{"id":16261,"date":"2026-05-13T10:23:05","date_gmt":"2026-05-13T08:23:05","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/?p=16261"},"modified":"2026-05-13T10:23:05","modified_gmt":"2026-05-13T08:23:05","slug":"guhertina-hevsengiya-hezan-de-cihe-tirkiye-u-pirsgireka-kurd-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/guhertina-hevsengiya-hezan-de-cihe-tirkiye-u-pirsgireka-kurd-2\/","title":{"rendered":"Guhertina Hevsengiya H\u00eazan de Cih\u00ea Tirkiy\u00ea \u00fb Pirsgir\u00eaka Kurd &#8211; 2"},"content":{"rendered":"<p>Bi \u015fer\u00ea \u00ceran\u00ea re, hem bingeha destwerdan\u00ea li ser Tirkiy\u00ea \u00fb hem j\u00ee fersend\u00ean n\u00fb y\u00ean t\u00eako\u015f\u00een\u00ea z\u00eade b\u00fbne. Di v\u00ea dema derbasb\u00fbn\u00ea de Tirkiye hewl dide ku bi karan\u00eena nakok\u00ee \u00fb fersend\u00ean hey\u00ee, poz\u00eesyona xwe ya stratejk\u00ee xurt bike.<\/p>\n<p>Li gor\u00ee pol\u00eet\u00eekay\u00ean 20 sal\u00ean daw\u00ee, carinan t\u00ea d\u00eetin ku Tirkiye helwesteke dijberiya welat\u00ean Rojava n\u00ee\u015fan dide. Balki\u015fandina Tom Barac a li ser \u201cserokatiya bih\u00eaz\u201d \u00fb peyam\u00ean vegera Tirkiy\u00ea bo projeya F-35, dikare weke hewldana ragirtina Tirkiy\u00ea di xeta xwe de were nirxandin. Di heman dem\u00ea de dema ku belgeya hevkariya stratejk\u00ee bi Br\u00eetanya re hate \u00eemzekirin, daxuyaniya Seroka Kom\u00eesyona Yek\u00eetiya Ewropay\u00ea Ursula von der Leyen a \u201cDiv\u00ea em parzem\u00eena Ewropay\u00ea temam bikin da ku nekeve bin bandora R\u00fbsya, Tirkiye an j\u00ee \u00c7\u00een\u00ea\u201d bala mirovan diki\u015f\u00eene.<\/p>\n<p><strong>GUHERTINA DI POL\u00ceT\u00ceKAY\u00caN KEVNE\u015eOP\u00ce y\u00ean TIRKIY\u00ca DE<\/strong><\/p>\n<p>Tev\u00ee Doktr\u00eena \u201cWelat\u00ea \u015e\u00een\u201d a 100 sal\u00ee ya Tirkiy\u00ea li Deryaya Sp\u00ee, dev ji maf\u00ean serweriy\u00ea y\u00ean li ser av\u00ean Behra re\u015f, Deryaya Sp\u00ee \u00fb Egey\u00ea berdana NATO\u2019y\u00ea, p\u00ea\u015fkeftineke gir\u00eeng e. Di encama got\u00fbb\u00eaj\u00ean daw\u00ee de, NATO li Behra re\u015f b\u00fb xwediy\u00ea avahiyeke da\u00eem\u00ee \u00fb saz\u00fbman\u00ee. Ev rew\u015f, li dij\u00ee prens\u00eeba \u201cb\u00eaal\u00eetiy\u00ea\u201d ya d\u00eeplomasiya sed sal\u00ee ya Tirkiy\u00ea ye. Di \u015fert\u00ean \u015eer\u00ea C\u00eehan\u00ea y\u00ea 3\u2019yem\u00een de hewldana bicihkirina Tirkiy\u00ea li hember R\u00fbsyay\u00ea, bi v\u00ea avahiya n\u00fb ya li Karaden\u00eez\u00ea ve hate cemidandin.<\/p>\n<p>Her wiha avakirina baregeheke pirnetewey\u00ee ya NATO\u2019y\u00ea ya di asta kolorduy\u00ea de li Edeney\u00ea, n\u00ee\u015fan dide ku \u00e7alakiy\u00ean astengkirin\u00ea y\u00ean li her\u00eam\u00ea w\u00ea bi r\u00eaya Tirkiy\u00ea b\u00ean bir\u00eavebirin. Li Stenbol\u00ea j\u00ee di \u00e7ar\u00e7oveya Koal\u00eesyona Dilxwaz\u00ean Ukraynay\u00ea de, hate gotin ku pi\u015ft\u00ee \u015fer\u00ea Ukrayna-R\u00fbsyay\u00ea, fermandariyeke deryay\u00ee ji bo ewlehiya Karaden\u00eez\u00ea w\u00ea were avakirin.<\/p>\n<p><strong>DIYALOGA KURD\u00ce: STRATEJ\u00ceK E AN TAKT\u00ceK\u00ce YE?<\/strong><\/p>\n<p>Tirkiye ji ber ku hay ji r\u00eesk\u00ean gengaz \u00ean p\u00eavajoy\u00ea heye, pol\u00eet\u00eekaya diyalog\u00ea bi Kurdan re p\u00ea\u015f xistiye. L\u00ea bel\u00ea desthilatdar\u00ee ji ber ku v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea ne weke stratejk\u00ee l\u00ea weke takt\u00eek\u00ee dib\u00eene, pol\u00eet\u00eekay\u00ean xwe li gor\u00ee ge\u015fedan\u00ean konjonkturel diguher\u00eene. P\u00eavajoya ku carnan lez dike, di demek kurt de dicemide. Tirkiye h\u00een r\u00eaya ku w\u00ea bi\u015fop\u00eene bi awayek\u00ee zelal diyar nekiriye.<\/p>\n<p>Du vebijark\u00ean bingeh\u00een li ber Tirkiy\u00ea hene: A\u015ftiya bi Kurdan re \u00fb entegresyona demokrat\u00eek li ser bingeha w\u00ea, \u00fb bibe h\u00eaza demokrasiy\u00ea ya li her\u00eam\u00ea, an j\u00ee bi h\u00eaz\u00ean emperyal\u00eest re tevl\u00ee bibe \u00fb pol\u00eet\u00eekay\u00ean \u00eenkarkirin\u00ea bidom\u00eene.<\/p>\n<p>Ev zelal\u00ee h\u00een \u00e7\u00eaneb\u00fbye. Ger li ser n\u00eaz\u00eekatiy\u00ean kevneperest were israr kirin, metirsiya ketina kerta Kurd di dest\u00ea h\u00eaz\u00ean hegemon \u00ean din de z\u00eade dibe. Stratejiya as\u00eem\u00eelekirin \u00fb pa\u015fguhkirina Kurdan di prat\u00eek\u00ea de \u00eeflas kiriye, l\u00ea hewldana domandina v\u00ea meyl\u00ea di nav saziy\u00ean dewlet\u00ea de berdewam e. Dir\u00eajkirina dem\u00ea ya p\u00eavajoy\u00ea \u00fb berxwedana li hember gav\u00ean p\u00eaw\u00eest, n\u00ee\u015fana v\u00ea z\u00eehniyet\u00ea ye. Guhertin\u00ean k\u00fbr \u00ean di d\u00eenam\u00eeka Kurd de j\u00ee serkeftina v\u00ea stratejiya kevin dijwar dike.<\/p>\n<p><strong>XETIMANDINA DI P\u00caVAJOYA A\u015eTIY\u00ca \u00db CIVAKA DEMOKRAT\u00ceK DE<\/strong><\/p>\n<p>Di P\u00eavajoya A\u015ftiy\u00ea \u00fb Civaka Demokrat\u00eek de gav\u00ean hiq\u00fbq\u00ee \u00fb yasay\u00ee y\u00ean \u00e7aver\u00eakir\u00ee nehatine av\u00eatin \u00fb p\u00eavajo d\u00eesa bi awayek\u00ee cid\u00ee hate xetimandin. Desthilatdar\u00ee her ku digih\u00eeje qonaxa gav\u00ean \u015f\u00eanber, ser hi\u015fkiy\u00ea dike \u00fb p\u00eavajoy\u00ea dixe nav zehmetiyan. Tev\u00ee ku demeke kurt maye heta betlaneya hav\u00een\u00ea ya Parlamentoy\u00ea (li gor\u00ee n\u00eev\u00ea Gulan\u00ea), ti p\u00ea\u015fn\u00fbmeya qan\u00fbn\u00ea ya ku derketibe hol\u00ea tune ye.<\/p>\n<p>Zelalkirina statuya R\u00eaber Apo ji demek dir\u00eaj ve di rojev\u00ea de ye. R\u00eaveberiya Tevger\u00ea gelek caran daxwaz kiriye ku serok\u00ean partiyan bicivin da ku rola ku ji Serkirdayetiy\u00ea re hatiye destn\u00ee\u015fankirin zelal bikin. Bi heman away\u00ee p\u00ea\u015fniyara tay\u00eenkirina kom\u00eeserek\u00ee siyas\u00ee j\u00ee ji bo p\u00ea\u015fve\u00e7\u00fbna p\u00eavajoy\u00ea hatiye kirin. L\u00ea bel\u00ea di van mijaran de ti p\u00ea\u015fkeftineke berbi\u00e7av \u00e7\u00eaneb\u00fbye.<\/p>\n<p>Di meha Hez\u00eeran\u00ea de Enc\u00fbmena Wez\u00eeran a Konseya Ewropay\u00ea \u201cMaf\u00ea H\u00eaviy\u00ea\u201d w\u00ea d\u00eesa bixe rojev\u00ea. Ji ber v\u00ea yek\u00ea, bidestxistina azadiya fiz\u00eek\u00ee ya R\u00eaber Apo, div\u00ea bibe armanca bingeh\u00een a hem\u00fb gel\u00ea Kurd \u00fb dost\u00ean wan. Ji bo ku be\u015fdariyeke bi bandor li civ\u00eena Hez\u00eeran\u00ea bikin, div\u00ea hem\u00fb qad beriya Hez\u00eeran\u00ea xebat\u00ean her\u00ee bi bandor bi r\u00eaxistin bikin.<\/p>\n<p><strong>ROLA JINAN DI AVAKIRINA CIVAKA DEMOKRAT\u00ceK DE<\/strong><\/p>\n<p>Di p\u00eavajoya a\u015ft\u00ee \u00fb civateke demokrat\u00eek de, avakirina diyalekt\u00eekek ba\u015f \u00fb hevsengiyek di navbera dan\u00fbstandin \u00fb t\u00eako\u015f\u00een\u00ea de pir gir\u00eeng e. A\u015ftiyeke dadmend \u00fb may\u00eende ten\u00ea bi avakirina civateke demokrat\u00eek mimkun e. Ji ber v\u00ea yek\u00ea, div\u00ea bal li ser ti\u015ft\u00ean ku Kurd \u00fb hevalbend\u00ean wan div\u00ea bikin be, ne li ser ti\u015ft\u00ean ku dewlet dike an nake.<\/p>\n<p>R\u00eabert\u00ee di bangewaza \u201cA\u015ft\u00ee \u00fb Civaka Demokrat\u00eek\u201d de jinan weke garantiya v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea p\u00eanase kiriye. Civaka demokrat\u00eek p\u00eavajoyeke avakirin\u00ea ya bi hi\u015fmend\u00ee dixwaze. Ev avakirin ne bi \u015f\u00eedet\u00ea \u00fb ne j\u00ee bi sepandin\u00ea \u00e7\u00eadibe; bi r\u00eaxistinkirina civak\u00ee ya piral\u00ee li ser zem\u00eena siyaseta demokrat\u00eek \u00fb hiq\u00fbq\u00ea p\u00eak t\u00ea. Ji n\u00fb ve girtina civakb\u00fbn, abor\u00ee, \u00e7and, ziman \u00fb d\u00eerok\u00ea li gor\u00ee esas\u00ean demokrat\u00eek, bingeha v\u00ea p\u00eavajoy\u00ea p\u00eak t\u00eene.<\/p>\n<p>Jin, \u00e7areserkirina pirsgir\u00eaka Kurd ji ten\u00ea hewcedariya Kurdan derdixin \u00fb bi r\u00eaxistin\u00ean berfireh \u00ean jinan ve dikin xuya, di nav \u00e7alakiyeke wiha de ne. Pol\u00eet\u00eekay\u00ean qirkirin\u00ea y\u00ean li ser Gul\u00eestan Doku, Roj\u00een Qebay\u00ee\u015f \u00fb bi sedan jin\u00ean din, berhema z\u00eehniyeta yekperest, neteweperest \u00fb \u00eenkarker e. P\u00eavajoya a\u015ft\u00ee \u00fb civaka demokrat\u00eek di heman dem\u00ea de ji bo hem\u00fb gel\u00ean Tirkiy\u00ea j\u00ee xizmet dike.<\/p>\n<p><strong>ASTENGIYA BA\u015e\u00dbR DI XEBAT\u00caN YEK\u00ceTIYA NETEW\u00ce DE<\/strong><\/p>\n<p>Xebata yek\u00eetiya netew\u00ee, bi taybet\u00ee li hember \u00ear\u00ee\u015f\u00ean li ser Rojava, bi dan\u00eena aliy\u00ea part\u00ee li aliyek\u00ee, li hundir \u00fb dervey\u00ee welat bi awayek\u00ee xurt derketiye hol\u00ea. Ev yek h\u00eaza hi\u015fmendiya yek\u00eetiya netew\u00ee ya gel\u00ea Kurd n\u00ee\u015fan dide. Li par\u00e7ey\u00ean din ji bil\u00ee Ba\u015f\u00fbr, partiy\u00ean siyas\u00ee platform\u00ean netew\u00ee ava kirine \u00fb di war\u00ea p\u00ea\u015fxistina helwesteke hevpar de gav\u00ean gir\u00eeng av\u00eatine. R\u00eaxistin\u00ean jinan j\u00ee bi r\u00eaxistina kargehan di v\u00ea qad\u00ea de be\u015fdariy\u00ean konkir\u00eat kirine. Konferansa Yek\u00eetiya Netew\u00ee ya li Bakur j\u00ee watedar e.<\/p>\n<p>L\u00ea bel\u00ea atmosf\u00eara siyas\u00ee ya Ba\u015f\u00fbr\u00ea Kurdistan poz\u00eesyoneke astengdar ji bo yek\u00eetiya netew\u00ee ye. Nakokiy\u00ean desthilatdariy\u00ea y\u00ean di navbera PDK \u00fb YNK\u2019\u00ea de berdewam in, ev rew\u015f hem poz\u00eesyona Kurd li Iraq\u00ea lawaz dike \u00fb hem j\u00ee Her\u00eama Kurdistan\u00ea ji \u00eeradeya siyas\u00ee b\u00eapar dih\u00eale. Xebat\u00ean yek\u00eetiya netew\u00ee y\u00ean jinan di v\u00ea \u00e7ar\u00e7ovey\u00ea de gir\u00eengiyeke kr\u00eet\u00eek digirin. Jin dikarin di civak\u00eekirina yek\u00eetiya netew\u00ee de, di \u00e7\u00eakirina zext\u00ea li ser aktor\u00ean siyas\u00ee de \u00fb di r\u00eaxistinkirina ling\u00ea civak\u00ee de roleke bi bandor bil\u00eezin. Platform\u00ean Jin\u00ean Netew\u00ee y\u00ean di navbera par\u00e7eyan de div\u00ea plan\u00ean ku van astengiyan derbas bikin amade bikin.<\/p>\n<p><strong>DI DEMA N\u00db DE RAMANA AZAD \u00db ANAL\u00ceZA Y\u00caKPARE<\/strong><\/p>\n<p>P\u00eaw\u00eest e ku em p\u00eavajoya ku em t\u00ea re derbas dibin bi awayek\u00ee y\u00eakpare binirx\u00eenin \u00fb anal\u00eez bikin. Di dema n\u00fb de div\u00ea em ji kalib\u00ean bandor- bersiv \u00ean h\u00easan derkevin, bi gelek \u00eeht\u00eemalan bifikirin \u00fb h\u00eaza ramana azad bi kar b\u00eenin.<\/p>\n<p>\u015e\u00eawaz\u00ea muxalefeta hey\u00ee yan bi bandora sosyal\u00eezma reel her ti\u015ft\u00ee bi r\u00eaya dijberiy\u00ea dixw\u00eene, yan j\u00ee bi bandora l\u00eeberal\u00eezm\u00ea ti\u015ft\u00ean ku diqewimin nezelal dike \u00fb nikare h\u00eaza destwerdan\u00ea n\u00ee\u015fan bide. Ev n\u00eaz\u00eekat\u00ee li nakokiy\u00ean sedsala 19\u2019an \u00fb 20\u2019an as\u00ea maye \u00fb geriliya her\u00eam\u00ee dipar\u00eaze. Anal\u00eezkirina rast a karakter\u00ea p\u00eavajoy\u00ea, p\u00ea\u015f\u015ferta tevl\u00eeb\u00fbn\u00ea ye. Di v\u00ea dem\u00ea de bidestxistina yek\u00eetiya Kurd \u00fb me\u015fandina pol\u00eet\u00eekay\u00ean bi k\u00ear\u00ee gel\u00ean her\u00eam\u00ea, p\u00eaw\u00eestiyeke b\u00eaguman e.<\/p>\n<p>Tirkiye di xalek\u00ea kr\u00eet\u00eek de ye. T\u00eakiliy\u00ean le\u015fker\u00ee \u00fb stratejk\u00ee y\u00ean k\u00fbr dibin bi NATO\u2019y\u00ea re \u00fb biryar\u00ean derbar\u00ea pirsgir\u00eaka Kurd de, r\u00ea \u00fb \u00e7aren\u00fbsa sal\u00ean p\u00ea\u015fiya me diyar dikin. P\u00eavajoya A\u015ftiy\u00ea \u00fb Civaka Demokrat\u00eek, ne ten\u00ea ji bo Kurdan l\u00ea ji bo hem\u00fb her\u00eam\u00ea j\u00ee fersenda \u00e7areseriyeke may\u00eende p\u00ea\u015fk\u00ea\u015f dike. Nirxandina v\u00ea fersend\u00ea, bi rola \u00e7alak a jinan \u00fb hem\u00fb h\u00eaz\u00ean demokrat\u00eek ve mumkin e.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/veguherina-hevsengiyen-heze-li-cihane-u-pozisyona-stratejik-a-kurdan-1\/\"><strong>JI BO BE\u015eA 1 BITIK\u00ceNE<\/strong><\/a><\/p>\n<p><strong>Militan R\u00caHAT<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.lekolin.org\/ku\/\"><strong>Navenda L\u00eakol\u00een\u00ean Stratej\u00eek A Kurdistan\u00ea<\/strong><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bi \u015fer\u00ea \u00ceran\u00ea re, hem bingeha destwerdan\u00ea li ser Tirkiy\u00ea \u00fb hem j\u00ee fersend\u00ean n\u00fb y\u00ean t\u00eako\u015f\u00een\u00ea z\u00eade b\u00fbne. Di v\u00ea dema derbasb\u00fbn\u00ea de Tirkiye hewl dide ku bi karan\u00eena nakok\u00ee \u00fb fersend\u00ean hey\u00ee, poz\u00eesyona xwe ya stratejk\u00ee xurt bike. Li gor\u00ee pol\u00eet\u00eekay\u00ean 20 sal\u00ean daw\u00ee, carinan t\u00ea d\u00eetin ku Tirkiye helwesteke dijberiya welat\u00ean Rojava [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":134,"featured_media":16262,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":{"format":"standard","jnews_video_option_group":[[]],"override":[{"template":"1","parallax":"1","fullscreen":"1","layout":"right-sidebar","sidebar":"archive-right","second_sidebar":"archive-right","sticky_sidebar":"1","share_position":"float","share_float_style":"share-normal","show_share_counter":"1","show_view_counter":"1","show_featured":"1","show_post_meta":"1","show_post_author":"1","show_post_date":"1","post_date_format":"default","post_date_format_custom":"Y\/m\/d","show_post_category":"1","post_reading_time_wpm":"300","post_calculate_word_method":"str_word_count","show_zoom_button":"1","zoom_button_out_step":"2","zoom_button_in_step":"3","show_post_tag":"1","show_prev_next_post":"1","show_popup_post":"1","show_comment_section":"1","number_popup_post":"1","show_post_related":"1"}],"image_override":[{"single_post_thumbnail_size":"crop-500","single_post_gallery_size":"crop-500"}],"trending_post_position":"meta","trending_post_label":"Trending","sponsored_post_label":"Sponsored by","disable_ad":"0","subtitle":"Tirkiye di xalek\u00ea kr\u00eet\u00eek de ye. Hem t\u00eakiliy\u00ean k\u00fbr y\u00ean bi NATO\u2019y\u00ea re \u00fb hem j\u00ee biryar\u00ean derbar\u00ea pirsgir\u00eaka Kurd de, d\u00ea rew\u015fa p\u00ea\u015feroj\u00ea diyar bike."},"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":{"view_counter_number":"0","share_counter_number":"0","like_counter_number":"0","dislike_counter_number":"0"},"jnews_post_split":{"post_split":[{"template":"1","tag":"h2","numbering":"asc","mode":"normal","first":"0","enable_toc":"0","toc_type":"normal"}]},"footnotes":""},"categories":[8,13],"tags":[4146,635,33,793,4460,3593,203],"class_list":["post-16261","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-politik-analiz","category-dizi-yazi","tag-banga-civaka-asiti-u-demokratik","tag-jin","tag-kurdistan","tag-nato","tag-pisgireka-kurd","tag-reber-apo","tag-tirkiye"],"acf":[],"post_mailing_queue_ids":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16261","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/users\/134"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16261"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16261\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16263,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16261\/revisions\/16263"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16262"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16261"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16261"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16261"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}