{"id":16091,"date":"2026-02-25T08:09:40","date_gmt":"2026-02-25T07:09:40","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/?p=16091"},"modified":"2026-02-25T08:09:40","modified_gmt":"2026-02-25T07:09:40","slug":"li-sengale-senaryoya-2014an-disa-te-sehnekirin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/li-sengale-senaryoya-2014an-disa-te-sehnekirin\/","title":{"rendered":"Li \u015eengal\u00ea Senaryoya 2014\u2019an D\u00eesa T\u00ea Sehnekirin?"},"content":{"rendered":"<p>\u00cazid\u00ee ku yek ji gel\u00ean her\u00ee kevnar \u00ean Rojhilata Nav\u00een in, careke din bi tehd\u00eedeke heb\u00fbn\u00ee re r\u00fb bi r\u00fb ne. Tehd\u00eed\u00ean e\u015fkere y\u00ean Wez\u00eer\u00ea Derve y\u00ea Tirkiyey\u00ea Hakan Fidan \u00ean li dij\u00ee \u015eengal\u00ea, operasyon\u00ean berhevkirina \u00e7ekan y\u00ean ku art\u00ea\u015fa Iraq\u00ea li her\u00eam\u00ea da destp\u00ea kirin \u00fb avakirina bingeh\u00ean le\u015fker\u00ee y\u00ean n\u00fb, \u015fert \u00fb merc\u00ean beriya jenos\u00eeda ku DAI\u015e\u2018\u00ea di sala 2014\u2018an de p\u00eak an\u00ee yek bi yek bi b\u00eer t\u00eene. \u00c7aren\u00fbsa gelek\u00ee ku 72 ferman jiyaye, di bin siya hevsengiy\u00ean h\u00eaz\u00ean her\u00eam\u00ee \u00fb navdewlet\u00ee de careke din ber bi nediyariy\u00ea ve t\u00ea ki\u015fandin. Ev anal\u00eez, p\u00ea\u015fketin\u00ean rojane y\u00ean li \u015eengal\u00ea di \u00e7ar\u00e7oveya d\u00eerok\u00ee, siyas\u00ee \u00fb jeostratej\u00eek de dinirx\u00eene \u00fb armanc dike ku asta tehd\u00eed\u00ean li hember gel\u00ea \u00cazid\u00ee e\u015fkere bike.<\/p>\n<p><strong>TEHD\u00ceD\u00caN HAKAN FIDAN: &#8220;PI\u015eT\u00ee S\u00dbRIYEY\u00ca DOR IRAQ\u00ca YE&#8221;<\/strong><\/p>\n<p>Daxuyaniy\u00ean Wez\u00eer\u00ea Derve y\u00ea Tirkiyey\u00ea Hakan Fidan \u00ean hefteya bor\u00ee, xwezayeke hevsengiyan li \u015eengal\u00ea ji bingeh\u00ea dihej\u00eene. Fidan got: &#8220;Pi\u015ft\u00ee S\u00fbriyey\u00ea dor Iraq\u00ea ye. Div\u00ea hik\u00fbmeta Iraq\u00ea ji ezm\u00fbn\u00ean S\u00fbriyey\u00ea s\u00fbd werbigire. Div\u00ea li ser hem\u00fb axa xwe desthilatdariya xwe deyne. Div\u00ea Iraq\u00ea bipar\u00eaze. Pi\u015ft\u00ee S\u00fbriyey\u00ea dor Iraq\u00ea ye \u00fb em j\u00ee di\u00e7in wir.&#8221; Bi v\u00ea yek\u00ea Fidan bi awayek\u00ee e\u015fkere niyet\u00ean Enkaray\u00ea y\u00ean li ser Iraq\u00ea \u00fb bi taybet\u00ee li ser \u015eengal\u00ea dan\u00ee ber \u00e7avan.<\/p>\n<p>Ev peyv ji hi\u015fyariyeke d\u00eeplomat\u00eek a asay\u00ee pir w\u00eadetir watey\u00ea digirin. Referansa ku Fidan dide &#8220;ezm\u00fbna S\u00fbriyey\u00ea&#8221;, hewildana me\u015fr\u00fbkirina operasyon\u00ean le\u015fker\u00ee y\u00ean Tirkiyey\u00ea y\u00ean li dij\u00ee R\u00eaveberiya Xweser a Bakur \u00fb Rojhilat\u00ea S\u00fbriyey\u00ea \u00fb w\u00earankariya ku van operasyonan afirandiye ye. Tirkiyeya ku li S\u00fbriyey\u00ea bi riya HT\u015e \u00fb kom\u00ean din \u00ean muxalefet\u00ea zev\u00ee ji guher\u00eena rej\u00eem\u00ea re amade kir \u00fb d\u00fbv re j\u00ee ber bi tasfiyekirina destkeftiy\u00ean Kurdan ve meyl kir, niha dixwaze heman model\u00ea li Iraq\u00ea bi kar b\u00eene.<\/p>\n<p>Tehd\u00eed\u00ean Fidan ne ten\u00ea \u015eengal\u00ea, serweriya Iraq\u00ea j\u00ee rasterast dike hedef. Ew ku wez\u00eer\u00ea derve y\u00ea welatek\u00ee endam\u00ea NATOy\u00ea bi v\u00ee away\u00ee e\u015fkere banga destwerdana nav kar\u00ean hundir\u00een \u00ean welatek\u00ee c\u00eeran bike, wateya binp\u00eakirina prens\u00eeb\u00ean her\u00ee bingeh\u00een \u00ean hiq\u00fbqa navdewlet\u00ee digire. L\u00ea bel\u00ea ew ku ev binp\u00eakirin ji h\u00eala civaka navdewlet\u00ee ve bi b\u00eadeng\u00ee t\u00ea p\u00ea\u015fwaz\u00eekirin, yek ji faktor\u00ean her\u00ee gir\u00eeng e ku b\u00eabaweriya \u00cazid\u00eeyan \u00fb gel\u00ean her\u00eam\u00ea k\u00fbrtir dike.<\/p>\n<p><strong>SIYASETA IRAQ\u00ca YA &#8220;BERXWEDANA DEVK\u00ce, TESL\u00ceMIYETA PRAT\u00ceK\u00ce&#8221;<\/strong><\/p>\n<p>Berteka ku Iraq\u00ea pi\u015ft\u00ee daxuyaniy\u00ean Fidan da, b\u00eahevsengiya h\u00eaz\u00ea ya li her\u00eam\u00ea dixe ber \u00e7avan. Wezareta Derve ya Iraq\u00ea, Balyoz\u00ea Tirkiyey\u00ea y\u00ea li Bexday\u00ea Enil Bora \u00cenan gaz\u00ee wezaret\u00ea kir \u00fb ev daxuyan\u00ee da: &#8220;S\u00eencar \u00fb hem\u00fb her\u00eam\u00ean din \u00ean Iraq\u00ea pirsgir\u00eakeke netewey\u00ee ye \u00fb em her c\u00fbre destwerdana biyan\u00ee red dikin.&#8221; Ev berteka devk\u00ee di nih\u00ear\u00eena p\u00ea\u015f\u00ee de wek helwesteke biryardar a ku giraniya serweriy\u00ea dide xuya dike.<\/p>\n<p>L\u00ea ti\u015ft\u00ean ku li qad\u00ea diqewimin, tabloyek tam berevaj\u00ee dat\u00eenin ber \u00e7avan. \u00c7\u00fbna Wez\u00eer\u00ea Parastin\u00ea y\u00ea Iraq\u00ea Sabah el-Abas\u00ee tavil\u00ea pi\u015ft\u00ee tehd\u00eed\u00ean Fidan bo Enkaray\u00ea \u00fb hevd\u00eetina w\u00ee ya bi Wez\u00eer\u00ea Derve y\u00ea Tirkiyey\u00ea re, n\u00ee\u015fan dide ka protesta d\u00eeplomat\u00eek \u00e7iqas r\u00fbkal\u00ee maye. Her \u00e7end naveroka hevd\u00eetin\u00ea bi gi\u015ft\u00ee re nehatiye parvekirin j\u00ee, t\u00ea zan\u00een ku gundema sereke \u015eengal b\u00fb.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee veger\u00eena el-Abas\u00ee ji Enkaray\u00ea, di \u00e7alakiy\u00ean le\u015fker\u00ee y\u00ean art\u00ea\u015fa Iraq\u00ea y\u00ean li \u015eengal\u00ea de z\u00eadeb\u00fbneke berbi\u00e7av \u00e7\u00eab\u00fb. Ev lihevhatina kronoloj\u00eek, nirxandin\u00ean ku hik\u00fbmeta Iraq\u00ea di prat\u00eek\u00ea de dest bi bic\u00eehkirina daxwaz\u00ean Tirkiyey\u00ea kiriye, xurt dike. Bexda, ji aliyek\u00ee ve gotara &#8220;serweriy\u00ea&#8221; didom\u00eene, ji aliy\u00ea din ve j\u00ee dibe bic\u00eehker\u00ea siyaseta Enkaray\u00ea ya li ser \u015eengal\u00ea.<\/p>\n<p>Ev rew\u015f, kapas\u00eeteya Iraq\u00ea ya me\u015fandina siyaseteke derve ya serbixwe j\u00ee dike n\u00eeqa\u015f. Heb\u00fbna bi dehan bingeh\u00ean le\u015fker\u00ee y\u00ean Tirkiyey\u00ea li ser axa Iraq\u00ea, operasyon\u00ean dervey\u00ee s\u00eenor \u00fb binp\u00eakirina qada heway\u00ee ya Iraq\u00ea, ber\u00ea j\u00ee n\u00ee\u015faney\u00ean w\u00ea b\u00fbn ku serweriya Iraq\u00ea bi cidd\u00ee hatiye xizimkirin. Bic\u00eehkirina r\u00eawerz\u00ean Enkaray\u00ea di pirsgir\u00eaka \u015eengal\u00ea de, v\u00ea xizimandin\u00ea h\u00ea b\u00eatir k\u00fbrtir dike.<\/p>\n<p><strong>OPERASYON\u00caN BERHEVKIRINA \u00c7EKAN: DENG\u00caN GAV\u00caN SALA 2014\u2019AN<\/strong><\/p>\n<p>Li gor\u00ee n\u00fb\u00e7ey\u00ean ku Rojnews li ser \u00e7avkaniy\u00ean ewlehiy\u00ea disp\u00eare, hik\u00fbmeta Iraq\u00ea li seranser\u00ea \u015eengal\u00ea operasyoneke berfireh a berhevkirina \u00e7ekan da destp\u00ea kirin. Art\u00ea\u015fa Iraq\u00ea, ber bi berhevkirina \u00e7ek\u00ean welatiy\u00ean \u00cazid\u00ee y\u00ean ku ji bo parastina xwe li hember tehd\u00eed\u00ean bermayiy\u00ean DAI\u015e\u00ea \u00fb kom\u00ean \u00e7etey\u00ee \u00e7ek hildigirin ve meyl kir. T\u00ea ragihandin ku xal\u00ean kontrol\u00ea hatine z\u00eadekirin \u00fb biryara l\u00eager\u00eena mal bi mal li gund \u00fb nahiyeyan hatiye girtin.<\/p>\n<p>Ev p\u00ea\u015fketin ji bo her kes\u00ea ku d\u00eeroka n\u00eaz\u00eek a \u015eengal\u00ea dizane, zengil\u00ean alarm\u00ea l\u00eadixe. Beriya \u00ear\u00ee\u015fa DAI\u015e\u00ea ya li ser \u015eengal\u00ea di sala 2014an de j\u00ee senaryoyeke wekhev hatib\u00fb jiy\u00een. W\u00ea dem\u00ea bi koord\u00eenasyona PDKy\u00ea \u00e7ek\u00ean di dest\u00ea gel\u00ea \u00cazid\u00ee de hatib\u00fbn berhevkirin \u00fb gel b\u00ea \u00e7ek hatib\u00fb hi\u015ftin. Dema ku di 3\u00ea Tebax\u00ea 2014an de \u00e7etey\u00ean DAI\u015e\u00ea \u00ear\u00ee\u015f kirin, 12,000 p\u00ea\u015fmergey\u00ean PDKy\u00ea b\u00eay\u00ee ku guleyek\u00ea j\u00ee biteq\u00eenin her\u00eam terk kirin \u00fb gel\u00ea \u00cazid\u00ee y\u00ea ku b\u00ea \u00e7ek hatib\u00fb hi\u015ftin bi yek ji mezintir\u00een trajediy\u00ean mirovahiy\u00ea y\u00ean d\u00eerok\u00ea re r\u00fb bi r\u00fb ma.<\/p>\n<p>Ji bo gel\u00ea \u00cazid\u00ee \u00e7ek ne am\u00fbreke \u015fer e, am\u00fbra parastina heb\u00fbn \u00fb r\u00fbmeta wan e. Ji bo civakeke ku 72 ferman jiyaye, her car b\u00ea parastin hatiye hi\u015ftin \u00fb d\u00fbv re b\u00fbye qurban\u00ea komkujiyan, \u00e7eksizandin rasterast wateya tehd\u00eedeke jiyan\u00ee digire.<\/p>\n<p>\u00c7avkaniy\u00ean ewlehiy\u00ea y\u00ean R\u00eaveberiya Xweser a \u015eengal\u00ea destn\u00ee\u015fan dikin ku hewildan\u00ean hey\u00ee y\u00ean art\u00ea\u015fa Iraq\u00ea senaryoya 2014an yek bi yek bi b\u00eer t\u00eene. Ev hi\u015fyar\u00ee ne gotineke siyas\u00ee ya sade ye, l\u00ea bangeke ku ji ezm\u00fbna d\u00eerok\u00ee ya somut hatiye parz\u00fbnkirin e. \u00c7eksizkirina \u00cazid\u00eeyan, di 2014an de bi jenos\u00eed\u00ea encam da. \u00cero av\u00eatina heman gavan, wek amadekariya fermaneke n\u00fb t\u00ea nirxandin.<\/p>\n<p>\u00c7avd\u00ear\u00ean siyas\u00ee \u00fb kesayetiy\u00ean p\u00ea\u015feng \u00ean \u015eengal\u00ea hi\u015fyar\u00ee didin ku div\u00ea \u00cazid\u00ee ji ferman\u00ean ber\u00ea ders bigirin \u00fb nekevine xefika \u00e7eksizkirin\u00ea. \u015e\u00eerovey\u00ean ku \u00e7eksizkirina gel di heman dem\u00ea de wateya w\u00ea digire ku dewleta Iraq\u00ea fermana 2014an a ku n\u00eevco mab\u00fb b\u00eene encam\u00ea, t\u00ean kirin.<\/p>\n<p><strong>BINGEH\u00caN LE\u015eKER\u00ce Y\u00caN N\u00db: KR\u00ceZA HER\u00caMA \u015eEH\u00ceD GENCO<\/strong><\/p>\n<p>Li k\u00ealeka operasyon\u00ean berhevkirina \u00e7ekan, art\u00ea\u015fa Iraq\u00ea li \u015eengal\u00ea dest bi avakirina bingeh\u00ean le\u015fker\u00ee y\u00ean n\u00fb j\u00ee kiriye. Li gor\u00ee n\u00fb\u00e7eya Rojnews\u00ea, art\u00ea\u015fa Iraq\u00ea b\u00eay\u00ee ku bi Asay\u00ee\u015fa \u00caz\u00eedxan\u00ea re koord\u00eenasyon\u00ea bike, bi buldozer \u00fb ekskavatoran ketiye her\u00eama \u015eeh\u00eed Genco.<\/p>\n<p>Bingeha le\u015fker\u00ee ya \u015eeh\u00eed Genco, ji sala 2017an vir de ji h\u00eala Pol\u00ees\u00ea Federal \u00fb Asay\u00ee\u015fa \u00caz\u00eedxan\u00ea ve bi hev re \u00fb b\u00eay\u00ee pirsgir\u00eak dihat bir\u00eavebirin. Ketina art\u00ea\u015fa Iraq\u00ea ya yekaliyek di v\u00ea her\u00eam\u00ea de \u00fb avakirina bingeheke le\u015fker\u00ee ya n\u00fb, gaveke bi zaneb\u00fbn e ku armanc j\u00ea \u015fikandina hevsengiy\u00ean hey\u00ee ye.<\/p>\n<p>Ev gav ji \u00e7end aliyan ve p\u00ea\u015fketineke pir xeternak e. Yekem, ew ku b\u00eay\u00ee koord\u00eenasyona bi Asay\u00ee\u015fa \u00caz\u00eedxan\u00ea re hatiye kirin, n\u00ee\u015fana e\u015fkere ye ku avahiy\u00ean xwer\u00eavebiriya \u00cazid\u00ee y\u00ean li \u015eengal\u00ea nay\u00ean naskirin \u00fb t\u00ea hewldan ku b\u00ean derbaskirin. Duyem, ji aliy\u00ea dem\u00ea ve lihevhatina w\u00ea bi tehd\u00eed\u00ean Hakan Fidan \u00fb serdana Wez\u00eer\u00ea Parastin\u00ea y\u00ea Iraq\u00ea ya Enkaray\u00ea re, dih\u00eale ku meriv bifikire ku ev gav wek bersiva daxwaz\u00ean Tirkiyey\u00ea hatiye av\u00eatin. S\u00eayem, av\u00eatina gav\u00ean le\u015fker\u00ee di demeke ku \u00e7areser\u00ee \u00fb dan\u00fbstandin\u00ean d\u00eeplomat\u00eek li ser rojeva rojan\u00ea ne de, dilsoziya bang\u00ean diyalog\u00ea dike n\u00eeqa\u015f.<\/p>\n<p>P\u00eaw\u00eest e ku em daxuyaniya niv\u00eesk\u00ee ya R\u00eaveberiya Xweser a \u015eengal\u00ea ya 20\u00ea Re\u015femiy\u00ea bi b\u00eer b\u00eenin ku t\u00ea de ji Iraq\u00ea re banga \u00e7areserkirina pirsgir\u00eaka \u015eengal\u00ea di \u00e7ar\u00e7oveya dest\u00fbr\u00ee de \u00fb bi riya diyalog\u00ea hat kirin \u00fb daxwaza ferm\u00eekirina hem\u00fb h\u00eaz\u00ean parastin\u00ea \u00fb \u00e7alakiy\u00ean \u00eedar\u00ee y\u00ean \u015eengal\u00ea di \u00e7ar\u00e7oveya qan\u00fbn\u00ean Iraq\u00ea de hat kirin. L\u00ea bel\u00ea Bexda li \u015f\u00fbna diyalog\u00ea, ferza le\u015fker\u00ee terc\u00eeh dike.<\/p>\n<p><strong>PA\u015eXANEYA D\u00ceROK\u00ce: 72 FERMAN \u00db B\u00ceRA CIVAK\u00ce<\/strong><\/p>\n<p>Ji bo ku meriv p\u00ea\u015fketin\u00ean rojane y\u00ean li \u015eengal\u00ea watedar bike, zan\u00eena ezm\u00fbna d\u00eerok\u00ee ya \u00cazid\u00eeyan ferz e. \u00cazid\u00ee gelek\u00ee ne ku di dir\u00eajahiya d\u00eerok\u00ea de z\u00eadetir\u00ee 72 ferman (komkuj\u00ee \u00fb jenos\u00eed) jiyane. Ji dagirkeriya Mo\u011folan heya komkujiy\u00ean s\u00eestemat\u00eek \u00ean \u00cemperatoriya Osman\u00ee, ji operasyon\u00ean Enfal\u00ea y\u00ean Sedam Hus\u00ean heya \u00ear\u00ee\u015f\u00ean bombey\u00ee y\u00ean 2007an \u00fb jenos\u00eeda DAI\u015e\u00ea ya 2014an, ev zinc\u00eera \u00ea\u015f\u00ea qatek her\u00ee k\u00fbr a b\u00eera civak\u00ee ya \u00cazid\u00eeyan p\u00eak t\u00eene.<\/p>\n<p>Ji serdema pad\u00ee\u015fahiy\u00ea heya damezrandina komar\u00ea, d\u00eeroka dewleta Iraq\u00ea ji bo \u00cazid\u00eeyan bi \u00ear\u00ee\u015f\u00ean nijadperest, ferzkirin\u00ean guher\u00eena ol\u00ee \u00fb hewildan\u00ean \u00e7eksizkirina civak\u00ea dagirt\u00ee ye. Taybetmendiya cograf\u00ee \u00fb baweriy\u00ea ya \u015eengal\u00ea b\u00fbye sedem ku her\u00eam bi berdewam\u00ee bibe hedefa siyaset\u00ean as\u00eem\u00eelasyon\u00ea.<\/p>\n<p>Komkujiy\u00ean ku di serdema Osman\u00ee de hatine kirin bi taybet\u00ee balk\u00ea\u015f in. \u00car\u00ee\u015fa Waliy\u00ea Amed\u00ea Ehmed Pa\u015fa ya sala 1640-1641 bi art\u00ea\u015feke 70,000 kes\u00ee, dagirkirina \u015e\u00eaxan ji h\u00eala M\u00eer\u00ea Botan Bedirxan Beg ve di sala 1832an de, komkujiy\u00ean General Omer Vehb\u00ee Beg \u00ean li \u015eengal \u00fb \u015e\u00eaxan di sala 1892an de\u2026 Her car \u00cazid\u00ee b\u00ea parastin hatin hi\u015ftin, hatin \u00e7eksizandin \u00fb d\u00fbv re b\u00fbn qurban\u00ea jenos\u00eed\u00ea.<\/p>\n<p>Ev qaliba d\u00eerok\u00ee, ti\u015ft\u00ean ku \u00eero diqewimin watedar dike. Ji bo gel\u00ea \u00cazid\u00ee operasyon\u00ean berhevkirina \u00e7ekan ne tedb\u00eereke ewlehiy\u00ea ya \u00eezolekir\u00ee ye, l\u00ea xeterek e ku halqeyeke n\u00fb li zinc\u00eera ferman\u00ean d\u00eerok\u00ee z\u00eade bike. Her nif\u015f bi trawmaya fermana ku nif\u015f\u00ea ber\u00ea jiyaye mezin b\u00fbye. Ji ber v\u00ea yek\u00ea berteka ku li hember bang\u00ean \u00e7eksizkirin\u00ea t\u00ea day\u00een ne poz\u00eesyoneke siyas\u00ee ya sade ye, l\u00ea ji hi\u015fmendiyeke d\u00eerok\u00ee ya k\u00fbr \u00e7avkan\u00ee digire.<\/p>\n<p><strong>3\u2018\u00ca TEBAXA 2014\u2018AN: MEZINTIR\u00ceN TRAJEDIYA MIROVAHIY\u00ca YA D\u00ceROKA N\u00caZ\u00ceK<\/strong><\/p>\n<p>3\u00ea Tebaxa 2014an, roja her\u00ee tar\u00ee ya d\u00eeroka \u00cazid\u00eeyan e. \u00c7etey\u00ean DAI\u015e\u00ea, di saet\u00ean z\u00fb y\u00ean sibeh\u00ea de bi \u00e7ek\u00ean giran li gund\u00ean Girzerik, Siba \u015e\u00eax Xidir, Tilbenat, Tilkesab \u00fb Ko\u00e7oy\u00ea dest bi \u00ear\u00ee\u015f\u00ea kirin. 12,000 p\u00ea\u015fmergey\u00ean PDKy\u00ea, li gor\u00ee fermana ku wergirtin b\u00eay\u00ee ku guleyek\u00ea biteq\u00eenin her\u00eam terk kirin.<\/p>\n<p>Gel\u00ea \u00cazid\u00ee y\u00ea ku b\u00ea parastin hat hi\u015ftin, bi yek ji jenos\u00eed\u00ean her\u00ee hovane y\u00ean d\u00eerok\u00ea re r\u00fb bi r\u00fb ma. Li gor\u00ee hejmar\u00ean ferm\u00ee z\u00eadetir\u00ee 3,000 \u00cazid\u00ee hatin qetilkirin \u00fb her\u00ee k\u00eam 300 ji wan zarok b\u00fbn. N\u00eaz\u00eek\u00ee 290,000 \u00cazid\u00ee ji cih\u00ea xwe hatin barkirin. 50,000 kes xwe av\u00eatin \u00c7iyay\u00ea \u015eengal\u00ea \u00fb bi rojan li ber bir\u00e7\u00eet\u00ee, t\u00eeb\u00fbn \u00fb germ\u00ea t\u00eako\u015f\u00een kirin. Bi hezaran ke\u00e7 \u00fb jin\u00ean ciwan hatin revandin \u00fb li bazar\u00ean koleyan hatin firotin. DAI\u015e\u00ea ku bi nav\u00ea &#8220;avakirina dewleta \u00ceslam\u00ea&#8221; armanca w\u00ea tunekirina \u00cazid\u00eeyan b\u00fb, ku\u015ftin, revandin \u00fb destdir\u00eaj\u00ee wek am\u00fbr\u00ean jenos\u00eedeke s\u00eestemat\u00eek bi kar an\u00een.<\/p>\n<p>Di wan rojan de y\u00ean ku p\u00ea\u015f\u00ee ji al\u00eekariya \u00cazid\u00eeyan re hatin, 9 ger\u00eelay\u00ean HPG\u00ea b\u00fbn ku bi diz\u00ee ji PDKy\u00ea li \u015eengal\u00ea kar dikirin \u00fb \u015fervan\u00ean \u00cazid\u00ee y\u00ean ku wan perwerde kirib\u00fbn. Bi kor\u00eedor\u00ean mirov\u00ee y\u00ean ku h\u00eaz\u00ean YPG \u00fb YPJ\u00ea vekirin bi sedan hezar \u00cazid\u00ee ji mirin\u00ea hatin rizgarkirin. Ji mirov\u00ean ku li \u00c7iyay\u00ea \u015eengal\u00ea as\u00ea mab\u00fbn re xwarin \u00fb av hat gihandin \u00fb be\u015feke gir\u00eeng ji wan hate valakirin. Be\u015feke wan \u00e7\u00fbn Rojava, be\u015fek \u00e7\u00fbn Duhok \u00fb Hewl\u00ear\u00ea, hejmareke hindik a \u00cazid\u00ee j\u00ee \u00e7\u00fbn \u015eirnex, \u00calih \u00fb M\u00eard\u00een\u00ea.<\/p>\n<p>Ev ezm\u00fbn, hi\u015fmendiya xweparastin\u00ea ya gel\u00ea \u00cazid\u00ee ji bingeh\u00ea guher\u00een. Pi\u015ft\u00ee komkujiyan \u00cazid\u00eeyan h\u00eazeke xweparastin\u00ea ava kirin \u00fb gel\u00ea xwe parast. YB\u015e (Yek\u00eeney\u00ean Berxwedana \u015eengal\u00ea) \u00fb YJ\u015e (Yek\u00eeney\u00ean Jin\u00ean \u015eengal\u00ea) wek hilber\u00eena v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea derketin hol\u00ea. \u00cad\u00ee \u00cazid\u00ee red dikin ku \u00e7aren\u00fbsa xwe bih\u00ealin dest\u00ea kesan din.<\/p>\n<p><strong>GIR\u00ceNGIYA JEOSTRATEJ\u00ceK A \u015eENGAL\u00ca: \u00c7IMA HER KES \u00c7AV\u00ca XWE LI V\u00ca HER\u00caM\u00ca YE?<\/strong><\/p>\n<p>Erdn\u00eegariya \u015eengal\u00ea, li xala hevgirtineke kr\u00eet\u00eek a ku Iraq, S\u00fbriye \u00fb Ba\u015f\u00fbr\u00ea Kurdistan\u00ea bi hev ve gir\u00eadide cih digire. Ev poz\u00eesyona jeostratej\u00eek, her\u00eam\u00ea dat\u00eene navenda nakokiy\u00ean berjewendiy\u00ean h\u00eaz\u00ean her\u00eam\u00ee \u00fb navdewlet\u00ee.<\/p>\n<p>Ji bo Tirkiyey\u00ea \u015eengal rola pi\u015fta pa\u015f\u00een a Rojavay\u00ea Kurdistan\u00ea dil\u00eeze. Enkara bi destwerdana \u015eengal\u00ea armanc dike ku Rojava dordor bike, destkeftiy\u00ean Kurdan tasfiye bike \u00fb li ser xeta M\u00fbsil-Kerk\u00fbk\u00ea xwediy\u00ea gotin\u00ea bibe. Di heman dem\u00ea de dixwaze li ser xeta ku di\u00e7e Deyr ez-Zor\u00ea poz\u00eesyoneke stratej\u00eek bi dest bixe. Tirkiyey\u00ea bi derew\u00ean PKK\u00ea li ser axa Iraq\u00ea bi dehan bingeh\u00ean le\u015fker\u00ee ava kiriye \u00fb heb\u00fbna xwe ya li her\u00eam\u00ea didom\u00eene. L\u00ea bel\u00ea pi\u015ft\u00ee p\u00eavajoya a\u015ftiy\u00ea windakirina v\u00ea derew\u00ea, bi awayek\u00ee e\u015fkere e\u015fkere dike ku niyeta rast\u00een a Enkaray\u00ea dagirkirina her\u00eam\u00ea \u00fb afirandina kaos\u00ea ye.<\/p>\n<p>Ji bo PDKy\u00ea (Partiya Demokrat a Kurdistan\u00ea) \u015eengal hem pirsgir\u00eakeke prest\u00eej\u00ea ye hem j\u00ee xeteke stratej\u00eek e. PDKya ku di 2014an de gel\u00ea \u00cazid\u00ee li ber DAI\u015e\u00ea hi\u015ftib\u00fb, dixwaze v\u00ea \u015fermezariy\u00ea &#8220;paqij bike&#8221; \u00fb \u00cazid\u00eeyan d\u00eesa b\u00eene bin desthilatdariya xwe. Di heman dem\u00ea de bi riya \u015eengal\u00ea plan dike ku bandora xwe li ser Rojava bide \u00fb projeya &#8220;hilala \u015e\u00eea&#8221; ya Iran\u00ea asteng bike.<\/p>\n<p>Ji bo Iran\u00ea \u015eengal halqeyeke kr\u00eet\u00eek a kor\u00eedora \u015e\u00eea ye ku ji Tehran\u00ea heya Derya Sp\u00ee dir\u00eaj dibe. \u00ceran ku bi riya h\u00eaz\u00ean Ha\u015fd\u00ee \u015eab\u00ee li her\u00eam\u00ea cih digire, \u015eengal\u00ea ji bo ewlehiya v\u00ea kor\u00eedor\u00ea ne\u00e7ar dib\u00eene.<\/p>\n<p>Amer\u00eeka \u00fb h\u00eaz\u00ean Rojavay\u00ee j\u00ee li her\u00eam\u00ea siyaseteke hevsengiy\u00ea ya li gor\u00ee berjewendiy\u00ean xwe di\u015fop\u00eenin. Dema ku zext li ser Iran\u00ea t\u00ea z\u00eadekirin, poz\u00eesyona stratej\u00eek a Tirkiyey\u00ea ya wek hevalbend\u00ea NATOy\u00ea t\u00ea parastin; di v\u00ea hevk\u00ea\u015fan\u00ea de \u00e7aren\u00fbsa \u00cazid\u00eeyan pir caran ji rojev\u00ea derdikeve.<\/p>\n<p>Li navenda van hem\u00fb hesaban gelek\u00ee zind\u00ee heye: \u00cazid\u00ee. Civakek ku bi hezaran sal li van erd\u00ean heye, bawer\u00ee \u00fb \u00e7anda xwe dipar\u00eaze \u00fb jiyana xwe didom\u00eene, li ser textere\u015fa jeopol\u00eet\u00eek a h\u00eaz\u00ean her\u00eam\u00ee wek piyon\u00ea t\u00ea bikaran\u00een.<\/p>\n<p><strong>STRATEJIYA BERFIREHKIRINA HER\u00caM\u00ce YA TIRKIYEY\u00ca<\/strong><\/p>\n<p>Siyaseta dewleta Tirk a li dij\u00ee \u015eengal\u00ea, be\u015fek ji stratejiyeke berfirehkirina her\u00eam\u00ee ya berfirehtir e. Ev stratej\u00ee ku ji Bakur\u00ea Kurdistan\u00ea heya Rojava, ji Ba\u015f\u00fbr\u00ea Kurdistan\u00ea heya \u015eengal\u00ea dir\u00eaj dibe, armanc dike ku destkeftiy\u00ean Kurdan bi awayek\u00ee s\u00eestemat\u00eek tasfiye bike.<\/p>\n<p>Tirkiyey\u00ea, ji damezrandina DAI\u015e\u00ea ve bi rasterast pi\u015ftgir\u00ee daye \u00fb ji kaosa her\u00eam\u00ee s\u00fbd wergirtiye. Pi\u015ftgiriya loj\u00eest\u00eek a DAI\u015e\u00ea, derbasb\u00fbna \u015fervanan, parvekirina \u00eest\u00eexbarat\u00ea \u00fb gir\u00eadan\u00ean abor\u00ee rastiy\u00ean belgekir\u00ee ne. Di rew\u015fa ku Kurd li cihek\u00ee destkeftiyek\u00ea bi dest bixin de Tirkiyey\u00ea tavil\u00ea mudaxele kiriye \u00fb operasyon\u00ean le\u015fker\u00ee li dar xistiye.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee hilwe\u015f\u00eena rej\u00eema S\u00fbriyey\u00ea Tirkiyey\u00ea bi stratejiyeke c\u00fbda \u00ear\u00ee\u015f li R\u00eaveberiya Xweser a Bakur \u00fb Rojhilat\u00ea S\u00fbriyey\u00ea kirin. Ev \u00ear\u00ee\u015f bi raz\u00eeb\u00fbna ve\u015fart\u00ee ya civaka navdewlet\u00ee p\u00eak hatin. Niha bi e\u015fkerey\u00ee t\u00ea d\u00eetin ku t\u00ea xwestin heman model li Iraq\u00ea b\u00ea bic\u00eehkirin.<\/p>\n<p>Gotina Hakan Fidan a &#8220;pi\u015ft\u00ee S\u00fbriyey\u00ea dor Iraq\u00ea ye&#8221;, vegotina her\u00ee zelal a v\u00ea stratejiy\u00ea ye. Modela ku li S\u00fbriyey\u00ea hatiye sepandin \u2013 mudaxele bi riya h\u00eaz\u00ean c\u00eegir, tasfiyekirina r\u00eaveberiy\u00ean her\u00eam\u00ee, endezyariya demograf\u00eek \u2013 niha li \u015eengal\u00ea di qonaxa xistina kar de ye. Art\u00ea\u015fa Iraq\u00ea di v\u00ea model\u00ea de t\u00ea zor\u00een ku rola h\u00eaza c\u00eegir a Tirkiyey\u00ea hilgire.<\/p>\n<p><strong>BAWER\u00ce \u00db NASNAMEYA \u00caZID\u00ce: M\u00ceRASA KEVNAR A KU T\u00ca XWESTIN B\u00ca TUNEKIRIN<\/strong><\/p>\n<p>\u00cazid\u00eet\u00ee yek ji pergal\u00ean baweriy\u00ea y\u00ean her\u00ee kevnar \u00ean Rojhilata Nav\u00een e. Ev pergala baweriy\u00ea ku reh\u00ean xwe dide Zerde\u015ft\u00eetiy\u00ea \u00fb baweriy\u00ean kevnar \u00ean Mezopotamyay\u00ea, kevne\u015fopiyeke bi hezaran sal hildigire. Bi nav\u00ea xwe y\u00ea &#8220;Ezda&#8221; ango &#8220;Y\u00ea ku Min Afirandiye&#8221; \u00cazid\u00ee, baweriya xwe rasterast bi gir\u00eadana bi Afir\u00eener re p\u00eanase dikin.<\/p>\n<p>Li navenda baweriya \u00cazid\u00ee Melek\u00ea Tav\u00fbs cih digire. Melek\u00ea Tav\u00fbs ku wek yekem \u00fb her\u00ee bi q\u00eemet meleyek\u00ea ku Xwed\u00ea afirandiye t\u00ea qeb\u00fblkirin, ji h\u00eala baweriy\u00ean cuda ve bi xelet\u00ee wek &#8220;\u015feytan&#8221; hatiye binavkirin. Ev binavkirina xelet, wek am\u00fbra me\u015fr\u00fbkirina zulm \u00fb komkujiy\u00ean ku bi sedsalan li dij\u00ee \u00cazid\u00eeyan berdewam kirine hatiye bikaran\u00een.<\/p>\n<p>Ew ku hem\u00fb duay\u00ean \u00cazid\u00eeyan bi Kurd\u00ee ne, gir\u00eadana k\u00fbr a di navbera bawer\u00ee \u00fb nasnameya etn\u00eek\u00ee de dat\u00eene ber \u00e7avan. Duay\u00ean ku j\u00ea re &#8220;Qewl&#8221; t\u00ea gotin, di dema \u00eebadet\u00ea de \u00fb di hem\u00fb r\u00eetuel\u00ean ol\u00ee de t\u00ean xwendin. Ew ku ev dua h\u00een j\u00ee or\u00eej\u00eenal\u00eeteya xwe dipar\u00eazin, n\u00ee\u015faneya her\u00ee somut a berxwedana \u00e7and\u00ee ya \u00cazid\u00ee ye.<\/p>\n<p>Geliy\u00ea Lali\u015f\u00ea, cih\u00ea p\u00eeroz \u00ea hem\u00fb \u00cazid\u00eey\u00ean c\u00eehan\u00ea ye. Ev gel\u00ee ku gora \u015e\u00eax Ad\u00ee t\u00ea de ye, bi xwezaya dil\u00ea bawer\u00ee \u00fb nasnameya \u00cazid\u00ee ye. Lali\u015f ku bi sedsalan decarnan hatiye \u00ear\u00ee\u015fkirin, hilwe\u015fandin \u00fb ji n\u00fb ve hatiye avakirin, sembola giyan\u00ea berxwedan\u00ea y\u00ea \u00cazid\u00eeyan e.<\/p>\n<p>Avahiya girt\u00ee ya \u00cazid\u00eeyan \u2013 nekarina yek\u00ee ji oleke din ku bibe \u00cazid\u00ee, qedexekirina guher\u00eena ola \u00cazid\u00eeyek\u00ee, qedexeya zewaca bi yek\u00ee oleke din re \u2013 ji bo civak\u00ea hem mekan\u00eezmayeke parastin\u00ea ye hem j\u00ee \u00e7avkaniyeke nazikb\u00fbn\u00ea ye. Her ferman, her komkuj\u00ee, her kampanyaya bi zor\u00ea guher\u00eena ol\u00ea nif\u00fbsa v\u00ea civaka bi\u00e7\u00fbk h\u00ea b\u00eatir k\u00eam kiriye. Nif\u00fbsa \u00cazid\u00ee ya ku ber\u00ea bi m\u00eelyonan dihat vegotin, \u00eero li seranser\u00ea c\u00eehan\u00ea daketiye di navbera 700,000 \u00fb 800,000 de.<\/p>\n<p><strong>R\u00caVEBERIYA XWESER A \u015eENGAL\u00ca: \u00ceRADEYA XWE YA KU JI \u00ca\u015eAN \u00c7\u00caB\u00db<\/strong><\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee jenos\u00eeda 2014an gel\u00ea \u00cazid\u00ee, di d\u00eeroka xwe de ji bo cara yekem biryardariya xwestina \u00e7aren\u00fbsa xwe bi dest\u00ea xwe veguher\u00ee avahiyeke siyas\u00ee ya somut. R\u00eaveberiya Xweser a \u015eengal\u00ea, wek modeleke xwer\u00eavebiriya demokrat\u00eek ku ji kom\u00eenan heya mecl\u00eesan dir\u00eaj dibe, hat avakirin. YB\u015e \u00fb YJ\u015e wek h\u00eaza xweparastina gel hat organ\u00eezekirin.<\/p>\n<p>Ev avakirin vegotina her\u00ee somut a \u00eeradeya gel\u00ea \u00cazid\u00ee ye. Gel\u00ea ku pi\u015ft\u00ee komkujiyan f\u00ear b\u00fb ku nikare pi\u015fta xwe bide h\u00eazeke derve, parastina xwe, r\u00eaveberiya xwe \u00fb aboriya xwe ava kir. Asay\u00ee\u015fa \u00caz\u00eedxan\u00ea di dab\u00eenkirina ewlehiya her\u00eam\u00ea de roleke kr\u00eet\u00eek girt \u00fb bi salan bi Pol\u00ees\u00ea Federal re hevkariyeke b\u00eapirsgir\u00eak me\u015fand.<\/p>\n<p>Daxuyaniya R\u00eaveberiya Xweser a \u015eengal\u00ea ya 20\u00ea Re\u015femiy\u00ea, daxwaza me\u015fr\u00fbb\u00fbna v\u00ea avahiy\u00ea bi e\u015fkerey\u00ee dat\u00eene hol\u00ea: \u00e7areserkirina pirsgir\u00eakan di \u00e7ar\u00e7oveya dest\u00fbr\u00ee de \u00fb bi riya diyalog\u00ea, ferm\u00eekirina hem\u00fb h\u00eaz\u00ean parastin\u00ea \u00fb avahiy\u00ean \u00eedar\u00ee di \u00e7ar\u00e7oveya qan\u00fbn\u00ean Iraq\u00ea de. Ev daxwaz ne gotineke veqetandin\u00ea ye ne j\u00ee dijwariya li hember dewlet\u00ea ye; berevaj\u00ee v\u00ea, di nav pergala dest\u00fbr\u00ee ya Iraq\u00ea de l\u00eager\u00eena naskirineke me\u015fr\u00fb ye.<\/p>\n<p>L\u00ea bel\u00ea Bexda bi gav\u00ean le\u015fker\u00ee bersiva van daxwazan dide. Avakirina bingeh\u00ean n\u00fb b\u00eay\u00ee koord\u00eenasyona bi Asay\u00ee\u015fa \u00caz\u00eedxan\u00ea re, destp\u00eakirina operasyon\u00ean berhevkirina \u00e7ekan, b\u00eabersiv hi\u015ftina bang\u00ean diyalog\u00ea, n\u00ee\u015fan dide ku hik\u00fbmeta Iraq\u00ea niyeta naskirina \u00eeradeya xweser a \u00cazid\u00eeyan tune.<\/p>\n<p><strong>B\u00caDENGIYA CIVAKA NAVDEWLET\u00ce \u00db HELWESTA HIK\u00dbMETA HER\u00caMA KURDISTAN\u00ca<\/strong><\/p>\n<p>Yek ji aliy\u00ean her\u00ee fikarkar \u00ean p\u00ea\u015fketin\u00ean li \u015eengal\u00ea, b\u00eadengiya civaka navdewlet\u00ee \u00fb aktor\u00ean her\u00eam\u00ee ye. Tev\u00ee tehd\u00eed\u00ean e\u015fkere y\u00ean Hakan Fidan, provokasyon\u00ean art\u00ea\u015fa Iraq\u00ea \u00fb bang\u00ean gel\u00ea \u00cazid\u00ee, ne Netewey\u00ean Yekb\u00fby\u00ee ne j\u00ee Yek\u00eetiya Ewropay\u00ea bertek daye wateydar.<\/p>\n<p>Pi\u015ft\u00ee jenos\u00eeda 2014an ji jin\u00ean \u00cazid\u00ee re xelat hatin day\u00een, di civ\u00een\u00ean navdewlet\u00ee de h\u00easir hatin rijandin, soz\u00ean &#8220;careke din nabe&#8221; hatin day\u00een. L\u00ea bel\u00ea \u00eero, di haw\u00eerdoreke ku senaryoya 2014an gav bi gav t\u00ea dubarekirin de ev soz vala mane. Civaka navdewlet\u00ee, trajediya \u00cazid\u00eeyan ten\u00ea pi\u015ft\u00ee ku p\u00eak t\u00ea meyla naskirin\u00ea dike; di war\u00ea p\u00ea\u015f\u00eegirtin\u00ea de j\u00ee b\u00eah\u00eaziyeke kron\u00eek n\u00ee\u015fan dide.<\/p>\n<p>Helwesta Hik\u00fbmeta Her\u00eama Kurdistan\u00ea (HHK) j\u00ee bi taybet\u00ee balk\u00ea\u015f e. Dema ku \u015eengal bi tehd\u00eedeke ciddi re r\u00fb bi r\u00fb ye, ji HHK\u00ea tu bertekeke wateydar nehatiye. Ev b\u00eadeng\u00ee, ji bo gel\u00ea \u00cazid\u00ee y\u00ea ku xiyank\u00ea\u015fiya 2014an jiyaye ne ec\u00eab e l\u00ea pir bi \u00ea\u015f e. T\u00eakiliy\u00ean n\u00eaz\u00eek \u00ean PDKy\u00ea bi Tirkiyey\u00ea re \u00fb hesab\u00ean xwe y\u00ean li ser \u015eengal\u00ea, pa\u015fxaneya v\u00ea b\u00eadengiy\u00ea p\u00eak t\u00eene.<\/p>\n<p><strong>KR\u00ceZA MODERN\u00ceTEYA KAP\u00ceTAL\u00ceST \u00db ROJHILATA NAV\u00ceN<\/strong><\/p>\n<p>Dema ku p\u00ea\u015fketin\u00ean li \u015eengal\u00ea ji perspekt\u00eefeke berfirehtir t\u00ean nih\u00ear\u00een, reflekseke hilwe\u015f\u00eena modela dewleta-netewey\u00ea ya modern\u00eeteya kap\u00eetal\u00eest a li Rojhilata Nav\u00een e. Di v\u00ea p\u00eavajoya ku hevsengiy\u00ean c\u00eehana dukutub\u00ee diguhere \u00fb avahiy\u00ean dewleta-netewey\u00ea dikevin kr\u00eez\u00ea de, aqil\u00eeyeta desthilatdariya kap\u00eetal\u00eest t\u00eako\u015f\u00eena ji n\u00fb ve avakirina xwe dide. Ev p\u00eavajoya ji n\u00fb ve avakirin, Rojhilata Nav\u00een dike qada \u015ferek\u00ee ya berdewam.<\/p>\n<p>Gel\u00ean ku kevne\u015fop\u00ee \u00fb \u00e7anda kevnar a Mezopotamyay\u00ea dij\u00een, bedela her\u00ee giran a v\u00ea kr\u00eez\u00ea didin. \u00cazid\u00ee bi nav\u00ea avakirina dewleta \u00ceslam\u00ea \u00fb belavkirina \u00ceslam\u00ea hatine xwestin b\u00ean tunekirin. Ev bi rast\u00ee diyardeyeke her\u00ee hovane ya meyla modela dewleta-netewey\u00ea ya tasfiyekirina civak\u00ean ku nay\u00ean as\u00eem\u00eelekirin e.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Berxwedana civaka \u00cazid\u00ee, h\u00eaza t\u00eagih\u00ee\u015ftina civaka exlaq\u00ee \u00fb pol\u00eet\u00eek dat\u00eene hol\u00ea. Ev civak a ku bi hezaran sal baweriya xwe, ziman\u00ea xwe \u00fb \u00e7anda xwe dipar\u00eaze, \u00eespat dike ku li hember \u015f\u00eedeta homojenkirin\u00ea ya modela dewleta-netewey\u00ea \u015f\u00eawazeke jiyan\u00ea ya alternat\u00eef mimkun e.<\/p>\n<p><strong>\u00c7ARESER\u00ce AN FERMANEKE N\u00db?<\/strong><\/p>\n<p>Ti\u015ft\u00ean ku \u00eero li \u015eengal\u00ea diqewimin, n\u00ee\u015fana xaleke hevraz didin. An di \u00e7ar\u00e7oveya diyalog \u00fb dest\u00fbr\u00ea de \u00e7areser\u00ee t\u00ea d\u00eetin an j\u00ee senaryoya 2014an d\u00eesa t\u00ea sahnekirin.<\/p>\n<p>H\u00eaman\u00ean bingeh\u00een \u00ean \u00e7areseriyeke maq\u00fbl \u00fb a\u015ftiyane diyar in:<\/p>\n<p>Yekem, div\u00ea dewleta Iraq\u00ea nekeve xefika Tirkiyey\u00ea. Dewleta Tirk bi salan bi derew\u00ean PKK\u00ea axa Iraq\u00ea dagir dike \u00fb komkuj\u00ee p\u00eak t\u00eene. Tev\u00ee ku pi\u015ft\u00ee p\u00eavajoya a\u015ftiy\u00ea v\u00ea derew\u00ea bi tevah\u00ee nirxa xwe windakir, Tirkiye heb\u00fbna xwe ya le\u015fker\u00ee li ser axa Iraq\u00ea didom\u00eene. Zexta li ser h\u00eaz\u00ean xweparastina \u00cazid\u00ee y\u00ean li \u015eengal\u00ea, bi rast\u00ee am\u00fbreke stratejiya berfirehkirina her\u00eam\u00ee ya Tirkiyey\u00ea ye.<\/p>\n<p>Duyem, div\u00ea hik\u00fbmeta Iraq\u00ea bi civaka \u00cazid\u00ee re r\u00fbne \u00fb li gor\u00ee \u015fert \u00fb merc\u00ean roj\u00ea dan\u00fbstandin bike \u00fb pirsgir\u00eakan bi riya diyalog\u00ea \u00e7areser bike. Ferza le\u015fker\u00ee ji afirandina \u015fer \u00fb kaos\u00ea p\u00ea ve tu kar\u00ea din nake.<\/p>\n<p>S\u00eayem, div\u00ea Iraq R\u00eaveberiya Xweser a \u015eengal\u00ea nas bike \u00fb h\u00eaz\u00ean parastin\u00ea \u00fb avahiy\u00ean \u00eedar\u00ee y\u00ean li her\u00eam\u00ea b\u00eene \u00e7ar\u00e7oveya qan\u00fbn\u00ee. Ev naskirin ne ten\u00ea garantiya \u015eengal\u00ea, l\u00ea garantiya \u00eestiqrara Iraq\u00ea bixwe j\u00ee dibe.<\/p>\n<p>Ji ber ku mesele ne ten\u00ea \u015eengal e. Eger \u015eengal b\u00ea\u00eestiqrar bibe Iraq j\u00ee b\u00ea\u00eestiqrar dibe. Eger \u00eero \u015eengal b\u00ea hedefkirin, sib\u00ea M\u00fbsil \u00fb Kerk\u00fbk dibin hedef. Armanc\u00ean her\u00eam\u00ee y\u00ean Tirkiyey\u00ea bi \u015eengal\u00ea s\u00eenordar n\u00eene.<\/p>\n<p><strong>PIRSGIR\u00caKA &#8220;HEVALA ROJA RE\u015e&#8221; \u00db DERS\u00caN D\u00ceROK\u00ca<\/strong><\/p>\n<p>Pirsa &#8220;hevala roja re\u015f\u00ea ya \u00cazid\u00eeyan k\u00ee ye?&#8221; li navenda n\u00eeqa\u015f\u00ean \u00e7areseriy\u00ea y\u00ean li \u015eengal\u00ea cih digire. Beriya 2014an eger ev pirs ji \u00cazid\u00eeyek\u00ee asay\u00ee re bihata pirs\u00een, bersiv bi \u00eehtimaleke mezin ev d\u00ea b\u00fbya: &#8220;tu kes, hevala roja re\u015f\u00ea ya \u00cazid\u00eeyan d\u00eesa \u00cazid\u00ee bi xwe ne.&#8221;<\/p>\n<p>L\u00ea bel\u00ea 3\u00ea Tebaxa 2014an, ev baweriya kevnar ji bingeh\u00ea hejand. Di wan roj\u00ean qiyamet\u00ea de \u00cazid\u00ee, pi\u015ft\u00ee bi dehan fermanan belk\u00ee j\u00ee ji bo cara yekem, bi \u015fervan\u00ean jin-m\u00ear \u00ean ku amade b\u00fbn can\u00ea xwe bidin \u00fb bi bez dihatin nas kirin. Ger\u00eelay\u00ean HPG\u00ea, \u015fervan\u00ean YPG \u00fb YPJ\u00ea, di w\u00ea k\u00ealiya ku hem\u00fb c\u00eehan din\u00ear\u00ee de li k\u00ealeka \u00cazid\u00eeyan b\u00fbn.<\/p>\n<p>Ev rastiya d\u00eerok\u00ee, n\u00eeqa\u015f\u00ean \u00e7areseriy\u00ea ji nutiq\u00ean bibiriqand\u00ee y\u00ean ekranan, ji gotara &#8220;Kurdistan\u00ee&#8221; ya PDKy\u00ea \u00fb ji \u00eestismar\u00ean hestyar\u00ee y\u00ean bi riya meras\u00eem\u00ean xelatan \u00ean li Parlamentoya Ewropay\u00ea cuda dike. Her \u00cazid\u00eey\u00ea ku di \u00e7embera roj\u00ean qiyameta Tebaxa 2014an re derbas b\u00fbye, t\u00eara xwe ezm\u00fbndar e \u00fb roj d\u00eetiye ku tu ne bi nuqtey\u00ean bibiriqand\u00ee y\u00ean ekranan were xapandin.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Tevgera Azadiya Kurd ne ten\u00ea di roja re\u015f\u00ea de gih\u00ee\u015ft \u00ea\u015f\u00ean k\u00fbr \u00ean \u00cazid\u00eeyan; pi\u015ft\u00ee w\u00ea j\u00ee bi bingehgirtina \u00eeradeya gel\u00ea \u00cazid\u00ee ji kom\u00fbn\u00ea heya mecl\u00ees\u00ea modela \u00e7areseriy\u00ea j\u00ee dan\u00ee hol\u00ea. \u00db ev di roj\u00ean her\u00ee tengav \u00fb her\u00ee dijwar de p\u00eak hat. PDK \u00fb dor\u00ean din \u00ean bi p\u00ea\u015f\u00ee, bi pere, komplo \u00fb r\u00eabaz\u00ean qir\u00eaj hewl dan ku li \u015eengal\u00ea &#8220;\u00e7areser\u00ee&#8221; p\u00ea\u015f bixin.<\/p>\n<p>Di 3\u00ea Adara 2017an de avahiyeke ku ji bermayiy\u00ean DAI\u015e\u00ea, h\u00eaman\u00ean ku Tirkiyey\u00ea pi\u015ftgir\u00ee dide \u00fb h\u00eaz\u00ean PDKy\u00ea p\u00eak dihat, \u00ear\u00ee\u015f\u00ee H\u00eaz\u00ean Azadiya \u015eengal\u00ea kirin. Ev di domaniya \u00ear\u00ee\u015fa 2014an de b\u00fb. L\u00ea v\u00ea car\u00ea li hember xwe berxwedaneke organ\u00eeze d\u00eetin.<\/p>\n<p><strong>ENCAM: BERXWEDAN AN TESL\u00ceM\u00ceYET?<\/strong><\/p>\n<p>Ti\u015ft\u00ean ku li \u015eengal\u00ea diqewimin, n\u00ee\u015fan didin ku gel di s\u00eenor\u00ea her\u00ee kr\u00eet\u00eek \u00ea t\u00eako\u015f\u00eena heb\u00fbn\u00ea de ye. Tehd\u00eed\u00ean Tirkiyey\u00ea, gav\u00ean le\u015fker\u00ee y\u00ean Iraq\u00ea, b\u00eadengiya civaka navdewlet\u00ee \u00fb b\u00eahesiyariya HHK\u00ea, di meyl\u00ea de ne ku careke din gel\u00ea \u00cazid\u00ee bi ten\u00ea bih\u00ealin.<\/p>\n<p>L\u00ea bel\u00ea ji 2014an vir de pir ti\u015ft guher\u00eene. Gel\u00ea \u00cazid\u00ee \u00ead\u00ee organ\u00eeze ye, xwediy\u00ea h\u00eaz\u00ean xweparastin\u00ea ye, \u00eeradeya xwe ya siyas\u00ee ava kiriye. Avahiy\u00ean demokrat\u00eek \u00ean ku ji kom\u00fbnan heya mecl\u00eesan dir\u00eaj dibin, vegotina somut a maf\u00ea gel\u00ea xwe y\u00ea destn\u00ee\u015fankirina \u00e7aren\u00fbsa xwe ye. Parastina van destkeftiyan, ne ten\u00ea ji bo \u00cazid\u00eeyan, l\u00ea ji bo hem\u00fb gel\u00ean bindest \u00ean Rojhilata Nav\u00een \u00e7avkaniyeke h\u00eaviy\u00ea ye.<\/p>\n<p>\u00c7areseriya rast\u00een ji bo gelek\u00ee, ew e ku bi bedel \u00fb \u00ea\u015f\u00ean xwe \u015f\u00een kiriye \u00fb p\u00ea\u015f xistiye. Li \u015eengal\u00ea jiyan \u00fb berxwedan\u00ea bixwe \u00e7areser\u00ee ji ber\u00ea ve somut kirine: bi h\u00eaz\u00ean xweparastin\u00ea, bi rastiya xwer\u00eavebirin\u00ea, bi aboriya ku hewl dide bi ser\u00ea xwe bes be \u00fb bi \u00eeradeya pol\u00eet\u00eek-exlaq\u00ee ya ku \u015fekil digire. Eger h\u00eaz\u00ean her\u00eam\u00ee \u00fb navdewlet\u00ee dixwazin tevkariya v\u00ea \u00e7areseriy\u00ea bikin, der\u00ee vekir\u00ee ye. L\u00ea eger b\u00ea xwestin ku ne ji \u00e7areseriy\u00ea re, l\u00ea ji \u00ea\u015f\u00ean n\u00fb re der\u00ee b\u00ea vekirin, bersiva w\u00ea yek e: Berxwedan.<\/p>\n<p>D\u00eerok n\u00ee\u015fan dide ku \u00cazid\u00ee di roj\u00ean her\u00ee tar\u00ee de j\u00ee rab\u00fbne ser lingan. Gelek\u00ee ku 72 ferman jiyaye l\u00ea her car ji n\u00fb ve ji dayik b\u00fbye, bi biryar e ku fermana 73an nej\u00eene. \u00c7aren\u00fbsa \u015eengal\u00ea, ne ten\u00ea neynika her\u00eamek\u00ea ye, l\u00ea neynika p\u00ea\u015feroja Rojhilata Nav\u00een e j\u00ee. Di v\u00ea neynik\u00ea de, an p\u00ea\u015ferojeke ku \u00eeradeya demokrat\u00eek a gelan b\u00ea naskirin an j\u00ee tar\u00eetiyeke ku \u015f\u00eedeta dewleta-netewey\u00ea komkujiy\u00ean n\u00fb \u00e7\u00eabike, t\u00ea d\u00eetin.<\/p>\n<p>\u015eengal berxwedan\u00ea dike. \u00db berxwedan, heb\u00fbn bixwe ye.<\/p>\n<p><strong>Firat AL\u00ce<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.lekolin.org\/ku\/\"><strong>Navenda L\u00eakol\u00een\u00ean Stratej\u00eek A Kurdistan\u00ea<\/strong><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00cazid\u00ee ku yek ji gel\u00ean her\u00ee kevnar \u00ean Rojhilata Nav\u00een in, careke din bi tehd\u00eedeke heb\u00fbn\u00ee re r\u00fb bi r\u00fb ne. Tehd\u00eed\u00ean e\u015fkere y\u00ean Wez\u00eer\u00ea Derve y\u00ea Tirkiyey\u00ea Hakan Fidan \u00ean li dij\u00ee \u015eengal\u00ea, operasyon\u00ean berhevkirina \u00e7ekan y\u00ean ku art\u00ea\u015fa Iraq\u00ea li her\u00eam\u00ea da destp\u00ea kirin \u00fb avakirina bingeh\u00ean le\u015fker\u00ee y\u00ean n\u00fb, \u015fert \u00fb merc\u00ean [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":138,"featured_media":16092,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":{"format":"standard","jnews_video_option_group":[[]],"override":[{"template":"1","parallax":"1","fullscreen":"1","layout":"right-sidebar","sidebar":"archive-right","second_sidebar":"archive-right","sticky_sidebar":"1","share_position":"float","share_float_style":"share-normal","show_share_counter":"1","show_view_counter":"1","show_featured":"1","show_post_meta":"1","show_post_author":"1","show_post_date":"1","post_date_format":"default","post_date_format_custom":"Y\/m\/d","show_post_category":"1","post_reading_time_wpm":"300","post_calculate_word_method":"str_word_count","show_zoom_button":"1","zoom_button_out_step":"2","zoom_button_in_step":"3","show_post_tag":"1","show_prev_next_post":"1","show_popup_post":"1","show_comment_section":"1","number_popup_post":"1","show_post_related":"1"}],"image_override":[{"single_post_thumbnail_size":"crop-500","single_post_gallery_size":"crop-500"}],"trending_post_position":"meta","trending_post_label":"Trending","sponsored_post_label":"Sponsored by","disable_ad":"0","subtitle":"Tirkiyeya ku li S\u00fbriyey\u00ea bi riya HT\u015e \u00fb kom\u00ean din \u00ean muxalefet\u00ea zev\u00ee ji guher\u00eena rej\u00eem\u00ea re amade kir \u00fb d\u00fbv re j\u00ee ber bi tasfiyekirina destkeftiy\u00ean Kurdan ve meyl kir, niha dixwaze heman model\u00ea li Iraq\u00ea bi kar b\u00eene."},"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":{"view_counter_number":"0","share_counter_number":"0","like_counter_number":"0","dislike_counter_number":"0"},"jnews_post_split":{"post_split":[{"template":"1","tag":"h2","numbering":"asc","mode":"normal","first":"0","enable_toc":"0","toc_type":"normal"}]},"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[43,3761,3226,170,166,130,480,203],"class_list":["post-16091","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-politik-analiz","tag-dais","tag-ferman","tag-hts","tag-iraq","tag-pdk","tag-sengal","tag-suriye","tag-tirkiye"],"acf":[],"post_mailing_queue_ids":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16091","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/users\/138"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16091"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16091\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16093,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16091\/revisions\/16093"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16092"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16091"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16091"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16091"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}