\u0131nda oluk oluk
\nakan kan, korkun\u00e7 ac\u0131l\u0131, soyk\u0131r\u0131ml\u0131 ge\u00e7en ya\u015famlar, beterin beteri a\u00e7l\u0131k,
\ni\u015fsizlik, her t\u00fcr hastal\u0131klar ve eko-\u00e7evrenin (mutlak gerekli olan ya\u015fam
\n\u00e7evresi) y\u0131k\u0131m\u0131 en son durumun bir c\u00fcmleye s\u0131\u011fd\u0131rabilece\u011fim raporudur. E\u011fer
\nyap\u0131sal ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck sosyolojimiz sosyal bilim yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia eden
\nbinlercesinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir \u00e7\u00f6p y\u0131\u011f\u0131n\u0131 olmaktan kurtulmak istiyorsa, te\u015fhis ve
\ntedavisindeki g\u00fcc\u00fcn\u00fc kan\u0131tlamak durumundad\u0131r. Aksi halde Adorno\u2019nun s\u00f6yledi\u011fi
\ngibi, \u201cSoyk\u0131r\u0131m kamplar\u0131ndan sonra, t\u00fcm g\u00f6kteki tanr\u0131lar\u0131n -s\u00f6zc\u00fc bilim
\nadamlar\u0131n\u0131n- s\u00f6yleyecekleri tek bir s\u00f6zc\u00fckleri olamaz. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Uygarl\u0131k sadece bir \u2018kanl\u0131 mezbahalar\u2019 (Hegel) seremonisi
\nde\u011fil, daha fazlas\u0131 olan bir \u015feydir insan ya\u015fam\u0131n\u0131n biricik nedeni olan \u00f6zg\u00fcrl\u00fcksel
\nanlam\u0131n\u0131n s\u00fcrekli soyk\u0131r\u0131ma tabi tutulmas\u0131d\u0131r. Gerisi ya\u015fam\u0131n posas\u0131d\u0131r.
\nUygarl\u0131k en yal\u0131n te\u015fhisle \u00f6zg\u00fcr ya\u015fam anlam\u0131n\u0131n bo\u015falt\u0131lmas\u0131ndan geriye
\nkaland\u0131r. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
En basit canl\u0131 ya\u015fam\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u015fey ya\u015fama
\nverdi\u011fi anlamd\u0131r. Bu \u00f6yle bir anlam ki, milyonlarca \u00e7e\u015fide ula\u015fabilme,
\nkayal\u0131klara k\u00f6k salma, gerekti\u011finde kutup so\u011fuklar\u0131nda varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrme,
\ngerekti\u011finde u\u00e7ma, insan bulu\u015flar\u0131n\u0131n yan\u0131ndan bile ge\u00e7emeyece\u011fi s\u0131n\u0131rs\u0131z
\nteknikleri geli\u015ftirme g\u00fcc\u00fcne eri\u015ftirir. Uygar toplum ise, ba\u015flang\u0131c\u0131nda yalan
\ndolanla, \u00f6rg\u00fctlenmi\u015f zorla en geli\u015fmi\u015f ya\u015fam varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlam yitimine u\u011fratma
\nson a\u015famas\u0131nda ise intihar\u0131n e\u015fi\u011fine getirme g\u00fcc\u00fcnden ba\u015fka hangi anlam veya
\nanlams\u0131zl\u0131\u011fa sahiptir? <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Sosyoloji Avrupa merkezli uygarl\u0131k a\u015famas\u0131nda ona bu g\u00fcc\u00fcn\u00fc yeniden
\ntan\u0131tma s\u00f6z\u00fc olmu\u015ftur. H\u0131ristiyanl\u0131ktaki deyi\u015fle Tanr\u0131n\u0131n son \u2018s\u00f6z\u00fc\u2019 olmu\u015ftur.
\nBu s\u00f6zleri terk etmek, en basit canl\u0131n\u0131n sahip oldu\u011fu ya\u015fam anlam\u0131na sayg\u0131n\u0131n
\ngere\u011fidir. Ahlak\u0131n en geli\u015fkin varl\u0131\u011f\u0131, bu kadar ahlaks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 hi\u00e7bir \u015feyle izah
\nedemez. Tekrar hat\u0131rlatal\u0131m: \u0130LAHLARIN S\u00d6YLEYEB\u0130LECE\u011e\u0130 TEK S\u00d6Z\u00dc KALMAMI\u015eTIR. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Tarih diye belletilen, devlet kurumlar\u0131 ve yard\u0131mc\u0131s\u0131
\ndolayl\u0131 kurumlar\u0131n kurulu\u015f, y\u0131k\u0131l\u0131\u015f \u00f6yk\u00fcleri de\u011fil mi? Biricik ama\u00e7 hanedan
\ny\u00fckseli\u015f ve \u00e7\u00f6k\u00fc\u015fleri, yeni hanedanlar\u0131n entrika ve zorbal\u0131kla iktidar tac\u0131
\ndenilen \u2018s\u00fcr\u00fc \u00e7obanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131 elde etmeleri de\u011fil midir? Bunun ise biricik amac\u0131
\ny\u00fcn\u00fc, s\u00fct\u00fc, gerekti\u011finde eti ve derisi i\u00e7in istismar\u0131 de\u011fil midir? <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Kahramanl\u0131k \u00f6yk\u00fclerinden hangisi zorbal\u0131ktan azadedir,
\nistismardan uzakt\u0131r? A\u015fireti, kavmi, dini i\u00e7in aya\u011fa kalkt\u0131klar\u0131n\u0131 ilan
\nedenler, iktidar tac\u0131ndan ba\u015fka bir de\u011fer kan\u0131tlam\u0131\u015flar m\u0131d\u0131r? <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Sava\u015fs\u0131z bir y\u0131l\u0131 ve insan alan\u0131 kalmam\u0131\u015f uygar toplum,
\nger\u00e7ekten \u2018mezbaha\u2019 kurumundan ba\u015fka hangi ad\u0131 anlaml\u0131ca hak edebilir? <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Bilim, sanat ve tekni\u011fin geli\u015fimi diye hik\u00e2ye edilenler
\nhangi ger\u00e7ek mucitlerinin ba\u015f\u0131n\u0131 almadan ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015fler veya gasp
\nedilmi\u015flerdir?<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
D\u00fczen, istikrar, bar\u0131\u015f diye \u00f6yk\u00fclenen ger\u00e7eklik kuzular\u0131n
\nsessizli\u011fi de\u011fil midir ya da kullar\u0131n (k\u00f6le, serf, i\u015f\u00e7iler, emek\u00e7iler, t\u00fcm
\nezilenler) boyun e\u011fdirilmesini anlatan tiyatro seanslar\u0131ndan ba\u015fka hangi derin
\nanlama sahiptir? Bu uygarl\u0131k konusunda sorular s\u0131n\u0131rs\u0131z artma ve derinle\u015fme
\nanlam\u0131na sahiptir. As\u0131l deh\u015fet verici olan, bu \u00f6yk\u00fcn\u00fcn \u015fanl\u0131 tarih, kutsal din,
\ng\u00fczellik ve a\u015fk destan\u0131, harika bulu\u015flar, bir g\u00fcn eri\u015filecek cennet hayali,
\ndostluk, centilmenlik, ittifak gere\u011fi diye sanki insanl\u0131\u011f\u0131n mutlak kader
\ny\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcym\u00fc\u015f gibi sunulmas\u0131 cesareti ve k\u00fcstahl\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u015e\u00fcphesiz bu sorular\u0131 \u00fcretmedeki amac\u0131m, ya\u015fam\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fckten
\nibaret olan anlam\u0131 u\u011fruna geli\u015fen t\u00fcm direni\u015f\u00e7ilerin ger\u00e7ek kahramanl\u0131k,
\nkutsall\u0131k, a\u015fk destanl\u0131\u011f\u0131 ve yolda\u015fl\u0131k olan \u00f6z\u00fcne ve onlar\u0131n s\u00f6ylenmemi\u015f son
\ns\u00f6zlerine duydu\u011fum derin ilgi, an\u0131lar\u0131na sayg\u0131 ve ba\u011fl\u0131l\u0131kt\u0131r. E\u011fer bir g\u00fcl
\na\u011fac\u0131 kadar dikenleriyle g\u00fczelim g\u00fcllerini savunmak i\u00e7in dikenlenmek
\ngerekiyorsa bunu yapmak, anlam g\u00fcc\u00fc belki de sonsuz g\u00fczellikte olan \u00f6zg\u00fcr insan
\nya\u015fam\u0131n\u0131n savunulmas\u0131 u\u011fruna sava\u015f\u0131m\u0131 bilmektir. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
b- Ahlaki yarg\u0131lar\u0131m\u0131zdan teorik yarg\u0131lar\u0131m\u0131za biraz
\nge\u00e7elim. Modernite (kapitalist) d\u00f6neminde muhaliflerin \u00e7ok s\u00f6z\u00fcn\u00fc ettikleri
\n\u2018s\u0131n\u0131fsall\u0131k\u2019 kavram\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleriyle, \u00f6zellikle tarihsel ak\u0131\u015ftaki rol\u00fcyle
\nanlamak \u00e7ok \u00f6nemlidir. Aksi halde en yavan \u2018demagojik sak\u0131z\u2019 ve anlambilimini
\nperdeleme ara\u00e7lar\u0131ndan biri olmaktan \u00f6teye gidemez.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
S\u0131n\u0131fsall\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7ekten kavramak i\u00e7in bilinmesi gereken ilk
\nhusus, onun g\u00fc\u00e7 organizesinin el ve ayak k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131 te\u015fkil etti\u011fidir. Bu
\norganlar\u0131n kendi ba\u015flar\u0131na bir anlam de\u011ferleri yoktur. Belki benzetme a\u015f\u0131r\u0131
\nsosyobiyolojiktir, ama yerindedir. G\u00fcc\u00fcn, toplumdaki iktidar\u0131n, uygar
\ntoplumdaki Leviathan\u2019\u0131n en organize g\u00fc\u00e7 oldu\u011fu herhalde tart\u0131\u015f\u0131lmaz. E\u011fer
\ndevleti s\u0131n\u0131fl\u0131 toplumun genel bask\u0131 ve istismar\u0131 m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lan en geli\u015ftirilmi\u015f
\niktidar ili\u015fkileri b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc olarak yorumlarlarsak, bask\u0131 alt\u0131ndakiler ve
\nistismar edilenler bu ili\u015fkiler a\u011f\u0131n\u0131n ayr\u0131lmaz par\u00e7alar\u0131 de\u011fil midir? Uygarl\u0131k
\nyaln\u0131z devlet \u00f6rg\u00fctlenmesinde de\u011fil, dinden ekonomiye kadar t\u00fcm\u00fcyle bir
\nyap\u0131lanma, \u00f6rg\u00fctleme g\u00fcc\u00fc de\u011fil midir? Esas olarak da organize edilmi\u015f k\u00f6leyi,
\nserfi, i\u015f\u00e7iyi, say\u0131lamayacak kadar \u00e7ok yatay ve dikey toplumsal katmanlar\u0131
\nolu\u015fturmak bu g\u00fcc\u00fcn esas i\u015flevi de\u011fil midir? <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u015eunu \u00f6nemle belirtmek istiyorum: G\u00fc\u00e7 \u00f6rg\u00fctlenmesinde el ve
\nayaklar\u0131n \u00f6zne de\u011feri olmas\u0131na asla f\u0131rsat tan\u0131nmaz. E\u011fer iktidar ba\u015far\u0131lm\u0131\u015f
\nbir organize ise, kaba diye tabir etti\u011fi emek\u00e7ilerine mutlak h\u00e2kimiyet sa\u011flam\u0131\u015f
\ndemektir. Bu da daha \u00f6nce varsa bile, iktidar ko\u015fullar\u0131nda \u00f6zne de\u011ferini
\nyitirmeleri demektir. Bu nedenle Spartak\u00fcs\u2019ten Paris Kom\u00fcnarlar\u0131na kadar k\u00f6le
\nemek\u00e7i isyanc\u0131lar\u0131n\u0131n ba\u015far\u0131 \u015fans\u0131 yoktur. Bir \u015fartla olur: \u0130ktidar i\u00e7in taze
\nkan de\u011ferinde olabileceklerse! Bu da yeniden uygar topluma eklemlenmekten ba\u015fka
\nanlama gelmez. Y\u00fcz elli y\u0131ll\u0131k bilimsel sosyalizm denemeleri bu ger\u00e7ekli\u011fin
\nveciz bir a\u00e7\u0131klanmas\u0131nda \u00e7arp\u0131c\u0131 \u00f6rnek de\u011ferindedir. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Peki, iktidar ili\u015fkileri kapsam\u0131na al\u0131nmakla bu sonu\u00e7lar
\naras\u0131nda ili\u015fki yok mudur? Esas anla\u015f\u0131lmas\u0131 gereken husus, resmi iktidar
\nili\u015fkisindeki s\u0131n\u0131fsall\u0131\u011f\u0131n ba\u011fl\u0131l\u0131k d\u00fczeyidir, niteli\u011fidir s\u0131n\u0131fsall\u0131\u011f\u0131n
\nkendi ba\u015f\u0131na bir eylem, anlam de\u011feri ta\u015f\u0131y\u0131p ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131d\u0131r. \u0130ster s\u0131n\u0131fsall\u0131\u011f\u0131n
\n\u00fcst katman\u0131 efendi, seny\u00f6r, patron, burjuva olsun, ister alt katman\u0131 k\u00f6le,
\nserf, i\u015f\u00e7i olsun, iktidar ili\u015fkisinde ayn\u0131 ideolojik-politik yakla\u015f\u0131mda
\nanla\u015f\u0131l\u0131rlar. \u0130\u00e7lerinde itiraz etmeleri fazla de\u011fer ta\u015f\u0131maz. Bu ili\u015fki \u00f6yle bir
\na\u011fd\u0131r ki, binbir d\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc vard\u0131r. Birine itiraz etsen, hatta y\u0131rtsan bile, 999
\ntanesi hemen devreye girer. Y\u0131rt\u0131\u011f\u0131 tamir etti\u011fi gibi, y\u0131rtan\u0131 en sa\u011flam\u0131ndan
\nba\u011flamay\u0131 ba\u015farmadan b\u0131rakmaz. Gerekirse ba\u015f\u0131n\u0131 alarak bunu yapar. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
S\u00fcmer rahipleri ve hanedan \u015fefleri taraf\u0131ndan tesis edilen
\nilk taslak devlet-iktidar ili\u015fkilerindeki \u00e7al\u0131\u015fan\u0131, kabilenin emek\u00e7ilerini
\nd\u00fc\u015f\u00fcnelim. Rahibin kulla\u015ft\u0131rmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fan, bir defa iki kat \u00fcstteki
\nyeni imal edilmi\u015f tanr\u0131lar\u0131n (Kutsall\u0131k kavramlar\u0131 ki, birey \u00fczerindeki
\netkilerini hi\u00e7bir maddi g\u00fc\u00e7 sa\u011flayamaz) m\u00fcthi\u015f me\u015frula\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 etkisi
\nalt\u0131ndad\u0131r. B\u00f6yle olmazsa zaten oraya al\u0131nmaz. \u0130kincisi, eskiye g\u00f6re daha iyi
\nbeslenmektedir. Daha iyi beslenmenin kendisi i\u00e7in ba\u015fka bir alternatifi
\ng\u00f6r\u00fcn\u00fcrde yoktur. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc, cinsel tutkular\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan eskisiyle k\u0131yaslanamaz,
\ng\u00fczellik sa\u00e7an huriler ger\u00e7e\u011fi ile s\u00fcrekli hayali s\u00fcslendirilmektedir.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
G\u00fcn\u00fcm\u00fczde medyan\u0131n sundu\u011fundan ve ordular\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131ndan
\nbelki de katbekat daha fazla itaate ve d\u00fczen d\u00fc\u015fk\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne katk\u0131 sunan kad\u0131n
\nsunulmalar\u0131!<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
S\u0131n\u0131f kapsam\u0131ndaki bu yeni kul bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fck isyanc\u0131s\u0131 de\u011fil,
\nolsa olsa bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fck hainidir veya \u00f6zg\u00fcr ya\u015fam anlay\u0131\u015f\u0131ndan bo\u015falt\u0131lm\u0131\u015f bir
\nvakad\u0131r, farkl\u0131 bir olayd\u0131r. Hanedan \u015fefi de devlet-iktidar\u0131 ili\u015fkilerine
\ny\u00f6nelirken benzer bir uygulama i\u00e7inde olacakt\u0131r. Temel ittifak g\u00fc\u00e7leri i\u00e7inde
\ndaha g\u00f6r\u00fcn\u00fcr sa\u011flam \u00e7\u0131karlara dayal\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u00f6rg\u00fctlenme ilk \u015fartt\u0131r. Hanedan
\naile, geni\u015f soy ili\u015fkisi i\u00e7inde sayg\u0131 duyulur, korkulur bir me\u015fruiyete
\nsahiptir. Kabile gelenekleri hiyerar\u015fiyi s\u00fcrekli y\u00fcceltir. Ufak rahats\u0131zl\u0131klar
\nbile ya bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l olarak kabile meclisinde, ya da \u00e7at\u0131\u015fmayla a\u015f\u0131l\u0131r. B\u00f6ylesi
\nili\u015fkiler yuma\u011f\u0131 i\u00e7inde devlet olmaya giden bir hanedan\u0131n\u0131n en zay\u0131f taraf\u0131
\nolarak s\u0131n\u0131f karakterini g\u00f6stermek stratejik bir yakla\u015f\u0131m olamaz. \u015euraya varmak
\nistiyorum: S\u0131n\u0131fsall\u0131k uygarl\u0131\u011f\u0131n temel karakteristiklerindendir. Fakat s\u0131n\u0131f
\ndevrimleri i\u00e7in temel al\u0131nacak stratejik anlamdan, teorik olarak imk\u00e2ns\u0131z
\nolmasa da, pratikte sonu\u00e7 al\u0131c\u0131 olmaktan uzakt\u0131r. Devrilen t\u00fcm uygarl\u0131klar,
\niktidarlar kullar\u0131 ve emek\u00e7ileriyle birlikte devrilmi\u015flerdir. Kullar\u0131 ve
\nemek\u00e7ileri taraf\u0131ndan devrilen iktidarlar ya \u00e7ok azd\u0131r, ya da olsa bile yeni
\ngetirilen iktidar eskisini aratmayan bir zul\u00fcm ve istismar makinesi olmaktan
\n\u00f6teye bir anlam ifade etmemi\u015ftir. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Tarihi s\u0131n\u0131f sava\u015flar\u0131ndan ibaret g\u00f6rmek a\u015f\u0131r\u0131 indirgemeci
\nbir g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fcr. Bask\u0131 ve istismar uygarl\u0131\u011f\u0131n ve dolay\u0131s\u0131yla uygarl\u0131k tarihinin
\ndayand\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fclme tarz\u0131d\u0131r, sistemdir. Fakat bunun ideolojisi, politikas\u0131,
\nhatta ekonomisi farkl\u0131 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Daha do\u011frusu, dar s\u0131n\u0131fa-kar\u015f\u0131 s\u0131n\u0131f, tarihin
\nak\u0131\u015f tarz\u0131 de\u011fildir. Burada k\u00f6lele\u015ftirilmenin korkun\u00e7lu\u011fu, sisteminin
\nal\u00e7alt\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ink\u00e2rc\u0131l\u0131\u011f\u0131 tart\u0131\u015f\u0131lm\u0131yor. \u0130ktidar ve uygarl\u0131k
\nsistemlerinin kurulu\u015f ve \u00e7\u00f6k\u00fc\u015flerinin ba\u015fka anlam ve stratejilerle cereyan
\netti\u011fi, s\u0131n\u0131fa kar\u015f\u0131 s\u0131n\u0131f mant\u0131\u011f\u0131n\u0131n var olan iktidar sistemine, uygarl\u0131\u011f\u0131na
\nya bilerek yeni bir iktidar bi\u00e7iminde kat\u0131l\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ya da tam tersine, kar\u015f\u0131
\n\u00e7\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 halde yeni bir taze kan olmaktan (Sovyet ve \u00c7in deneyimleri) \u00f6teye
\nsonu\u00e7 vermedi\u011fi yorumlanmak isteniyor. Buras\u0131 tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. Belki bu tart\u0131\u015fmada
\na\u015f\u0131r\u0131 iktidar indirgemecili\u011fi yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z, iktidardan kurtulu\u015f ve \u00e7\u0131k\u0131\u015f kap\u0131s\u0131
\ng\u00f6stermedi\u011fimiz bi\u00e7iminde bir ele\u015ftiri \u015fimdiden yap\u0131labilir. Bu konuyu \u00d6zg\u00fcrl\u00fck
\nSosyolojisi b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde kapsaml\u0131ca ele alaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 belirterek cevapland\u0131ral\u0131m.
\n\u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn de en az iktidar ideolojisi, politikas\u0131 ve \u00f6rg\u00fctlenmesi kadar farkl\u0131
\nbir toplumsal alan\u0131, mant\u0131\u011f\u0131 ve stratejisi oldu\u011funu cevab\u0131n i\u015fareti olarak
\nverelim.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
c- Uygarl\u0131klar aras\u0131 \u00e7at\u0131\u015fma m\u0131, ittifak m\u0131 sorusu g\u00fcn\u00fcm\u00fczde
\npratikte tart\u0131\u015f\u0131lan bir sorun olsa da, tarihi anlam\u0131 daha kapsaml\u0131d\u0131r. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Uygarl\u0131k toplumu gerek kendi i\u00e7inde, gerek farkl\u0131
\nuygarl\u0131klar aras\u0131nda esas olarak \u00e7at\u0131\u015fma \u00fcreten bir yap\u0131lanmad\u0131r. Bu yap\u0131lanman\u0131n
\n\u00fcretildi\u011fi anlam ve amac\u0131, dayand\u0131\u011f\u0131 s\u0131n\u0131fla\u015ft\u0131rma, bunun i\u00e7in bask\u0131, istismar,
\ns\u00fcrekli yan\u0131ltma ve perdeleme ger\u00e7ekli\u011fi, neden s\u00fcrekli \u00e7at\u0131\u015fma \u00fcreten
\nkarakterde oldu\u011funu a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r. \u0130ktidar ve s\u0131n\u0131fla\u015fman\u0131n kendisi
\n\u00e7at\u0131\u015fmad\u0131r. Bunun i\u00e7te ve d\u0131\u015fa kar\u015f\u0131 cereyan etmesi \u00f6z\u00fcn\u00fc de\u011fi\u015ftirmemektedir.
\nUygarl\u0131klar\u0131 vas\u0131fland\u0131rarak da \u00f6z\u00fcn\u00fc de\u011fi\u015ftirmek, farkl\u0131 \u00f6zdeymi\u015f gibi
\nyans\u0131tmak ger\u00e7ek\u00e7i g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor. Sava\u015f\u00e7\u0131-bar\u0131\u015f\u00e7\u0131, tek tanr\u0131l\u0131-\u00e7ok tanr\u0131l\u0131,
\nverimli-verimsiz, k\u00fclt\u00fcrl\u00fc-cahil, ayn\u0131 kavimden-farkl\u0131 kavimlerden olu\u015flar\u0131
\n\u00f6zselliklerini de\u011fi\u015ftirmez. Y\u00f6nlendirici g\u00fcc\u00fc d\u00fcnyan\u0131n tamam\u0131n\u0131 fethedinceye
\nkadar kendini g\u00f6revli sayar. Cihan g\u00fcc\u00fc olmak b\u00fcnyesel bir hastal\u0131kt\u0131r iktidar
\nkaynakl\u0131d\u0131r. Geni\u015flemesi durdu\u011fu an gerilemeye ba\u015flar. Bunun sonu normale
\n\u00e7ekilmek de\u011fil, y\u0131k\u0131l\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc t\u00fcm iktidar sistemlerinin normali yoktur.
\nKanser hastal\u0131\u011f\u0131 gibi ya yok etmek ya da edilmek zorunlulu\u011funu duyar. Basit bir
\na\u015firet \u015fefli\u011finden olup da uygarl\u0131k at\u0131na binip kendini tanr\u0131la\u015ft\u0131ran \u00e7ok
\nki\u015filik vard\u0131r. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Tanr\u0131sall\u0131k iddias\u0131n\u0131n alt\u0131nda insanl\u0131\u011f\u0131 yok etme g\u00fcc\u00fc
\nyatmaktad\u0131r. Sava\u015fla b\u00fcy\u00fck yok eden, b\u00fcy\u00fck yarataca\u011f\u0131n\u0131 da san\u0131r. Psikolojik
\nolarak benlik kontrol edilemezse, kendini s\u0131n\u0131rs\u0131z abartma hastal\u0131\u011f\u0131ndad\u0131r.
\nUygarl\u0131k sistemi bu hastal\u0131\u011f\u0131n ortam buldu\u011fu toplumu sunar. \u0130ktidar\u0131n
\nyozla\u015ft\u0131ramayaca\u011f\u0131 hi\u00e7bir toplumsal de\u011fer ve ki\u015filik yoktur denilir. Bu,
\niktidar\u0131n \u00f6z\u00fcyle ilgili bir de\u011ferlendirmedir. Uygarl\u0131klar iktidar toplumlar\u0131
\noldu\u011fundan, ya\u015famla en yo\u011fun \u00e7eli\u015fkili sistemlerdir. Karde\u015ften tutal\u0131m e\u015fe
\ndosta kadar iktidar u\u011fruna g\u00f6zden \u00e7\u0131kar\u0131lamayacak de\u011fer yoktur. Uygarl\u0131klar\u0131n
\ny\u00f6netim g\u00fc\u00e7leri incelendi\u011finde i\u015flemedikleri cinayetler, yapmad\u0131klar\u0131 komplolar
\nyok gibidir. Yalanlar\u0131n sistemle\u015ftirilmesine politika ad\u0131n\u0131 verirler.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
d- Uygarl\u0131k toplumlar\u0131nda kurumla\u015fan bir \u00f6zelli\u011fe \u00e7ok dikkat
\n\u00e7ekmek gerekir. Bu ger\u00e7ekli\u011fe toplumun iktidara yatk\u0131nl\u0131k hali de diyebiliriz.
\nBir nevi kad\u0131n\u0131n kar\u0131la\u015fma gelene\u011fi \u00fczerinde yeniden yarat\u0131lmas\u0131 gibi, iktidar
\nda toplumu kad\u0131n\u0131n kar\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na benzer bi\u00e7imde haz\u0131rlamadan, varl\u0131\u011f\u0131ndan
\nemin olamaz. Kar\u0131l\u0131k, en eski k\u00f6lelik olarak, ana-kad\u0131n\u0131n t\u00fcm k\u00fclt\u00fcyle
\nbirlikte, g\u00fc\u00e7l\u00fc adam ve maiyetindekiler taraf\u0131ndan uzun ve kapsaml\u0131 m\u00fccadeleler
\nsonunda yenilgiye u\u011frat\u0131l\u0131p cinsiyet\u00e7i toplumun egemen k\u0131l\u0131nmas\u0131yla
\nkurumla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Bu egemenlik eylemi belki de uygarl\u0131k tam geli\u015fmeden toplumda
\nyerini bulmu\u015ftur. Bu o denli \u015fiddetli ve yo\u011fun bir m\u00fccadeledir ki, sonu\u00e7lar\u0131yla
\nbirlikte haf\u0131zalardan da silinmi\u015ftir. Kad\u0131n neyi, nerede, nas\u0131l kaybetti\u011fini
\nhat\u0131rlamaz. Boyun e\u011fmi\u015f bir kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131 do\u011fal hali sayar. Bu nedenle hi\u00e7bir
\nk\u00f6lelik kad\u0131n k\u00f6leli\u011fi kadar i\u00e7selle\u015ftirilerek me\u015frula\u015ft\u0131r\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Bu olu\u015fumun toplum \u00fczerinde iki t\u00fcrl\u00fc y\u0131k\u0131c\u0131 etkisi
\nolmu\u015ftur: Birincisi, toplumu k\u00f6leli\u011fe a\u00e7mas\u0131 ikincisi, t\u00fcm k\u00f6leliklerin
\nkar\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lma temelinde y\u00fcr\u00fct\u00fclmesidir. Kar\u0131la\u015fma san\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi salt bir
\ncinsiyet\u00e7i obje de\u011fildir. Biyolojik bir \u00f6zelli\u011fi \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131rm\u0131yor. Kar\u0131la\u015fma
\n\u00f6z\u00fcnde sosyal bir \u00f6zelliktir. K\u00f6lelik, boyun e\u011fme, hakareti sindirme, a\u011flama,
\nyalanc\u0131l\u0131\u011fa al\u0131\u015fma, iddias\u0131zl\u0131k, kendini sunma vb. gibi \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ahlak\u0131n\u0131n
\nreddetmek durumunda oldu\u011fu t\u00fcm tutum ve davran\u0131\u015flar kar\u0131l\u0131k mesle\u011finden
\nsay\u0131l\u0131r. Bu y\u00f6n\u00fcyle d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f toplumsal zemindir. K\u00f6leli\u011fin asli zeminidir. En
\neski ve t\u00fcm k\u00f6leliklerin, ahlaks\u0131zl\u0131klar\u0131n \u00fczerinde i\u015flevselle\u015fti\u011fi kurumsal
\nzemindir. \u0130\u015fte uygarl\u0131k toplumu bu zeminin t\u00fcm toplumsal kategorilere
\nyans\u0131t\u0131lmas\u0131yla da alakal\u0131d\u0131r. Toplumun bir b\u00fct\u00fcn olarak kar\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131
\nsistemin y\u00fcr\u00fcmesi i\u00e7in gereklidir. \u0130ktidar erkeklikle \u00f6zde\u015ftir. O zaman
\ntoplumun kar\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc iktidar \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve e\u015fitlik
\nilkesini tan\u0131maz. Aksi halde var olamaz. \u0130ktidarla cinsiyet\u00e7i toplum aras\u0131ndaki
\nbenzerlik \u00f6zseldir. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Uygarl\u0131\u011f\u0131n b\u00fcy\u00fck a\u015famalar\u0131ndan biri say\u0131lan Yunanl\u0131larda
\ngen\u00e7ler resmen tecr\u00fcbeli bir erke\u011fe \u2018o\u011flan\u2019 olarak sunulurdu. Uzun s\u00fcre bunun
\nnedenini \u00e7\u00f6zememi\u015ftim. Sokrates gibi bir filozof bile, \u201c\u00d6nemli olan o\u011flan\u0131n
\ns\u00fcrekli kullan\u0131lmas\u0131 de\u011fil, efendisinden terbiye g\u00f6rmesidir der. Buradaki
\nmant\u0131k, gaye gen\u00e7lerin o\u011flan olarak s\u00fcrekli kullan\u0131lmas\u0131ndan ziyade, kad\u0131ns\u0131
\n\u00f6zelliklere haz\u0131rlanmas\u0131d\u0131r. Daha da a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 olarak, Yunan uygarl\u0131\u011f\u0131 da
\nkar\u0131la\u015fan bir toplum ister. Soylu, asil gen\u00e7ler olduk\u00e7a bu toplum olu\u015famaz bu
\ntoplumun olu\u015fmas\u0131 i\u00e7in kad\u0131ns\u0131 davran\u0131\u015flar\u0131 i\u00e7selle\u015ftirmeleri gerekir. T\u00fcm
\nuygarl\u0131k toplumlar\u0131nda benzer e\u011filimler vard\u0131r. O\u011flanc\u0131l\u0131k bu toplumda \u00e7ok
\nyayg\u0131nd\u0131r. Bu \u00f6yle bir hal alm\u0131\u015ft\u0131r ki, her efendinin o\u011flan sahibi olmas\u0131 gelenekselle\u015fmi\u015ftir.
\nO\u011flanc\u0131l\u0131\u011f\u0131 bir bireysel cinsel sap\u0131kl\u0131ktan, hastal\u0131ktan ziyade, s\u0131n\u0131fl\u0131
\ntoplumun, iktidar toplumunun yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 sosyal bir olgu olarak anlamland\u0131rmak
\n\u00f6nemlidir. Cinsellik ve iktidar uygar toplumda toplumsal bir hastal\u0131kt\u0131r. Hem
\nde kanser gibi. Birbirleri olmaks\u0131z\u0131n edemedikleri gibi birbirlerini
\n\u00e7o\u011falt\u0131rlar: T\u0131pk\u0131 kanser h\u00fccrelerinin \u00e7o\u011falmas\u0131 gibi. Kald\u0131 ki, bireysel
\nkanserlerle toplumsal kanser aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi kapitalist modernitede daha
\nkapsaml\u0131 yorumlayaca\u011f\u0131z. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u015euraya gelmek istiyorum: Uygar toplumlarda iktidar zemini
\nbinlerce y\u0131ld\u0131r \u00f6zenle ve bir kar\u0131la\u015fma misali haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131r. Uygarl\u0131k
\ngelene\u011finin yarg\u0131s\u0131, kad\u0131n\u0131n \u2018erke\u011fin tarlas\u0131\u2019 oldu\u011fudur. Toplumda da benzer
\ngelenek ge\u00e7erlidir. Erkek iktidara kendini bir kad\u0131n gibi sunmal\u0131d\u0131r. \u0130syan
\neden, sunmay\u0131 reddeden, sava\u015flarla haz\u0131r hale getirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131r. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u0130ktidar s\u00fcrecini bir ki\u015fi, z\u00fcmre, s\u0131n\u0131f ya da ulusun aniden
\nolu\u015fan eylemi olarak g\u00f6rmek b\u00fcy\u00fck yan\u0131lg\u0131 i\u00e7erir. Belki h\u00fck\u00fcmetler ani
\nkurulabilir. Ama iktidarlar, siyasi sistemler uygar toplumlarda y\u00fczlerce vah\u015fi
\nimparatorlar, klikler, egemen g\u00fc\u00e7lerin her t\u00fcrl\u00fcs\u00fc taraf\u0131ndan \u00f6ncelikle
\negemenlik k\u00fclt\u00fcr\u00fc (tarlas\u0131, gelene\u011fi) olarak haz\u0131rlanm\u0131\u015flard\u0131r. Toplumlar t\u0131pk\u0131
\nkar\u0131 nas\u0131l kocas\u0131n\u0131 al\u0131nyaz\u0131s\u0131 gibi bekler ve kabul ederse, \u00f6ylesine iktidar
\nba\u011f\u0131ml\u0131s\u0131, tarlas\u0131 olarak sahibi taraf\u0131ndan kullan\u0131lmay\u0131 bekler veya \u00f6yle
\nal\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r. \u0130ktidar toplumda egemenlik k\u00fclt\u00fcr\u00fc olarak vard\u0131r. Bu
\nnoktada Bakunin\u2019in \u201cEn benim diyen demokrat, iktidarda yirmi d\u00f6rt saatte
\nbozulur \u00f6zdeyi\u015fi anlaml\u0131d\u0131r. A\u00e7\u0131klayamad\u0131\u011f\u0131m, ama uzun s\u00fcredir a\u00e7\u0131klamaya
\n\u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m, bu bozulmay\u0131 sa\u011flayan\u0131n iktidar zemininin kendisi oldu\u011fudur.
\nBinlerce y\u0131l\u0131n kan deryas\u0131ndan ve istismar\u0131ndan (s\u0131n\u0131rs\u0131z sava\u015flar ve
\ns\u00f6m\u00fcr\u00fcler) olu\u015fan iktidar koltu\u011fu, elbette aniden \u00fczerinde oturan\u0131 yirmi d\u00f6rt
\nsaatte bozar. Tek \u015fartla bozamaz: \u0130badet eder gibi kendini korursa! S\u0131n\u0131rs\u0131z
\nhile, sava\u015f ve s\u00f6m\u00fcr\u00fc ortam\u0131nda kurulan iktidar gelenek, k\u00fclt\u00fcr ve sistem
\nolarak \u00e7ok etkili ve nerdeyse mutlak anlamda bozucudur. Bunun en \u00e7arp\u0131c\u0131 \u00f6rne\u011fi
\n\u2018reel sosyalizm\u2019in ya\u015fad\u0131klar\u0131d\u0131r. <\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Sistemi kuranlar\u0131n iyi niyet ve ama\u00e7lar\u0131na ba\u011fl\u0131l\u0131ktan ku\u015fku
\nduyulamayaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. Peki, reel sosyalizmin kurucular\u0131 nas\u0131l oldu da onca
\nkar\u015f\u0131s\u0131nda sava\u015ft\u0131klar\u0131 kapitalizme g\u00f6n\u00fcll\u00fc teslim oldular? Bana g\u00f6re iktidara
\ngeli\u015f ve iktidar\u0131 kullan\u0131\u015f bi\u00e7imleri bu tarihsel trajedinin temel nedenidir.
\nSosyalizm kurucular\u0131 uygar toplumun k\u00fclt\u00fcr\u00fc \u00fczerinde iktidar oldular. Yani \u00e7ok
\nkar\u015f\u0131 olduklar\u0131n\u0131 iddia ettikleri kanl\u0131 ve s\u00f6m\u00fcrgen miras\u0131n (devlet gelenekli
\niktidara al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f toplum) enkaz\u0131 \u00fczerinde iktidar olmaktan \u00e7ekinmek \u015furada
\nkals\u0131n, ona d\u00f6rt elle sar\u0131ld\u0131lar. \u0130ktidar \u00f6yle bir fahi\u015fedir ki, ba\u015ftan
\n\u00e7\u0131karamayaca\u011f\u0131 sahibinin olamayaca\u011f\u0131n\u0131 anlamak bile istemediler. Bu konudaki
\nbaz\u0131 ele\u015ftirileri (Kropotkin\u2019in Sovyetler\u2019den h\u0131zla devlet iktidar\u0131na ge\u00e7ti\u011fi
\ni\u00e7in Lenin\u2019i ele\u015ftirmesi) oport\u00fcnizm olarak de\u011ferlendirmekten kendilerini
\nal\u0131koymad\u0131lar. Wallerstein, Sovyetler\u2019in kapitalist-d\u00fcnya sistemin birle\u015fik
\netkisi taraf\u0131ndan \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, onu a\u015facak g\u00fcc\u00fcn\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylerken ger\u00e7e\u011fe
\nyak\u0131nla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Fakat sorunun \u00f6z\u00fcne dokunmaktan uzakt\u0131r. Michel Foucault ise,
\nsistemin bilgi-iktidar tekni\u011fini kulland\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in sistemle yeniden
\nb\u00fct\u00fcnle\u015fti\u011fini yorumlarken ger\u00e7e\u011fe daha yak\u0131nd\u0131r. <\/p>\n
Benzeri yorumlar Paris Kom\u00fcn\u00fcnden ba\u015flayarak say\u0131s\u0131z ulusal
\nkurtulu\u015f\u00e7u, kom\u00fcnist ve sosyal demokrat giri\u015fimler i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Her
\ntarla kendine has bitki \u00fcretir. Binlerce y\u0131l\u0131n bilgi-iktidar tarlas\u0131nda genelde
\n\u00f6zg\u00fcrl\u00fck, \u00f6zelde sosyalizm bitkileri \u00fcremez. Bunun i\u00e7in \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve sosyalizm
\neylemcilerinin (tabii ki kuramc\u0131lar\u0131n\u0131n da) \u00f6ncelikle kendi tarlalar\u0131n\u0131
\nhaz\u0131rlamalar\u0131, iktidar tarlas\u0131nda \u00fcreyen bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131klara kar\u015f\u0131 s\u00fcrekli
\nte\u015fhis ve tedavide bulunmalar\u0131, en \u00f6nemlisi de iktidar (her t\u00fcr kurumla\u015fmas\u0131,
\nki\u015fili\u011fi) gibi yeti\u015fen bir bitki fideli\u011finden uzak durmalar\u0131, kendi \u00f6z
\nfidelerini (zengin demokratik bi\u00e7imleni\u015fler) yeti\u015ftirmeleri ve ekmeleri
\ngerekir. Aksi halde t\u00fcm uygarl\u0131k tarihlerinde \u2018\u00f6zg\u00fcrl\u00fck ektim\u2019 deyip de \u00f6nceki
\niktidar sistemlerinden farkl\u0131 olmad\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcp ya\u015famaktan kurtulamayan
\nbinlerce \u00f6rne\u011fi tekrarlamaktan kurtulamazlar. Burada yap\u0131sal sosyolojiyle
\nba\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatmak i\u00e7in \u00d6zg\u00fcrl\u00fck Sosyolojisi\u2019nde kapsaml\u0131ca yorumlayaca\u011f\u0131m\u0131z
\nkonuya giri\u015f kabilinden de\u011finme gere\u011fi duydum.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
K\u00fcrt Halk \u00d6nderi Abdullah \u00d6calan<\/p>\n
Demokratik Uygarl\u0131k Manifestosu\u2019ndan<\/p>\n
\u00a0<\/span><\/p>\n K\u00fcrdistan Stratejik Ara\u015ft\u0131rmalar Merkezi<\/p>\n www.lekolin.org – www.lekolin.net \u2013 www.lekolin.info<\/p>\n \t<\/p>\n