{"id":15829,"date":"2025-12-13T08:42:00","date_gmt":"2025-12-13T07:42:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/?p=15829"},"modified":"2025-12-13T08:45:32","modified_gmt":"2025-12-13T07:45:32","slug":"pirsgireka-tirkiye-ya-bi-rojava-u-kurdan-re","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/pirsgireka-tirkiye-ya-bi-rojava-u-kurdan-re\/","title":{"rendered":"Pirsgir\u00eaka Tirkiy\u00ea ya bi Rojava \u00fb Kurdan re"},"content":{"rendered":"<p>Tirkiye, wek\u00ee dewlet ger heb\u00fbna netewey\u00ee ya gel\u00ea Kurd qeb\u00fbl bike, hem w\u00ea demokrat\u00eek bibe hem j\u00ee hem\u00fb pirsgir\u00eak\u00ean xwe \u00e7areser bike. Siyaseta \u00eenkarkirina heb\u00fbna netewey\u00ee \u00fb nasnamey\u00ee ya gel\u00ea Kurd \u00fb as\u00eem\u00eelekirina gel\u00ea Kurd, dewleta Tirk xistiye nav \u00e7areseriyeke mezin. Ji ber ku aqil\u00ea dewleta Komara Tirk bi tu away\u00ee naxwaze biguhere. Guhertin\u00ea wek\u00ee celebek tuneb\u00fbn\u00ea dib\u00eene. Ger li ser tuneb\u00fbna gel\u00ea Kurd heb\u00fbna xwe ava kiribe, bi qeb\u00fblkirina heb\u00fbna gel\u00ea Kurd re j\u00ee bi tirsa tuneb\u00fbn\u00ea dij\u00ee \u00fb her p\u00ea\u015fve\u00e7\u00fbnek\u00ea di derbar\u00ea Kurdan de wek\u00ee pirsgir\u00eaka ewlehiy\u00ea ji bo xwe dib\u00eene \u00fb siyaseta xwe li gor\u00ee w\u00ea r\u00eak dixe. L\u00ea bel\u00ea heb\u00fbna netewey\u00ee ya gel\u00ea Kurd ji bo Tirkiyey\u00ea siberoja demokrat\u00eek \u00fb ge\u015f e, l\u00ea di hawirdora dewlet\u00ea ya Tirkiyey\u00ea de aqil\u00ea ku v\u00ea bib\u00eene pir k\u00eam e. Dewleteke ku heb\u00fbna xwe li ser desthilatdariy\u00ea \u00fb fa\u015f\u00eezm\u00ea didom\u00eene, her tim li hember guhertin\u00ea berxwe dide, siyaseta muhafezekar a hi\u015fk p\u00eak t\u00eene. Ne ten\u00ea li hember Kurd\u00ean Bakur, l\u00ea li hember hem\u00fb gel\u00ea Kurd helwesteke fa\u015f\u00eezan heye. N\u00eaz\u00eekb\u00fbna tehd\u00eedkar a li hember Kurd\u00ean Rojavay\u00ea, niyeta Komara Tirkiy\u00ea ya ji bo \u00e7areserkirina pirsgir\u00eaka Kurd bi awayek\u00ee cid\u00ee dide ber pirs\u00ea. Devlet Bah\u00e7el\u00ee \u00fb derdora w\u00ee h\u00een j\u00ee gel\u00ea Kurd wek\u00ee par\u00e7eyek\u00ee m\u00eeleta Tirk dib\u00eenin. Car caran dib\u00eajin ku hin madd\u00ean dest\u00fbr\u00ea nay\u00ean guhertin, tew j\u00ee nay\u00ean p\u00ea\u015fniyarkirin, m\u00eena ku dest\u00fbra dewleta Komara Tirk ji aliy\u00ea Xwed\u00ea ve hatiye niv\u00eesandin. Ji bo madd\u00ean dest\u00fbr\u00ea y\u00ean di derbar\u00ea hemwelatiy\u00ea de, nay\u00ean got\u00fbb\u00eajkirin, herkes Tirk e t\u00ea gotin.<\/p>\n<p>L\u00ea bel\u00ea gel\u00ea Kurd ji bo bi nasnameya Kurd ve heb\u00fbn\u00ea sed sal in t\u00eako\u015f\u00een dike. M\u00eajiy\u00ean ku v\u00ea f\u00eam nakin, dikarin Tirkiyey\u00ea bi encameke wek\u00ee Osmaniyan bi daw\u00ee bikin. Tehemula w\u00ea j\u00ee n\u00eene ku Kurd\u00ean li dervey\u00ee Tirkiyey\u00ea ji aliy\u00ea dewlet\u00ean t\u00eakildar ve b\u00ean qeb\u00fblkirin. Ji ber ku difikirin ku ger par\u00e7eyek\u00ee Kurdistan\u00ea bibe xwed\u00ee stat\u00fb, w\u00ea r\u00ea li ber stat\u00fbb\u00fbna par\u00e7ey\u00ean din vebike, wez\u00eer\u00ea kar\u00ea derve y\u00ea Komara Tirk li c\u00eehan\u00ea welatek\u00ee ku deriy\u00ea w\u00ee nexistiye nemaye. Gotina Devlet Bah\u00e7el\u00ee ya ku HSD \u00e7ekan rake, bi rast\u00ee t\u00ea wateya ku gel\u00ea Kurd tesl\u00eem bibe, maf \u00fb hiq\u00fbq\u00ea nexwaze. Di away\u00ea axaftina wan de, di deng\u00ea wan de j\u00ee niyeta wan e\u015fkere ye. Li gor\u00ee aqil\u00ea dewleta Komara Tirk, Kurd bi serhildan\u00ea, bi t\u00eako\u015f\u00eena mafan s\u00fbc dikin \u00fb ger \u00e7ekan rakin \u00fb ji bo gel\u00ea Kurd maf nexwazin, dikarin b\u00ean ef\u00fbkirin. Aqil\u00ea dewleteke ku h\u00een sed sal ber\u00ea dij\u00ee, \u00e7awa dikare pirsgir\u00eak\u00ean \u00eero \u00e7areser bike? Yan\u00ee h\u00een gel\u00ea Kurd wek\u00ee gel\u00ea b\u00eaperwerde, b\u00ear\u00eaxistin \u00fb b\u00ear\u00eaber y\u00ea sed sal ber\u00ea difikire. Li gor\u00ee aqil\u00ea dewleta Komara Tirk, Kurd dewlet\u00ea bir\u00eave nabirin, ji d\u00eeplomasiy\u00ea f\u00eam nakin, siyaset\u00ea nakin, ten\u00ea dikarin bi kazma \u00fb b\u00ear\u00ea kar bikin difikirin. M\u00eajiy\u00ean neguher\u00ee, di d\u00eetina guheriyan de zehmet\u00ee diki\u015f\u00eenin \u00fb guhertina ku guher\u00ee guhertine, bi tu away\u00ee qeb\u00fbl nakin.<\/p>\n<p>L\u00eabel\u00ea Kurd dema Tirkb\u00fbn\u00ea qeb\u00fbl dike, dikare bibe serokwez\u00eer, dikare bibe serokkomar, dikare bibe parlamenter, dikare bibe wez\u00eer\u00ea dewlet\u00ea, dikare bibe her ti\u015ft, l\u00ea dema mijara nasnameya Kurd a Kurd be, vana nake.<\/p>\n<p>Kurd bi nasnameya Tirk dikarin dewlet\u00ea bir\u00eave bibin, w\u00ea dem\u00ea bi nasnameya Kurd a xwe bi h\u00easan\u00ee dikarin dewlet\u00ea bir\u00eave bibin, di qada navnetewey\u00ee de d\u00eeplomasiy\u00ea bikin. Aqil\u00ea dewleta Komara Tirk, ji gel\u00ea Kurd re ji bil\u00ee Kurd b\u00fbn\u00ea her ti\u015ft\u00ee ronahiya kesk dide, l\u00ea Kurd b\u00fbna gel\u00ea Kurd ji bo xwe wek\u00ee metirsiyek\u00ea dib\u00eene. Bi rast\u00ee ya metirs\u00eedar ew e ku \u00eenkarkirina heb\u00fbna netewey\u00ee ya gel\u00ea Kurd bidome, encam\u00ean giran \u00ean ku ev yek ji bo Tirkiyey\u00ea b\u00eene hol\u00ea ne. Siyasetvan\u00ean li Tirkiyey\u00ea ew qas b\u00ea\u00e7ap in ku v\u00ea f\u00eam nakin. Di sal\u00ean 1990\u2019\u00ee de, R\u00eaber Apo, di hevpeyv\u00eenek\u00ea de bi hin rojnamevanan re gotib\u00fb ku pirsgir\u00eaka Kurd di dawiy\u00ea de bi le\u015fkeran re r\u00fbnin\u00een \u00fb \u00e7areser bikin, ji ber ku li Tirkiyey\u00ea siyasetvanek\u00ee bi kapas\u00eete \u00fb cesareta ku pirsgir\u00eaka Kurd \u00e7areser bike tune ye gotib\u00fb. Ya ku siyasetvan\u00ean li Tirkiyey\u00ea her\u00ee ba\u015f bi ser ketine gendel\u00ee \u00fb bert\u00eel e, diz\u00eena mal\u00ea xez\u00eeney\u00ea ye. Ger li Tirkiyey\u00ea pirsgir\u00eaka Kurd ney\u00ea \u00e7areserkirin, ne demokras\u00ee p\u00ea\u015f dikeve ne j\u00ee siyasetvaneke bi durust\u00ee p\u00ea\u015f dikeve. Neb\u00fbna demokrasiy\u00ea dibe sedem ku xez\u00eeneya dewlet\u00ea ji bo van siyasetvan\u00ean b\u00ea\u00e7ap \u00ean sexte bibe \u00e7avkaniya rant\u00ea. Di 45 sal\u00ean daw\u00ee de li Tirkiyey\u00ea mafyab\u00fbnek\u00ea mezin \u00e7\u00eab\u00fbye. Her aliy\u00ea dewlet\u00ea bi \u00e7ete tij\u00ee b\u00fbye. Her hik\u00fbmet, dewlet\u00ea wek\u00ee \u00e7andiniya bav\u00ea xwe dib\u00eene. Ev hem\u00fb encam\u00ean kaosa ku \u00e7areserneb\u00fbna pirsgir\u00eaka Kurd \u00e7\u00eadike ne.<\/p>\n<p>Yan\u00ee \u00e7areserkirina pirsgir\u00eaka Kurd, demokrat\u00eekb\u00fbna Tirkiyey\u00ea ye, hilwe\u015f\u00eena rej\u00eema \u00e7ete \u00fb mafyay\u00ea ye \u00fb dewlet\u00ea mirovb\u00fbn e. \u00c7areserkirina pirsgir\u00eaka Kurd, demokrat\u00eekb\u00fbna Tirkiyey\u00ea, bi prat\u00eek\u00ee ji bo wan \u00ean ku ji v\u00ea kaos\u00ea rant dist\u00eenin ne di berjewendiya wan de ye. Y\u00ean ku ji Tirk\u00e7\u00fbna siyas\u00ee \u00fb \u00ceslamiya siyas\u00ee t\u00ear dibin, \u00e7areserkirina pirsgir\u00eaka Kurd \u00fb demokrat\u00eekb\u00fbna Tirkiyey\u00ea naxwazin. M\u00eena \u00dcmit \u00d6zda\u011f, y\u00ean ku milliyet\u00e7iliya siyas\u00ee wek\u00ee sermaye bi kar t\u00eenin, \u00e7areserkirina pirsgir\u00eaka Kurd \u00fb demokrat\u00eekb\u00fbna Tirkiyey\u00ea wek\u00ee dawiya xwe dib\u00eenin, ji ber v\u00ea yek\u00ea ji bo ku \u00e7areserkirina pirsgir\u00eaka Kurd p\u00ea\u015f nekeve bi dengek\u00ee bilind diq\u00eerin. L\u00eabel\u00ea ji bo dewleta Komara Tirkiy\u00ea, li hember t\u00eako\u015f\u00eena demokrasiy\u00ea ya gel\u00ea Kurd \u015fans\u00ea w\u00ea pir k\u00eam e. Berxwedana biryardar a gel\u00ea Kurd bi r\u00eabertiya R\u00eaber Apo, hem\u00fb p\u00ea\u015fve\u00e7\u00fbn\u00ean li gor\u00ee berjewendiya gel\u00ea Kurd guherandiye. Y\u00ean ku bi gel\u00ea Kurd re bi hev re tevdigerin, bi ser dikevin. Kurd, demokrat\u00eekb\u00fbna Tirkiyey\u00ea \u00fb li ser esas\u00ea maf\u00ean netewey\u00ee y\u00ean wekhev, di nav s\u00eenor\u00ean Tirkiyey\u00ea de bi nasnameya xwe ya netewey\u00ee dij\u00een dixwazin. Ji v\u00ea aliy\u00ea ve, div\u00ea Tirkiye heb\u00fbna netewey\u00ee ya Kurdan wek\u00ee metirs\u00ee neb\u00eene, wek\u00ee r\u00eaya \u00e7areserkirina pirsgir\u00eak\u00ean xwe bib\u00eene. Ger Kurd bi Kurdiya xwe heb\u00fbn\u00ea bikin, siberoja Tirkiyey\u00ea t\u00ea garant\u00eekirin \u00fb bandora demokrasiya ku ev ava bike li ser hem\u00fb Rojhilata Nav\u00een mezin dibe.<\/p>\n<p><strong>Kemal SOBE<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.lekolin.org\/ku\/\"><strong>Navenda L\u00eakol\u00een\u00ean Stratej\u00eek A Kurdistan\u00ea<\/strong><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tirkiye, wek\u00ee dewlet ger heb\u00fbna netewey\u00ee ya gel\u00ea Kurd qeb\u00fbl bike, hem w\u00ea demokrat\u00eek bibe hem j\u00ee hem\u00fb pirsgir\u00eak\u00ean xwe \u00e7areser bike. Siyaseta \u00eenkarkirina heb\u00fbna netewey\u00ee \u00fb nasnamey\u00ee ya gel\u00ea Kurd \u00fb as\u00eem\u00eelekirina gel\u00ea Kurd, dewleta Tirk xistiye nav \u00e7areseriyeke mezin. Ji ber ku aqil\u00ea dewleta Komara Tirk bi tu away\u00ee naxwaze biguhere. Guhertin\u00ea wek\u00ee [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":15830,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":{"format":"standard","jnews_video_option_group":[[]],"override":[{"template":"1","parallax":"1","fullscreen":"1","layout":"right-sidebar","sidebar":"archive-right","second_sidebar":"archive-right","sticky_sidebar":"1","share_position":"float","share_float_style":"share-normal","show_share_counter":"1","show_view_counter":"1","show_featured":"1","show_post_meta":"1","show_post_author":"1","show_post_date":"1","post_date_format":"default","post_date_format_custom":"Y\/m\/d","show_post_category":"1","post_reading_time_wpm":"300","post_calculate_word_method":"str_word_count","show_zoom_button":"1","zoom_button_out_step":"2","zoom_button_in_step":"3","show_post_tag":"1","show_prev_next_post":"1","show_popup_post":"1","show_comment_section":"1","number_popup_post":"1","show_post_related":"1"}],"image_override":[{"single_post_thumbnail_size":"crop-500","single_post_gallery_size":"crop-500"}],"trending_post_position":"meta","trending_post_label":"Trending","sponsored_post_label":"Sponsored by","disable_ad":"0","subtitle":"Aqil\u00ea dewleta Komara Tirk, ji gel\u00ea Kurd re ji bil\u00ee Kurd b\u00fbn\u00ea her ti\u015ft\u00ee ronahiya kesk dide, l\u00ea Kurd b\u00fbna gel\u00ea Kurd ji bo xwe wek\u00ee metirsiyek\u00ea dib\u00eene."},"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":{"view_counter_number":"0","share_counter_number":"0","like_counter_number":"0","dislike_counter_number":"0"},"jnews_post_split":{"post_split":[{"template":"1","tag":"h2","numbering":"asc","mode":"normal","first":"0","enable_toc":"0","toc_type":"normal"}]},"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[1074,4253,467,4460,156,3937,203],"class_list":["post-15829","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-makaleler","tag-careseri","tag-dewlet","tag-kurd","tag-pisgireka-kurd","tag-rojava","tag-rojhilata-navin","tag-tirkiye"],"acf":[],"post_mailing_queue_ids":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15829","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15829"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15829\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15833,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15829\/revisions\/15833"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15830"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15829"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15829"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15829"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}