\t\t\t\t\t\t\t ![](\"http:\/\/www.lekolin.org\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/2485-1.jpg\")
\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n
\u201c\u2026K\u00fcrtlerin ve \u0130ntifada\u2019n\u0131n \u00f6l\u00fclerine, \u00f6lenlerin hangi \u00fclkede olursa olsun bask\u0131yla m\u00fccadele edenlere, yaln\u0131zca say\u0131lmak i\u00e7in de\u011fil de vurulmak i\u00e7in aya\u011fa kalkanlara <\/p>\n
Anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 gibi yukar\u0131daki c\u00fcmle bir ithaf yaz\u0131s\u0131! Say\u0131lmak i\u00e7in de\u011fil de, vurulmak i\u00e7in aya\u011fa kalkm\u0131\u015f iki halka atfedilmi\u015f bir ithaf yaz\u0131s\u0131. \u00c7ok uzun y\u0131llard\u0131r s\u00fcrekli vurulduklar\u0131 halde, \u00f6l\u00fcleri ile ya\u015fam\u0131 olu\u015fturduklar\u0131 halde halen \u00f6ld\u00fcr\u00fclmeleri \u00fczerinden siyaset malzemeleri yap\u0131lmas\u0131na ra\u011fmen bir kitab\u0131n giri\u015fine konu olabilecek ve baz\u0131lar\u0131n\u0131n g\u00f6rmezden gelece\u011fi bir ithaf yaz\u0131s\u0131n\u0131n ilham\u0131n\u0131 olu\u015fturan halklar\u0131 kapsayacak y\u00fcreklilikte bir yaz\u0131. Yani \u00f6yle s\u0131radan bir ithaf yaz\u0131s\u0131 de\u011fil.<\/p>\n
ABD\u2019li yazar Patricia Highsmith, \u201cSu Alt\u0131nda Bir Ripley Ser\u00fcveni adl\u0131 kitab\u0131n\u0131n giri\u015finde yukar\u0131daki ithaf yaz\u0131s\u0131n\u0131 yazm\u0131\u015ft\u0131. Yakla\u015f\u0131k olarak 20 y\u0131l \u00f6nce yazm\u0131\u015ft\u0131 bu yaz\u0131y\u0131\u2026\u00a0<\/p>\n
Highsmith bir polisiye yazar\u0131, hatta konusu hakk\u0131nda olduk\u00e7a geni\u015f bir hayran kitlesine sahip. Bu alanda Agatha Christie ile temel motif olarak okuyucular\u0131n ak\u0131llar\u0131nda kalm\u0131\u015ft\u0131r. Hatta bir\u00e7ok \u00e7evreye g\u00f6re ikisi aras\u0131ndaki k\u0131yaslama bile \u015fu \u015fekilde yap\u0131lmaktad\u0131r \u00a0<\/p>\n
\u201c\u2026agatha\u2019n\u0131n kahraman\u0131 Hercule Poirot b\u0131kk\u0131nl\u0131k verecek derecede ahlakiyse, highsmith\u2019in Tom Ripley\u2019i \u00e7\u0131ld\u0131rt\u0131c\u0131 oranda ahlaktan azadedir. Christie ilerlemeci bir d\u00fczenin \u00fcr\u00fcn\u00fcyse, highsmith sava\u015fla akl\u0131n\u0131 yitirmi\u015f bir d\u00fcnyan\u0131n \u00a0\u00a0\u00a0 sonucudur. Poirot asil bir adalet sava\u015f\u00e7\u0131s\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyorsa e\u011fer, Ripley pi\u015fmanl\u0131k duymayan sefil bir RASKOLN\u0130KOV\u2019dur <\/p>\n
Polisiye romanlarda bu kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc arg\u00fcmanlarla ve sosyopatl\u0131\u011f\u0131ndan ziyade kendi ger\u00e7ekli\u011finde toz pembe hayaller g\u00f6rmeyen bir karakterle tan\u0131\u015fmak i\u00e7in de olsa bu kitaba g\u00f6z atmak gerekir.\u00a0<\/p>\n
Fakat burada daha \u00f6nemli olan ve \u00fczerinde durmay\u0131 hak eden iki konu vard\u0131r. Bunlardan ilki kitab\u0131n ba\u015f\u0131na yazar taraf\u0131ndan konulan ithaf yaz\u0131s\u0131 hakk\u0131nda olmaktad\u0131r. S\u00f6z\u00fc edilen bu ithaf yaz\u0131s\u0131n\u0131n neredeyse \u00e7evrildi\u011fi her dilde bask\u0131lar\u0131, do\u011fal olarak kitab\u0131n bir par\u00e7as\u0131 gibi g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f ve bas\u0131mda ithaf yaz\u0131s\u0131 oldu\u011fu gibi kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Neredeyse dedik, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu k\u0131stas\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kalan iki \u00fclke var. Bunlardan biri T\u00fcrkiye, di\u011feri ise \u0130srail!\u00a0<\/p>\n
Yazar na\u00e7izane d\u00fc\u015f\u00fcncesi olarak bir not d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen bu iki \u00fclke, \u00fczerinden yirmi y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcre ge\u00e7mi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen, halen bu kitaplardaki bask\u0131larda bu ithaf yaz\u0131s\u0131n\u0131n yay\u0131mlanmas\u0131n\u0131 engellemektedir. Ger\u00e7i bu kitab\u0131n bas\u0131m y\u0131l\u0131 1991\u2019dir. Fakat T\u00fcrk\u00e7e\u2019ye \u00e7evirisi o y\u0131llarda olmam\u0131\u015f, aksine bas\u0131m\u0131ndan tam dokuz y\u0131l sonra 2000 y\u0131l\u0131nda \u00e7evirisi yap\u0131larak bas\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde dahi herhangi bir kitap\u00e7\u0131dan \u201cSu Alt\u0131nda Bir Ripley Ser\u00fcveni adl\u0131 kitab\u0131, elinize al\u0131p bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda s\u00f6z\u00fc edilen ithaf yaz\u0131s\u0131n\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6receksiniz.\u00a0<\/p>\n
Kitaplar\u0131 onlarca filme de konu olmu\u015f d\u00fcnyaca \u00fcnl\u00fc bir yazara yap\u0131labilecek en b\u00fcy\u00fck hakaret ve sayg\u0131s\u0131zl\u0131k budur. Yani senin edebi \u00fcr\u00fcn\u00fcne bir \u015fey demeyiz, hatta onu yay\u0131nlar\/satar\u0131z, ama bunun yan\u0131nda senin siyasi d\u00fc\u015f\u00fcncelerinden hazmetmiyoruz onun i\u00e7in de bunu keyfimizin g\u00f6lgesine g\u00f6re kesip bi\u00e7eriz denmektedir\u2026\u00a0<\/p>\n
Bu \u00fclke de \u00f6nemli bir kesim \u015fu anda 90\u2019lara m\u0131 d\u00f6n\u00fcl\u00fcyor diye bo\u015f bir tart\u0131\u015fman\u0131n i\u00e7inde!\u00a0\u00a0<\/p>\n
Ripley\u2019in ger\u00e7ekli\u011finde ortaya \u00e7\u0131kan temel ger\u00e7ek \u015fu oluyor bug\u00fcn ile 90\u2019lar aras\u0131nda herhangi bir fark yoktur. \u0130nceltilmi\u015f bir \u015fekilde 90\u2019lar g\u00fcn\u00fcm\u00fczde de devam ediyor. Baz\u0131 AKP\u2019lilerin dedi\u011fi gibi \u201cart\u0131k \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fcyorlar demesi de haybeyedir.\u00a0<\/p>\n
Highsmith\u2019i en iyi anlatan ise onun hakk\u0131nda yaz\u0131lm\u0131\u015f \u201cG\u00fczel G\u00f6lge adl\u0131 biyografidir. Buradan onun yazar ki\u015fili\u011fi yan\u0131nda m\u00fccadeleci ve demokrat benli\u011fini de tan\u0131m\u0131\u015f oluyoruz. \u00d6zellikle burada onun hakk\u0131nda \u201c\u20261984\u2019te geldi\u011fi T\u00fcrkiye\u2019de, \u0131srar\u0131na ra\u011fmen K\u00fcrt mahalleleri yerine kendini nefret etti\u011fi Hilton Oteli\u2019ne g\u00f6t\u00fcrmelerinden duydu\u011fu \u00fcz\u00fcnt\u00fc ise dikkat \u00e7eken bir di\u011fer \u00f6nemli nokta olmaktad\u0131r.\u00a0<\/p>\n
Highsmith\u2019in tarihe not d\u00fc\u015f\u00fclen bir di\u011fer \u00f6nemli aktivitesi ise 1989\u2019da Milano\u2019da bir tan\u0131t\u0131m fuar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fmi\u015fti. Buradaki fuarda \u00e7ektirece\u011fi resimde K\u00fcrtlerin ve Filistinlilerin k\u0131yafeti olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc \u201cPo\u015fu yu giymek i\u00e7in diretti. Amac\u0131na da ula\u015ft\u0131 ama o foto\u011fraf, tam anlam\u0131yla g\u00fcn y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kmad\u0131. Yazd\u0131\u011f\u0131 ithaf yaz\u0131s\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, fotosuna bile m\u00fcdahale edildi. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde de bu m\u00fcdahale \u00f6yle ya da b\u00f6yle devam etmektedir.\u00a0<\/p>\n
Highsmith K\u00fcrtlere ve Filistinlilere yakla\u015ft\u0131k\u00e7a Ortado\u011fu\u2019yu daha iyi anlad\u0131. Gore Vidal, Noam Chomsky ve Edward Said\u2019le birlikte daha fazla \u00e7al\u0131\u015fmaya-tart\u0131\u015fmaya devam etti. Halep\u00e7e katliam\u0131ndan sonra da\u011flarda m\u00fclteci olarak ya\u015fayan K\u00fcrtlerin dram\u0131ndan derinden etkilendi. T\u00fcm bunlar\u0131n sonucunda Highsmith, K\u00fcrtlerin kimlik m\u00fccadelesine sahip \u00e7\u0131kt\u0131.\u00a0<\/p>\n
Highsmith\u2019in bu \u00e7arp\u0131c\u0131 ger\u00e7ekli\u011fi \u00f6zellikle g\u00fcn\u00fcm\u00fczde s\u00f6zde baz\u0131 kesimlere bir nebze de olsa yol ayd\u0131nlat\u0131c\u0131 bir h\u00fcviyete sahip olabilir d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle\u2026<\/p>\n
Jan Ararat<\/p>\n
K\u00fcrdistan Stratejik Ara\u015ft\u0131rmalar Merkezi<\/p>\n
www.navendalekolin.com – www.lekolin.org – www.lekolin.net \u2013 www.lekolin.info<\/p>\n
\t<\/p>\n