\t\t\t\t\t\t\t ![](\"http:\/\/www.lekolin.org\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/3388-1.jpg\")
\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n
\t\t\t\t\t\tMezopotamya co\u011frafyas\u0131 i\u00e7erisinde Suriye git gide daha fazla uluslararas\u0131 \u00e7eli\u015fki ve dengelerin odak noktas\u0131 haline geliyor. D\u00fcnyan\u0131n belli ba\u015fl\u0131 g\u00fc\u00e7leri ve bunlar\u0131n her birinin ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc ara\u00e7sal yap\u0131lanmalar, Suriye’de insani ve toplumsal a\u00e7\u0131dan tarihi denebilecek trajedilere neden oluyorlar. Bu tabloyu yaratan ayn\u0131 g\u00fc\u00e7ler 22 Ocak itibar\u0131yla \u201cCenevre 2 toplant\u0131lar\u0131 ad\u0131 alt\u0131nda, \u0130svi\u00e7re’nin Montr\u00f6 kentinde (belirlenen esas mekan Cenevre oldu\u011fu i\u00e7in g\u00f6r\u00fc\u015fmeler de bu adla an\u0131l\u0131yor) bir araya geldiler. Cenevre 1 toplant\u0131lar\u0131 ise 30 Haziran 2012 tarihinde ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f ve burada bir ge\u00e7i\u015f h\u00fck\u00fcmeti \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Ancak herhangi bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131kmam\u0131\u015ft\u0131. Bu tarihten k\u0131sa bir s\u00fcre sonra 18 Temmuz 2012 tarihinde \u015eam’da aralar\u0131nda rejimin \u00fcst d\u00fczey b\u00fcrokrat ve bakanlar\u0131n\u0131n da bulundu\u011fu bir\u00e7ok ki\u015fi ku\u015fkulu bir bi\u00e7imde \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcp tasfiye edildi. Bu olay rejimin \u00f6mr\u00fcn\u00fcn k\u0131sald\u0131\u011f\u0131 ve devrilmekle y\u00fcz y\u00fcze oldu\u011fu kan\u0131s\u0131n\u0131 daha da g\u00fc\u00e7lendirdi ve t\u00fcm planlar bunun \u00fczerine yap\u0131ld\u0131. Ancak Rusya ve \u0130ran fakt\u00f6rleri hesaba kat\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in aylar sonra bunun \u00f6yle kolay olmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131ld\u0131. Rusya ve \u0130ran’\u0131n direk m\u00fcdahalesi ve b\u00f6ylece olu\u015fturulan denge, Suriye rejimini ayakta tuttu. 2013’\u00fcn yaz mevsiminde tekrardan rejime k\u0131sa, keskin ve yo\u011fun hava bombard\u0131man\u0131 \u015feklindeki bir m\u00fcdahale ihtimali belirince herkes hesab\u0131n\u0131 buna g\u00f6re yapt\u0131. Ama yine bunun \u00f6yle kolay olmayaca\u011f\u0131 anla\u015f\u0131ld\u0131 ve k\u0131sa s\u00fcrede bu plan suya d\u00fc\u015ft\u00fc. Sonu\u00e7ta anla\u015f\u0131ld\u0131 ki ABD, ba\u015fta Suriye olmak \u00fczere t\u00fcm b\u00f6lgede art\u0131k Rusya’s\u0131z \u00f6yle eskisi gibi istedi\u011fi tarzda at ko\u015fturabilecek bir pozisyon sahibi de\u011fildir. Bu yeni bir durum ortaya \u00e7\u0131kard\u0131 ve \u0130ran \u00fczerindeki tecrit politikas\u0131n\u0131 da yumu\u015fatt\u0131. Hatta \u00f6yle ki rahatlayan \u0130ran rejimi de s\u00f6ylemini de\u011fi\u015ftirmeye ba\u015flad\u0131. \u00d6rne\u011fin \u0130ran D\u0131\u015fi\u015fleri bakan\u0131n\u0131n Yahudi soyk\u0131r\u0131m\u0131n\u0131 (holokost) bir trajedi olarak nitelendirmesi tarihi bir ad\u0131m olarak de\u011ferlendiriliyor. Oysa \u0130ran daha \u00f6nce bu soyk\u0131r\u0131m\u0131 hep inkar etti.\u00a0\u00a0
Netice itibar\u0131yla Suriye rejimine m\u00fcdahaleden umudunu kesen ve “silahl\u0131 muhalefet” denen yap\u0131lar bu sefer birbirlerine d\u00fc\u015ferek alan ile madde payla\u015f\u0131m\u0131 sava\u015flar\u0131na ba\u015flad\u0131lar. 2013 sonbahar\u0131nda ba\u015flayan bu \u00e7at\u0131\u015fmalar son h\u0131z\u0131yla s\u00fcr\u00fcyor ve bunlar\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 a\u011f\u0131r kay\u0131plar\u0131yla sonu\u00e7lan\u0131yor. Bu durumdan g\u00fc\u00e7 ve cesaret alan \u015eam rejimi ise zaten \u00f6teden beri yapt\u0131\u011f\u0131 gibi hem bu \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 \u00e7e\u015fitli taktikler ile g\u00fcrle\u015ftiriyor hem de arada kendisi de daha \u00e7ok hava bombard\u0131manlar\u0131yla vuruyor. Neticede El Kaide’ye ba\u011fl\u0131 “Irak ve \u015eam \u0130slam Devleti” (I\u015e\u0130D) \u00e7ok uluslu, tecr\u00fcbeli ve “cennete endekslenmi\u015f” yap\u0131s\u0131yla, ABD ve “Suriye Muhalifleri ve Devrimci Koalisyonu” (SMDK) denen \u0130stanbul merkezli yap\u0131lanmaya ait askeri yap\u0131lara b\u00fcy\u00fck darbeler vurdu. <\/p>\n
Cenevre 2: Sava\u015f \u00dcreten Kafalar Bar\u0131\u015f Getirmez<\/strong><\/p>\n \u0130\u015fte Cenevre 2’ye b\u00f6yle bir siyasi ve askeri ortamda girildi. Yani Suriye rejimi \u00fcst\u00fcn bir psikoloji ile SMDK ise, askeri g\u00fc\u00e7leri darbelenmi\u015f ve moralsiz bir \u015fekilde toplant\u0131lara ba\u015flad\u0131lar. Zaten bu durum toplant\u0131lar esnas\u0131nda da fark edildi. Suriye heyeti toplant\u0131da bulunan kar\u015f\u0131 cepheye “ter\u00f6rist” diyerek psikolojik \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ortaya koydu. SMDK s\u00f6zc\u00fcleri ise kendi rollerini d\u0131\u015fta tutarak rejimin katliamlar\u0131na vurgu yapt\u0131lar. Bu arada Cenevre toplant\u0131lar\u0131 ba\u015flamadan hemen \u00f6nce medyada yay\u0131mlanan katliam foto\u011fraflar\u0131nda daha \u00e7ok TC’nin parma\u011f\u0131n\u0131n oldu\u011fu anla\u015f\u0131ld\u0131. Nedeni ise, El Kaide ile olan askeri ve siyasi birlikteli\u011fini g\u00f6zlerden uzak tutmakt\u0131. Ama foto\u011fraflara dair ku\u015fkular ve ayn\u0131 g\u00fcnlerde \u00e7etelere giden TC’ye ait silah t\u0131rlar\u0131n\u0131n “paralel devlet” operasyonuyla yakalanmas\u0131 bu plan\u0131 etkisiz k\u0131ld\u0131. Cenevre toplant\u0131lar\u0131 devam edecek. Ama bu toplant\u0131lar sava\u015f alan\u0131ndaki ate\u015fi azaltaca\u011f\u0131na daha da art\u0131rd\u0131. \u00d6zellikle Halep merkezli olmak \u00fczere t\u00fcm alanlarda, aralar\u0131nda siviller de olmak \u00fczere kay\u0131plar g\u00fcnl\u00fck olarak y\u00fczlerle ifade ediliyor. Dolay\u0131s\u0131yla Cenevre’den olumlu bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131kmas\u0131 fazla olas\u0131 de\u011fildir. Nitekim ABD D\u0131\u015fi\u015fleri bakan\u0131 Kerry de, Esad’\u0131n kaybetmeyece\u011fini ama kazanmayaca\u011f\u0131n\u0131 da ve Suriye’deki bu sava\u015f\u0131n uzun bir s\u00fcre daha devam edece\u011fini s\u00f6yledi. Bu s\u00f6ylem, “bizim i\u00e7in hava ho\u015f, ne haliniz varsa g\u00f6r\u00fcn” \u015feklinde terc\u00fcme edilebilir. Zaten sava\u015f, kan ve sorun \u00fcreten kafalar\u0131n ve yap\u0131lar\u0131n bar\u0131\u015f ve istikrar getirdi\u011fi g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir. Dolay\u0131s\u0131yla Cenevre’ye \u201czalimlerin ve sa\u011f\u0131rlar\u0131n diyalogu demek yerindedir. En insani konu olarak de\u011ferlendirilen ku\u015fatma alt\u0131ndaki sivil insanlara yard\u0131mlar\u0131n ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gibi bir konuda dahi taraflar bin dereden su getirmektedirler. Toplant\u0131lar devam edecek olsa da elle tutulur bir sonucun elde edilmesi zor g\u00f6r\u00fcnmektedir. Belki de tek olumlu sonu\u00e7 taraflar\u0131n kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya oturup birbirlerini zoraki de olsa muhatap almalar\u0131d\u0131r. Ama bir ger\u00e7ek daha var ki hem Suriye rejimi, hem Rusya hem de ABD-\u0130srail-\u0130ngiliz siyasi hatt\u0131, mevcut \u00e7eteler aras\u0131 sava\u015ftan \u00e7ok da \u015fikayet\u00e7i de\u011filler! Ama hepsi de Suriye’deki kendi ara\u00e7 ya da alternatiflerini s\u00fcrekli olarak takviye etmektedirler.\u00a0 Dolay\u0131s\u0131yla \u00f6yle anla\u015f\u0131l\u0131yor ki bu hamur daha \u00e7ok su kald\u0131raca\u011fa benziyor.<\/p>\n \u00d6te yandan Cenevre 2 ile ilgili ya\u015fananlar ve belirtilenler de g\u00f6sterdi ki K\u00fcrtler a\u00e7\u0131s\u0131ndan, bu toplant\u0131lara kat\u0131lmama kaybettirmeyip kazand\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Ama di\u011fer taraftan toplant\u0131 s\u00fcre\u00e7leri devam etmektedir ve ba\u015fta Rusya olmak \u00fczere bir\u00e7ok siyasi ve diplomatik \u00e7evre “i\u00e7 muhalefet”in de kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015fmesini bir zorunluluk olarak de\u011ferlendiriyorlar. Dolay\u0131s\u0131yla \u015fu anla\u015f\u0131lm\u0131\u015f oluyor ki \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn asli g\u00fc\u00e7lerinin kat\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcre\u00e7lerden \u00e7\u00f6z\u00fcm de\u011fil daha \u00e7ok sava\u015f ve kaos \u00e7\u0131kar. \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki toplant\u0131lara \u201cHeyet Tensiq denen i\u00e7 muhalefet ile K\u00fcrtlerin kat\u0131lmas\u0131 da olas\u0131d\u0131r. <\/p>\n Kanton \u0130lanlar\u0131 Stratejik ve Tarihidir <\/strong><\/p>\n Cenevre toplant\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7ok \u00f6ncesinde Rojava K\u00fcrdistan\u0131’nda Demokratik \u00d6zerklik esasl\u0131 kanton \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 g\u00fcnl\u00fck olarak geli\u015ftirildi ve Cenevre\u2019deki toplant\u0131lar ba\u015flamadan bir g\u00fcn \u00f6nce yani 21 Ocak 2014 g\u00fcn\u00fc ilan edildi. Bir haftal\u0131k s\u00fcre i\u00e7erisinde 3 kanton (Cez\u00eer\u00ea, Koban\u00ea, Efr\u00een) ilan\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi ise hem stratejik hem de tarihi bir hamle niteli\u011findedir. B\u00f6ylelikle Cenevre’de toplanan t\u00fcm taraflara ve d\u00fcnya kamuoyuna asli \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn y\u00f6n\u00fc ve niteli\u011fi g\u00f6sterilmi\u015f oldu. Ayn\u0131 siyasi co\u011frafya \u00fczerinde bir tarafta sava\u015f, k\u0131y\u0131m ve trajedi ya\u015fan\u0131rken di\u011fer tarafta ya\u015fam\u0131n ve \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn nas\u0131l\u0131na ili\u015fkin en g\u00fczel bir \u00f6rnek ya\u015fama ge\u00e7irilerek asl\u0131nda t\u00fcm d\u00fcnyaya tarihi bir mesaj verildi. Bu hamle, t\u00fcm K\u00fcrdistan par\u00e7alar\u0131 ve \u00fclke d\u0131\u015f\u0131ndaki yurtsever halk aras\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir co\u015fkuyla kabul g\u00f6rd\u00fc. B\u00f6lge ve d\u00fcnya kamuoyunda ise \u00e7ok\u00e7a iddia edildi\u011fi gibi olumsuz tepkilerle kar\u015f\u0131lanmad\u0131. Uluslar aras\u0131 alanda sessizlikle kar\u015f\u0131land\u0131 ki bu da sert reddedi\u015flere nazaran daha olumlu bir tutum olarak de\u011ferlendirilebilir. Asl\u0131nda dile getirilmese de bu sessizlik, halk deyimiyle “do\u011fruya ne denebilir ki” anlam\u0131na gelmekteydi. Yine bug\u00fcnlerde i\u00e7 muhalefete \u00e7a\u011fr\u0131 yap\u0131lmas\u0131 da bu kanton ilanlar\u0131n\u0131n stratejik etkisi sayesindedir. Yine de her sessizlik onaylamak de\u011fildir ve baz\u0131 sessizlikler de tehlikelidir.\u00a0 Kantonlara ili\u015fkin tek olumsuz a\u00e7\u0131klama, SMDK adl\u0131 \u00e7eteci yap\u0131dan geldi. Onun da fazla bir k\u0131ymeti harbiyesi yoktur. Di\u011fer bir olumsuz tutum da KDP eksenli \u201c\u0130ttihat Siyasi adl\u0131 \u00e7eteci yap\u0131dan geldi. Asl\u0131nda onlar\u0131n ki de yar\u0131m a\u011f\u0131z bir reddedi\u015f idi. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu s\u00fcrecin ba\u015flang\u0131c\u0131nda kendileri de yer alm\u0131\u015flard\u0131. Ama onlar i\u00e7in \u0130stanbul’daki SMDK’ye kat\u0131l\u0131m daha ya\u015famsald\u0131. Yeri gelmi\u015fken Cenevre toplant\u0131lar\u0131nda kaybeden, i\u015fbirlik\u00e7ilik ve zavall\u0131 siyaset a\u00e7\u0131s\u0131ndan iyice te\u015fhir olan ve siyasi iflasa s\u00fcr\u00fcklenen yap\u0131lardan biri de bu \u0130ttihat Siyasi denen olu\u015fumdur. G\u00fcya K\u00fcrtler ad\u0131na Cenevre\u2019ye gittiler. Fakat K\u00fcrdistan kamuoyuna Cenevre toplant\u0131lar\u0131n\u0131n bir yerinde “K\u00fcrt” kelimesinin kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck bir “ba\u015far\u0131” olarak g\u00f6sterme \u00e7abas\u0131na girecek kadar zavall\u0131la\u015fan bu olu\u015fuma en b\u00fcy\u00fck tepki kendi yanda\u015flar\u0131ndan gelmektedir ve bu medyaya da yans\u0131d\u0131. \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki S\u00fcre\u00e7 Neler Getirir?<\/strong><\/p>\n Rojava’ya d\u00f6n\u00fck ba\u015fta TC, Suudi ve K\u00f6rfez \u00fclkeleri ile onlar\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 \u00e7eteler hala \u00f6nemli bir tehdit olarak devam etmekte ve devam edece\u011fe de benzemektedir. Baharla birlikte \u00e7etelerin sald\u0131r\u0131s\u0131nda tekrardan bir art\u0131\u015f beklenmelidir. Ama bunun yo\u011funlu\u011funu \u00e7etelerin kendi aralar\u0131ndaki ve rejimle olan \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 belirleyecektir. Di\u011fer taraftan ABD’nin Suriye’de, Irak’takine benzer “Sahva” olu\u015fumlar\u0131nda ya da alternatif Suriye ordusu projesinde \u0131srar etmesi rejim ile El Kaide’nin tepkisini daha da art\u0131racak hatta ikisini fiili olarak ayn\u0131 cepheye itecektir. Zaten mevcut durumun rengi de b\u00f6yledir. Bu durumdan Rusya da rahats\u0131z olmayacakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc ABD yanl\u0131s\u0131 \u00e7eteler ile El Kaide \u00e7etelerinin \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 Rusya’n\u0131n i\u015fine gelir. Bu sayede ba\u015fta \u00c7e\u00e7enistanl\u0131 olmak \u00fczere t\u00fcm Rusya d\u00fc\u015fman\u0131 El Kaide elemanlar\u0131 dikkatlerini ve y\u00f6nlerini Da\u011f\u0131stan ve \u00c7e\u00e7enistan’dan Suriye’ye do\u011fru \u00e7evirmektedirler. \u00c7o\u011fu da burada \u00f6lmektedir. En son \u00f6len isim TC’ye ba\u011fl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fan ve uzun s\u00fcre El Kaide’nin “Kafkas Emirli\u011fi”nde sava\u015fan Seyfullah \u00c7e\u00e7eni’dir. <\/p>\n Suriye’nin \u00c7\u00f6z\u00fcm\u00fc Cenevre’den De\u011fil Rojava’dan \u00c7\u0131kacakt\u0131r <\/strong><\/p>\n T\u00fcm ya\u015fananlar ve i\u015faretler Suriye’nin Irak gibi daha uzun bir s\u00fcre mevcut \u00e7at\u0131\u015fma hali i\u00e7erisinde olaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Bu \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n dalga boylar\u0131 artabilir ya da azalabilir. \u00c7at\u0131\u015fmalar\u0131n paralelinde Cenevre benzeri g\u00f6r\u00fc\u015fmeler de olacakt\u0131r. Hatta bu g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde yer yer baz\u0131 ad\u0131mlar da at\u0131lacakt\u0131r. Ama net bir durum var ki Suriye art\u0131k eski Suriye de\u011fildir ve olmayacakt\u0131r. Suriye her ge\u00e7en g\u00fcn daha da fazla Irak ve Afganistan olacakt\u0131r. Hatta yer yer onlar\u0131 da geride b\u0131rakabilecektir. Zira d\u00fcnyan\u0131n neredeyse t\u00fcm belli ba\u015fl\u0131 g\u00fc\u00e7leri ve onlar\u0131n ta\u015feronlar\u0131 Suriye\u2019de cirit oyunu oynamaktad\u0131rlar! Rojava’da ise askeri, siyasi, k\u00fclt\u00fcrel ya da ekonomik olsun her ba\u015far\u0131l\u0131 hamle bu alan\u0131 daha da g\u00fc\u00e7l\u00fc ve me\u015fru bir konuma getirebilece\u011fi gibi Suriye’nin geneli i\u00e7in de bir \u00f6rnek ve \u00e7\u00f6z\u00fcm modeli sunacakt\u0131r. Rojava h\u0131zla bu yolda ilerlemekte ve belirtilebilir ki Suriye’nin \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc Cenevre’den de\u011fil Rojava’dan \u00e7\u0131kacakt\u0131r. <\/p>\n K\u00fcrdistan Stratejik Ara\u015ft\u0131rmalar Merkezi<\/p>\n www.navendalekolin.com – www.lekolin.org – www.lekolin.net \u2013 www.lekolin.info \t<\/p>\n
Kanton ilanlar\u0131n\u0131n tarihi bir anlam\u0131 da var. Mezopotamya co\u011frafyas\u0131 merkezi ve b\u00fcy\u00fck uygarl\u0131klardan \u00e7ok \u00f6nce kendi zaman, zemin ve ko\u015fullar\u0131nda asl\u0131nda bug\u00fcnk\u00fc kantonlar\u0131 benzetebilece\u011fimiz bir t\u00fcr \u015fehir ya da alan y\u00f6netimleriyle idare ediliyordu. \u0130ktidar\u0131n topluma d\u00f6n\u00fck bas\u0131nc\u0131n\u0131n hen\u00fcz olanca a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131yla \u00e7\u00f6kmedi\u011fi M.\u00d6. 3000’li y\u0131llardan itibaren ba\u015fta Ur, Uruk ve Laga\u015f olmak \u00fczere \u015fehir y\u00f6netimleri Mezopotamya’dan ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7ok sonralar\u0131 bu model antik Yunan’da da g\u00f6r\u00fclmektedir. <\/p>\n
\u00a0
\u00a0
\u00a0\u00a0\u00a0 <\/p>\n