\t\t\t\t\t\t\t ![](\"http:\/\/www.lekolin.org\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/2795-1.jpg\")
\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n
KCK Y\u00fcr\u00fctme Konseyi Ba\u015fkan\u0131 Murat Karay\u0131lan ve Y\u00fcr\u00fctme Konseyi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 \u00fcyesi Ronahi Serhat, s\u0131n\u0131rd\u0131\u015f\u0131na \u00e7ekilme ile ilgili \u00f6nemli a\u00e7\u0131klamalarda bulundu. S\u0131n\u0131rd\u0131\u015f\u0131na \u00e7ekilme i\u00e7in Meclis’in sorumluluk almas\u0131n\u0131n \u015fart oldu\u011funu belirten Karay\u0131lan, \u201cBu s\u00fcrecin g\u00f6t\u00fcr\u00fclebilmesi i\u00e7in kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 geli\u015fmesi laz\u0131m. Biz geri \u00e7ekilme i\u00e7in haz\u0131rl\u0131k yap\u0131yoruz ama kar\u015f\u0131 taraf\u0131n da haz\u0131rl\u0131k yapmas\u0131 laz\u0131m. Kolayl\u0131k sa\u011flamas\u0131 i\u00e7in \u00d6nderli\u011fimizin ko\u015fullar\u0131n\u0131n d\u00fczeltilmesi bir bi\u00e7imde devreye girmesi laz\u0131m dedi. Rohani Serhat da, \u00e7\u00f6z\u00fcm projesinin sahibi olan \u00d6calan’\u0131n diyalog kanallar\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131 gerekti\u011fini belirtti.<\/p>\n
KCK Y\u00fcr\u00fctme Konseyi Ba\u015fkan\u0131 Murat Karay\u0131lan ve Y\u00fcr\u00fctme Konseyi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 \u00fcyesi Ronahi Serhat, Nu\u00e7e Tv’de yay\u0131nlanan programda gazeteciler Koray D\u00fczg\u00f6ren, Erdal Er ve Halit Ermi\u015f’in sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tlad\u0131.<\/p>\n
Sadece T\u00fcrkiye’yi de\u011fil b\u00fct\u00fcn 4 par\u00e7adaki K\u00fcrtleri hem de b\u00f6lge \u00fclkelerini yak\u0131ndan ilgilendiren bir \u015feyden bahsediyor \u00d6calan\u2026 Bunu a\u00e7ar m\u0131s\u0131n\u0131z?<\/strong><\/p>\n B\u00f6lgede yeni bir anlay\u0131\u015f\u0131 yeni bir \u00e7izgiyi geli\u015ftirmeyi \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor. Yeni bir s\u00fcrecin ba\u015flang\u0131c\u0131d\u0131r.<\/p>\n B\u00f6lgede iki temel halk olarak K\u00fcrt ve T\u00fcrk halk\u0131n\u0131 esas al\u0131yor. Bu iki halk\u0131n birlikteli\u011fi, ortak ya\u015fam perspektifini esas alan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc geli\u015ftirmesi t\u00fcm Ortado\u011fu\u2019da yeni bir s\u00fcrecin geli\u015fmesini beraberinde getirecektir. Sadece T\u00fcrkiye s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7erisindeki halklar\u0131 ve k\u00fclt\u00fcrleri de\u011fil, b\u00fct\u00fcn K\u00fcrt halk\u0131n\u0131 hedefleyen, Misak-\u0131 Milli\u2019ye ucu a\u00e7\u0131k a\u00e7\u0131l\u0131m\u0131 \u00f6ng\u00f6ren- yani bu s\u0131n\u0131rlar\u0131n de\u011fi\u015fimi anlam\u0131na gelmemektedir, o bi\u00e7imde anlamamak laz\u0131m- halklar\u0131n birli\u011fini, giderek de bir Ortado\u011fu Halklar Konfederasyonu ama\u00e7layan bir perspektif. Halklar\u0131n g\u00f6n\u00fcll\u00fc birli\u011fiyle ortak ya\u015fam k\u00fclt\u00fcr\u00fcyle Ortado\u011fu\u2019da s\u0131n\u0131rlar\u0131n anlams\u0131zla\u015fmas\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6ren bir perspektif ve paradigma s\u00f6z konusu.<\/p>\n BU B\u0130R TAKT\u0130K \u00c7IKI\u015e DE\u011e\u0130LD\u0130R<\/p>\n Taraflara ne gibi sorumluluklar d\u00fc\u015f\u00fcyor?<\/strong><\/p>\n \u00d6ncelikle bu perspektifin do\u011fru ele al\u0131nmas\u0131 ve anla\u015f\u0131lmas\u0131 \u00f6nemlidir. Hem bizim a\u00e7\u0131m\u0131zdan hem de T\u00fcrk devleti, h\u00fck\u00fcmeti ve esas\u0131nda halklar a\u00e7\u0131s\u0131ndan do\u011fru anla\u015f\u0131lmas\u0131 \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. \u015eimdi herkes tart\u0131\u015f\u0131yor. Tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 da gerekiyor \u00e7\u00fcnk\u00fc herkesi ilgilendiren bir perspektif s\u00f6z konusu. Ama \u00f6ncelikle bunu do\u011fru anlamak \u00f6nemlidir. Bu bir taktik \u00e7\u0131k\u0131\u015f de\u011fildir. Sadece K\u00fcrt sorununu \u00e7\u00f6zelim de ne olursa olsun, gibi bir yakla\u015f\u0131m de\u011fildir. Bir zihniyet de\u011fi\u015fimi, yeni bir zihniyetin temsil edilmesidir. \u015eimdiye kadar halklar, k\u00fclt\u00fcrler, mezhepler aras\u0131 farkl\u0131l\u0131k ve \u00e7at\u0131\u015fma konusuydu ayr\u0131l\u0131k konusuydu. \u015eimdi bunun yerine farkl\u0131l\u0131klar\u0131 \u00e7at\u0131\u015fma de\u011fil bar\u0131\u015fma ve bir arada ya\u015faman\u0131n form\u00fclasyonu olarak ele al\u0131yor. Yani yeni bir zihniyeti temsil ediyor. Bu stratejik bir yakla\u015f\u0131md\u0131r. Biz g\u00fcc\u00fcm\u00fcz oran\u0131nda bunu geli\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131z. Ortado\u011fu\u2019da \u015fimdi k\u0131yas\u0131ya bir \u00e7at\u0131\u015fma var. Her g\u00fcn kan d\u00f6k\u00fclmekte. Suriye\u2019de kapsaml\u0131 bir \u00e7at\u0131\u015fma var, Irak\u2019ta ad\u0131 konulmam\u0131\u015f ama \u00e7ok yayg\u0131n mezhepler aras\u0131 bir \u00e7at\u0131\u015fma var, bunun daha da t\u0131rmanaca\u011f\u0131ndan bahsediliyor. Uluslar aras\u0131 g\u00fc\u00e7ler bu \u00e7eli\u015fkiler \u00fczerinden politika geli\u015ftiriyor. Bu perspektif t\u00fcm bunlar\u0131 giderecek, var olan \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 bar\u0131\u015fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrecek bir perspektiftir. M\u00fctevaz\u0131d\u0131r, \u00f6nce K\u00fcrt sorununu \u00e7\u00f6zme, T\u00fcrkiye\u2019de halklar aras\u0131ndaki bar\u0131\u015f\u0131 sa\u011flama, oradan hareketle bu yeni zihniyetle Ortado\u011fu\u2019yu \u015fekillendirme ya da buna d\u00f6n\u00fck bir \u00f6rnek olman\u0131n m\u00fccadelesini vermeyi esas alan bir \u00e7er\u00e7evedir. \u00d6nemli olan tabii taraflar\u0131n do\u011fru ele almas\u0131, do\u011fru anlamas\u0131d\u0131r. Biz do\u011fru anlamak i\u00e7in bir s\u00fcreden beri tart\u0131\u015f\u0131yoruz. Bu, asl\u0131nda \u00e7ok yeni bir \u015fey de\u011fil. \u00d6nderli\u011fimizin A\u0130HM savunmas\u0131ndan bu yana yazd\u0131\u011f\u0131 savunmalar\u0131, yani 2000 y\u0131l\u0131ndan yazd\u0131\u011f\u0131 savunmalar\u0131. belgeleri okuyan biri bu paradigmasal bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n, bu felsefik anlay\u0131\u015f\u0131n rafine edilmi\u015f bir form\u00fclasyonu oldu\u011funu bilir. Durup dururken de\u011fil, bir d\u00fc\u015f\u00fcncenin rafine edilmi\u015f sunumudur. Ama zenginli\u011fi i\u00e7eriyor ve \u00e7ok \u00f6nemli bir belgedir. Biz bu kadar \u00e7ok yeni paradigma \u00fczerinde yo\u011funla\u015f\u0131yor olmam\u0131za ra\u011fmen anlamak i\u00e7in tart\u0131\u015f\u0131yorsak, o zaman d\u0131\u015f\u0131m\u0131zdaki g\u00fc\u00e7lerin de l\u00fctfedip daha iyi anla\u015f\u0131lmas\u0131 i\u00e7in kendini biraz yormas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n Bu \u00f6zellikle T\u00fcrkiye i\u00e7in \u00e7ok iyi bir \u00e7er\u00e7evedir. T\u00fcrkiye\u2019nin mevcut sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zmesi b\u00fcy\u00fck bir at\u0131l\u0131m\u0131 yapabilmesi ancak b\u00f6yle bir \u00e7er\u00e7eve ile m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n BUNDAN \u00d6NCE 8 KEZ ATE\u015eKES \u0130LAN ETT\u0130K<\/p>\n Ate\u015fkes ilan ettiniz. Birtak\u0131m takvimler veriliyor, tarihler veriliyor. Bu yeni d\u00f6nemde ne bekliyorsunuz, ne \u00f6ng\u00f6r\u00fcyorsunuz?<\/strong><\/p>\n Hareket olarak \u00d6nderli\u011fimizin 1993\u2019te ilan etti\u011fi ate\u015fkesten bu yana, K\u00fcrt sorununun demokratik y\u00f6ntemlerle \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7in \u00e7ok \u00e7aba sarf ettik. \u015eimdiye kadar bundan \u00f6nce 8 kez ate\u015fkes ilan ettik. 1999\u2019da hi\u00e7bir \u00e7at\u0131\u015fmaya mahal vermemek, demokratik \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn zeminini olgunla\u015ft\u0131rmak i\u00e7in \u00d6nderli\u011fimizin \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131yla t\u00fcm g\u00fc\u00e7lerimizi T\u00fcrkiye s\u0131n\u0131rlar\u0131 d\u0131\u015f\u0131na \u00e7ektik. Maalesef t\u00fcm bu \u00e7abalar\u0131m\u0131z kar\u015f\u0131 taraf taraf\u0131ndan do\u011fru cevapland\u0131r\u0131lmad\u0131. Ve bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131, sonu\u00e7 almad\u0131. Hatta son \u00fc\u00e7 d\u00f6rt y\u0131ldan bu yana baz\u0131 uluslararas\u0131 g\u00fc\u00e7lerin de araya girmesiyle Oslo s\u00fcreci ya\u015fand\u0131. Tam 3 y\u0131l boyunca \u00e7e\u015fitli aral\u0131klarla her iki taraf\u0131n heyetleri bir araya gelip tart\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fctt\u00fc. O da sonu\u00e7suz kald\u0131. Belirtmek istedi\u011fim \u015fey bir hayli tecr\u00fcbemiz olu\u015ftu.<\/p>\n Bu 9. ate\u015fkes art\u0131k ger\u00e7ekten bar\u0131\u015fa, kal\u0131c\u0131 bir \u00e7\u00f6z\u00fcme yol a\u00e7s\u0131n. Her\u015feyi olgunla\u015ft\u0131rarak zeminini olu\u015fturarak yapmak gerekiyor. Ge\u00e7mi\u015fte bu yeterli de\u011fildi. Oslo s\u00fcrecinde bu zemin vard\u0131 ama bu sefer de ba\u015fka nedenlerle bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131. \u015eimdi daha ustal\u0131kl\u0131, yap\u0131c\u0131 bir s\u00fcreci geli\u015ftirmek zorunday\u0131z. \u00d6nderli\u011fimizin \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 esasta art\u0131k bu konuda yeni bir bak\u0131\u015f\u0131n olu\u015fmas\u0131 gerekti\u011fi y\u00f6n\u00fcndedir. Askeri y\u00f6ntemler yerine siyasetin esas al\u0131nmas\u0131, bu temelde de g\u00fc\u00e7lerin geri \u00e7ekilmesi \u015feklindeydi. Biz ilk olarak ate\u015fkesi ilan ettik. Bu ate\u015fkesle daha olgun bir tart\u0131\u015fma zeminini olu\u015fturmak, diyalog imkanlar\u0131n\u0131 geli\u015ftirmek ve bir de geri \u00e7ekilmek i\u00e7in haz\u0131rl\u0131k yapmak istedik. Bunun \u00f6rg\u00fctsel, siyasal ve yasal zeminini olu\u015fturmak istedik. \u00d6ncelikle g\u00fc\u00e7lerimizin haz\u0131rlanmas\u0131n\u0131, konumlanmas\u0131n\u0131, \u00f6rg\u00fctlenmesini bu yeni s\u00fcrecin esaslar\u0131na g\u00f6re yapaca\u011f\u0131z. Bunun \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fcyoruz \u015fu anda. Ve en \u00f6nemlisi t\u00fcm g\u00fc\u00e7lerimizin bu yeni perspektif \u00e7er\u00e7evesinde ikna faaliyetlerini y\u00fcr\u00fctmeyi planlad\u0131k. Her alandaki g\u00fc\u00e7lerimize ula\u015farak bu \u00e7a\u011fr\u0131y\u0131 kavratmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Biz geri \u00e7ekilme i\u00e7in laz\u0131m gelen, olmas\u0131 gereken haz\u0131rl\u0131klar\u0131 ba\u015flatt\u0131k.<\/p>\n MECL\u0130S KARAR ALMALI<\/p>\n Ama geri \u00e7ekilme i\u00e7in kar\u015f\u0131 taraf\u0131n da yapmas\u0131 gerekenler var. Herkes biliyor ki T\u00fcrkiye\u2019nin en ciddi, en temel sorunu K\u00fcrt sorunudur. Bu kadar ciddi olan bir konuda en y\u00fcce irade olan Meclis\u2019in karar almas\u0131 gerekiyor, en do\u011fru olan da budur. Biz ne istiyoruz nas\u0131l bir karar? G\u00fc\u00e7lerimiz 1999 y\u0131l\u0131nda \u00e7ekildi\u011finde tuza\u011fa d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcld\u00fcler. Hepsi geldi Amed\u2019de birikti. Ve kendisini ku\u015fat\u0131lm\u0131\u015f halde buldu. Bir alanda ku\u015fat\u0131ld\u0131. Bu bir. \u0130kincisi, kimse sahip \u00e7\u0131kmad\u0131. Orta yerde kald\u0131. 5 y\u0131l tek bir mermi patlamad\u0131, fakat \u00e7\u00f6z\u00fcm iradesi geli\u015fmedi. Hem g\u00fcvenlik i\u00e7in, hem bir yerde g\u00fcvence i\u00e7in, hem de sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir geri \u00e7ekilmenin olmas\u0131 i\u00e7in Meclis \u015f\u00f6yle bir karar alabilir: \u201cK\u00fcrt sorununu bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l y\u00f6ntemlerle \u00e7\u00f6zmek \u00fczere PKK\u2019nin silahl\u0131 g\u00fc\u00e7leri yurtd\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kmas\u0131, bu s\u00fcrecin g\u00f6zlenmesi i\u00e7in bir komisyonun kurulmas\u0131. <\/p>\n \u201cMeclis K\u00fcrt sorununu \u00e7\u00f6zs\u00fcn sonra geri \u00e7ekilelim demiyoruz. Bunu \u00f6nceden \u00f6ne s\u00fcr\u00fcyorduk. Geri \u00e7ekilme 4-5 y\u0131ld\u0131r g\u00fcndemdedir. Oslo\u2019da da temel g\u00fcndem buydu. \u201cSiz s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131k\u0131n, biz \u00e7\u00f6zeriz dedi. Daha \u00f6nce biz anayasal d\u00fczeyde birtak\u0131m de\u011fi\u015fikliklerle geri \u00e7ekilece\u011fimizi belirtiyorduk. Oslo s\u00fcrecinin t\u0131kanmas\u0131n\u0131n bir nedeni de buydu. \u015eimdi \u00d6nderlik inisiyatif kulland\u0131. Devlet K\u00fcrt sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde daha k\u00f6kl\u00fc bir ad\u0131m atmadan, sadece hukuki bir zemini olu\u015fturacak bir yasayla d\u00fczenleme yapacak. Bu \u015fekilde geri \u00e7ekilmi\u015f olaca\u011f\u0131z.<\/p>\n Silahl\u0131 m\u00fccadele d\u00f6nemi bitti, siyasal m\u00fccadele y\u00fcr\u00fct\u00fclecek, deniyor. Ama siyasal m\u00fccadele nas\u0131l y\u00fcr\u00fct\u00fclecek? Bu sorunun cevab\u0131 verilmeden geri \u00e7ekilmede bir terslik yok mu?<\/strong><\/p>\n Planlanan 3 a\u015famad\u0131r. Ate\u015fkes ve s\u0131n\u0131rlar\u0131n \u00f6tesine \u00e7ekilme, birinci a\u015famad\u0131r. Bize d\u00fc\u015fen \u015feyleri yaparken, Meclis\u2019in de \u00fcst\u00fcne d\u00fc\u015feni yapmas\u0131 gerekiyor, dedik. \u0130stedi\u011fimiz yeni anayasal bir d\u00fczenleme de\u011fil, Meclis\u2019in bir komisyon kurmas\u0131, bu konuda karar almas\u0131. Meclis\u2019e mal ederek \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecini topluma mal etmi\u015f oluruz. AKP fazlas\u0131yla kendisini esas al\u0131yor. Dar yakla\u015f\u0131m y\u00fczeysel tutum s\u00f6z konusu. Bunun meclise getirilmesi herkese mal edilmesi demektir. Herkes kat\u0131lmayabilir ama Meclis bu toplumun en y\u00fcksek iradesiyse buna ihtiya\u00e7 var. \u0130kinci olarak, di\u011fer siyasi partileri de bu s\u00fcrece katmak gerekiyor. \u00d6yle yans\u0131t\u0131l\u0131yor ki, sanki orada birka\u00e7 grup var gel desen gelecek! Olur mu, 30 y\u0131ll\u0131k sava\u015fan bir g\u00fc\u00e7 var orada. Sava\u015fta ba\u015far\u0131l\u0131 olaca\u011f\u0131na inan\u0131yor, g\u00fcveniyor. Gel demekle gelmez, ben getiremem. Sorun \u00f6yle y\u00fczeysel yakla\u015f\u0131mla \u00e7\u00f6z\u00fclmez. Kar\u015f\u0131 taraf\u0131n bu ciddiyetle yakla\u015fmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n Bir de \u015fimdi bu yapt\u0131klar\u0131m\u0131z T\u00fcrkiye yasalar\u0131na g\u00f6re, yasad\u0131\u015f\u0131d\u0131r. Heyet geliyor yan\u0131m\u0131za. Yasad\u0131\u015f\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fma oluyor. Heyet gidiyor \u00d6nderlikle g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcyor, savc\u0131 o heyeti sorguya \u00e7ekti. Avukatlar tutuklu. Ba\u015fbakan, M\u0130T M\u00fcste\u015far\u0131’n\u0131 kurtard\u0131, yasa \u00e7\u0131kard\u0131. Ama ayn\u0131 i\u015flevi g\u00f6ren avukatlar i\u00e7eride. Madem bunu \u00e7\u00f6zeceksek bunu yasal zemine kavu\u015fturmak laz\u0131m. Bu \u2018yasad\u0131\u015f\u0131l\u0131k\u2019 a\u015f\u0131lmal\u0131. Hem \u0130mral\u0131\u2019ya gidi\u015fte hem geri \u00e7ekilmede.<\/p>\n Bu konuda do\u011fru bir yakla\u015f\u0131m olmazsa t\u0131kanma tehlikesi ya\u015fan\u0131r. \u015eimdiden ciddiyetin herkes taraf\u0131ndan anla\u015f\u0131lmas\u0131 gerekir.<\/p>\n Geri \u00e7ekilme ne zaman olacak? Bu tamamiyle H\u00fck\u00fcmet\u2019in temposuyla ilgili bir \u015feydir. Bizim i\u00e7in de hen\u00fcz mevsim ko\u015fullar\u0131 elveri\u015fli de\u011fil. Biz haz\u0131rl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 ba\u015flatt\u0131k ama yasal bir \u00e7er\u00e7eve olmadan, bu konuda g\u00f6zetleme komisyonu gerekiyor. Bir de daha geni\u015f \u00e7er\u00e7evede \u201cakil insanlar komisyonuna ihtiya\u00e7 vard\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc biz geri \u00e7ekilece\u011fiz, ama o alanlara kim yerle\u015fecek? K\u00f6ylere geri d\u00f6n\u00fc\u015f var o nas\u0131l olacak? Bir\u00e7ok soru var. Hem meclis i\u00e7inde hem de meclis d\u0131\u015f\u0131nda faaliyeti daha geni\u015f olabilecek birtak\u0131m \u00e7al\u0131\u015fmalara ihtiya\u00e7 var.<\/p>\n Ronahi Serhat: Asl\u0131nda maksat K\u00fcrt sorununu \u00e7\u00f6zmekse bunun do\u011fal olarak Meclis\u2019e ta\u015f\u0131nmas\u0131 gerekir. Ama maksat PKK\u2019yi \u00e7\u00f6zmekse, bu da hep s\u00f6yledikleri gibi \u2018H\u00fck\u00fcmet\u2019in ter\u00f6rle m\u00fccadelesi\u2019 kapsam\u0131na girer. Bunu pratik idari bir durum olarak g\u00f6r\u00fcr. Sorun sadece gerillalar\u0131n g\u00fcvenli \u00e7ekilmesi meselesi de de\u011fil. Komple bir \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7in ilk etapta yap\u0131lmas\u0131 gerekenler olarak bak\u0131lmal\u0131. Bu, Meclis\u2019e sorumluluk y\u00fckler. Bu olmazsa ku\u015fkular artar tabii.<\/p>\n YEN\u0130 ANAYASA GEREKL\u0130<\/p>\n \u00d6calan, \u201c\u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011fe ve e\u015fitli\u011fe dayal\u0131 karde\u015flik hukukunun yeniden tesisi i\u00e7in muhataplar\u0131, K\u00fcrt halk\u0131n\u0131, herkesi g\u00f6reve \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yorum diyor. Bunu da biraz a\u00e7ar m\u0131s\u0131n\u0131z<\/p>\n \u0130lk Misak-\u0131 Milli\u2019de inkar edilen haklar var. Az\u0131nl\u0131k haklar\u0131n da hi\u00e7bir hakk\u0131 verilmeyerek bir T\u00fcrkiye \u015fekillendi. T\u00fcm bu halklar\u0131n e\u015fit \u015fekilde ya\u015famas\u0131 i\u00e7in yeni bir anayasa gerekli. Sorun da zaten bir demokrasi e\u015fitlik sorunudur. Bu k\u00f6kl\u00fc bir de\u011fi\u015fimi gerektirir. Bu hem K\u00fcrt sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc anlam\u0131na gelecek, hem de halklar a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6rg\u00fctlenme ifade etme k\u00fclt\u00fcrel kimliklerini ya\u015fama ger\u00e7ek anlamda anayasal bir forma kavu\u015fmas\u0131 anlam\u0131na gelecektir.<\/p>\n Geri \u00e7ekilme, ate\u015fkes, nihayetinde silah b\u0131rakmaya gelecek. Bir televizyon program\u0131nda Ba\u015fbakan’\u0131n dan\u0131\u015fman\u0131 \u201c\u00d6calan AKP\u2019nin savundu\u011fu paradigmaya geldi. T\u00fcrkiye demokratikle\u015fince K\u00fcrt sorunu \u00e7\u00f6z\u00fclecektir dedi. Ger\u00e7ekten \u00d6calan bunu mu dedi?<\/strong> AK\u0130L \u0130NSANLAR HERKESE G\u00dcVEN VERMEL\u0130<\/p>\n \u2018Akil insanlar\u2019 komisyonu tart\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. Ba\u015fbakan \u201cBir havuzumuz var dedi. Siz nas\u0131l g\u00f6r\u00fcyorsunuz?<\/strong><\/p>\n Biz sadece akil insanlar komisyonunun olu\u015fturulmas\u0131yla soruna cevap olunaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyoruz. Bu akil insanlar\u0131n dayanaca\u011f\u0131 bir prosed\u00fcr olmal\u0131. H\u00fck\u00fcmet taraf\u0131 \u201cMeclis karar\u0131na gerek yok, komisyona gerek yok, akil insanlar yeterlidir demektedir. \u00d6yle d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyoruz. Bu, h\u00fck\u00fcmetin g\u00f6revidir. Akil insanlara ili\u015fkin elbette d\u00fc\u015f\u00fcncelerimiz vard\u0131r. Ama daha ortada bir \u015fey yokken isim zikretmek istemiyorum. Bu insanlar herkese g\u00fcven verecek insanlardan olmal\u0131. Tan\u0131nan, bilinen, bu soruna vak\u0131f yazarlar, sanat\u00e7\u0131lar, ST\u00d6 temsilcileri, hem toplumun g\u00fcven duydu\u011fu hem de tarafs\u0131z olan, vicdan\u0131na dayanan insanlardan olu\u015fmal\u0131d\u0131r. Bu insanlar\u0131n bir yetkisi olmal\u0131, iradesi olmal\u0131. Her \u015feyden \u00f6nce ba\u011f\u0131ms\u0131z olmal\u0131. Bu yasayla kurulmaz, ama yasal dayana\u011f\u0131 olmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n GER\u0130 \u00c7EK\u0130LME \u0130\u00c7\u0130N YASAL \u00c7ER\u00c7EVEYE \u0130HT\u0130YA\u00c7 VAR<\/p>\n Ba\u015fbakan \u201cGeri \u00e7ekilme s\u00fcrecini denetlerler diyor. Bu akil insanlarla olabilecek bir \u015fey mi?<\/strong><\/p>\n Akil insanlar s\u00fcrecin i\u015fleyi\u015fini denetler. Her iki taraf\u0131n \u00fcst\u00fcne d\u00fc\u015feni yap\u0131p yapmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 denetler. Fakat daha oraya gelmedik. Geri \u00e7ekilme i\u00e7in yasal bir \u00e7er\u00e7eveye ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Geri \u00e7ekilmenin basit olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, geri \u00e7ekilmeye herkesin ikna edilmesi i\u00e7in, sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir bi\u00e7imde pratikle\u015fmesi i\u00e7in \u00f6zellikle en b\u00fcy\u00fck ikna g\u00fcc\u00fc olan \u00d6nder Apo\u2019nun devreye girmesi gerekmektedir. Ben hemen ilk etapta bu olsun demiyorum. Ama ko\u015fullar\u0131n\u0131n normalle\u015ftirilmesi laz\u0131m. De\u011fi\u015fik bi\u00e7imde gruplar\u0131n gidip gelmesi, ili\u015fki kurulmas\u0131 laz\u0131m. \u00d6nderlik devreye girmeden biz bu g\u00fc\u00e7lerin hepsini ikna edemeyiz. Y\u00f6netim olarak hemfikiriz. Ama daha alta indi\u011fimizde, orta kademede bir\u00e7ok arkada\u015f tam ikna de\u011fil. Birka\u00e7 y\u0131ld\u0131r sava\u015fa motive olan bir d\u00fczey yakaland\u0131. Sava\u015f olarak g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011fumuz bir pozisyonday\u0131z. \u0130kincisi b\u00f6yle avantajlar\u0131n bulundu\u011fu bir d\u00f6nemde b\u00f6yle bir karara gitmek kolay de\u011fil. Bunu ancak \u00f6nderli\u011fimizin g\u00fc\u00e7l\u00fc etkisi ve bar\u0131\u015fa olan inanc\u0131m\u0131z sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. 2013\u2019te b\u00fcy\u00fck bir sava\u015f\u0131 geli\u015ftirmenin zemini vard\u0131r. Ama \u00d6nderli\u011fimizin stratejik bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 \u00e7ok daha de\u011ferlidir. Biz asl\u0131nda 2 a\u015famal\u0131 bir plan yapm\u0131\u015ft\u0131k. Bir kapsaml\u0131 bir sava\u015f. ikincisi \u201cdemokratik \u00e7\u00f6z\u00fcme dair diyalog s\u00fcreci \u00e7\u00f6z\u00fcme ula\u015f\u0131rsa biz buna da a\u00e7\u0131k olaca\u011f\u0131z diye karar ald\u0131k. \u0130kincisinde karar k\u0131ld\u0131k. Ama bu kolay olmad\u0131. Bunu hem halk\u0131m\u0131z\u0131n, hem kamuoyunun hem de devletin bilmesi laz\u0131m. Halk\u0131m\u0131z, \u201cAKP\u2019ye niye g\u00fcvendiniz, ba\u015far\u0131 imkan\u0131n\u0131z olmu\u015ftu diyor. Biz bunlar\u0131 reddetmiyoruz. Bu s\u00fcreci y\u00fcr\u00fct\u00fcrken kimseye g\u00fcvenerek de\u011fil, do\u011fru oldu\u011funa, bar\u0131\u015fa, demokratik \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn gereklili\u011fine inand\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in geli\u015ftiriyoruz. \u00d6nderli\u011fimizin bu konuda karar k\u0131lmas\u0131 ve bizim de kat\u0131l\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n temelinde bu vard\u0131r: Biz kendimize g\u00fcveniyoruz. Sava\u015fa da bar\u0131\u015fa da haz\u0131r\u0131z. Tercihimiz bar\u0131\u015ft\u0131r, demokratik \u00e7\u00f6z\u00fcmd\u00fcr.<\/p>\n Bu s\u00fcrecin g\u00f6t\u00fcr\u00fclebilmesi i\u00e7in kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 geli\u015fmesi laz\u0131m. Biz geri \u00e7ekilme i\u00e7in haz\u0131rl\u0131k yap\u0131yoruz ama kar\u015f\u0131 taraf\u0131n da haz\u0131rl\u0131k yapmas\u0131 laz\u0131m. Kolayl\u0131k sa\u011flamas\u0131 i\u00e7in \u00d6nderli\u011fimizin ko\u015fullar\u0131n\u0131n d\u00fczeltilmesi bir bi\u00e7imde devreye girmesi laz\u0131m. Bu olursa \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecinin ilk a\u015famas\u0131 ger\u00e7ekle\u015fir.<\/p>\n Tam olarak ne d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz Say\u0131n \u00d6calan\u2019\u0131n ko\u015fullar\u0131n\u0131n d\u00fczeltilmesiyle ilgili?<\/strong><\/p>\n Ronahi Serhat: K\u0131s\u0131tl\u0131 imkanlarla s\u00fcre\u00e7 y\u00f6netilmez. Projenin sahibi kendisidir. O halde kamuoyunu heyecanland\u0131ran bu \u00e7a\u011fr\u0131n\u0131n sahibi ile hareketin temas\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 gerekiyor. Bu onun hakk\u0131d\u0131r. Do\u011fas\u0131 gere\u011fi bunun b\u00f6yle olmas\u0131 gerekiyor. Arada heyetler gidiyor, g\u00f6r\u00fc\u015fme periyodu belli de\u011fil, \u00d6nderlik istedi\u011fi zaman g\u00f6r\u00fc\u015f belirtme imkan\u0131na sahip de\u011fil. \u00d6nderlik \u00e7e\u015fitli kesimlere, kad\u0131nlara, ST\u00d6\u2019lere s\u00fcrece kat\u0131lmalar\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapt\u0131. Peki bu kesimler nas\u0131l kat\u0131lacak. Diyalog kanallar\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131 gerekiyor. S\u00fcrecin \u015feffaf i\u015flemesi gerekiyor. K\u0131s\u0131tlama, engel, korku, devlet konseptiyle yakla\u015f\u0131lmamas\u0131 gerekiyor. Rahat \u00e7al\u0131\u015fma ortam\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n Karay\u0131lan: Bu devreye giri\u015f a\u015fama a\u015fama olabilir. \u0130lk etapta gidi\u015f geli\u015flerin olgunla\u015fmas\u0131 gerekiyor. Mesele ger\u00e7ekten \u00e7\u00f6z\u00fcme giden yolu a\u00e7makt\u0131r.<\/p>\n AVRUPA DA \u00c7\u00d6Z\u00dcME DESTEK OLMALI<\/p>\n Uluslararas\u0131 g\u00fc\u00e7lere ili\u015fkin de\u011ferlendirmeleriniz neler?<\/strong><\/p>\n Karay\u0131lan: K\u00fcrt sorununun sorun olmas\u0131nda Avrupa\u2019n\u0131n rol\u00fc belirleyici. Bug\u00fcne kadar K\u00fcrt halk\u0131 b\u00fcy\u00fck trajedilerle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya geldi. Ya\u015fanan katliamlar, trajediler, \u00e7\u0131\u011fl\u0131klara Bat\u0131 kulaklar\u0131n\u0131 kapad\u0131. Sorunun devam\u0131nda \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyorlard\u0131, \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde de\u011fil. Biz yeter art\u0131k diyoruz. Vicdana gelin. Biz \u00e7at\u0131\u015faca\u011f\u0131z onlar da fayda sa\u011flayacak. Art\u0131k buna son verilmeli. Temsilciler a\u00e7\u0131klama yapt\u0131lar, \u00d6nder Apo\u2019nun a\u00e7\u0131klamas\u0131 ard\u0131ndan. Her\u015feyden \u00f6nce engel olmamalar\u0131 \u00f6nemlidir. K\u00fcrt sorunu uluslar aras\u0131 bir sorun oldu. E\u011fer \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7in katk\u0131 yaparlarsa \u00e7\u00f6z\u00fcm daha kolayla\u015f\u0131r. Ama engel de olabilirler. Mesela Paris Katliam\u0131. Bu katliam\u0131n faillerinin a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 gerekiyor. Kesinlikle bu s\u00fcreci t\u0131katmaya d\u00f6n\u00fck bir sald\u0131r\u0131d\u0131r. Yani Avrupa taraf\u0131 da \u00e7\u00f6z\u00fcme destek olmal\u0131, engel olmamal\u0131. AB, ABD i\u00e7in \u00e7a\u011fr\u0131m\u0131z budur: S\u00fcrece katk\u0131 sunun, engel olmay\u0131n. Daha de\u011fi\u015fik bi\u00e7imde giri\u015fimlerde bulunabilirler. Ate\u015fkes d\u00f6neminde bu hareketi \u2018ter\u00f6r listesi\u2019ne ald\u0131lar. Sava\u015f t\u0131rman\u0131rken almad\u0131lar, tek bir mermi patlamazken ald\u0131lar. PKK\u2019yi bu listeden \u00e7\u0131kart\u0131rlarsa bu \u00e7\u00f6z\u00fcm i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir katk\u0131 olur.<\/p>\n ULUSAL \u00c7ER\u00c7EVEY\u0130 ESAS ALDIK<\/p>\n G\u00fcney K\u00fcrdistan y\u00f6netimi de \u00f6nem kazan\u0131yor. Bununla ilgili g\u00f6r\u00fc\u015fleriniz neler?<\/strong><\/p>\n Karay\u0131lan: Bu s\u00fcreci sadece Kuzey\u2019le s\u0131n\u0131rl\u0131 bir s\u00fcre\u00e7 olarak g\u00f6rm\u00fcyoruz. T\u00fcm K\u00fcrtleri ilgilendiriyor, bu nedenle son iki haftada bir\u00e7ok g\u00fc\u00e7le irtibata ge\u00e7tik. Kendilerinin g\u00f6r\u00fc\u015flerini almak istiyoruz. D\u0131\u015f\u0131m\u0131zdaki partilerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu ile irtibata ge\u00e7tik. Ula\u015famad\u0131klar\u0131m\u0131za da mesaj g\u00f6nderdik. Ayd\u0131nlar, sanat\u00e7\u0131 \u00e7evrelerinden de g\u00f6r\u00fc\u015f almak istedik. Ulusal bir \u00e7er\u00e7eveyi esas ald\u0131k. Bu s\u00fcre\u00e7te destekleyici a\u00e7\u0131klamalar da oldu. S\u00fcreci g\u00f6t\u00fcrmekte samimiyiz. Bu kez ger\u00e7ekten bozulmamas\u0131n\u0131, \u015furadan buradan \u00e7omak sokulmamas\u0131n\u0131 istiyoruz. Kar\u015f\u0131 taraf\u0131n da ayn\u0131 kararl\u0131l\u0131kla yakla\u015fmas\u0131 halinde sorun \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n Sonu\u00e7 olarak nas\u0131l i\u015fleyecek bu s\u00fcre\u00e7?<\/strong><\/p>\n Karay\u0131lan: Biz asl\u0131nda 1. a\u015famay\u0131 tart\u0131\u015ft\u0131k. \u00c7\u00f6z\u00fcm projesi 3 a\u015famadan olu\u015fuyor. Geri \u00e7ekilme ba\u015flad\u0131ktan sonra 2. a\u015fama ba\u015flayacak. Nedir? Devletin ve h\u00fck\u00fcmetin yapmas\u0131 gerekenler. \u00c7\u00f6z\u00fcm\u00fc de kapsayan yeni bir anayasaya ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn\u00fc tam demokratikle\u015fmede g\u00f6r\u00fcyoruz. B\u00fct\u00fcn kimliklerin kabul edildi\u011fi, t\u00fcm kimliklerin temsil edildi\u011fi, ya\u015fayabildi\u011fi bir sistem. K\u00fcrtlerin de kendi dili k\u00fclt\u00fcr\u00fcyle ya\u015fayabildi\u011fi, kendi kendini y\u00f6netmede s\u00f6z hakk\u0131n\u0131n oldu\u011fu, T\u00fcrkiye\u2019nin b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7erisinde K\u00fcrt toplumu olarak kendisini ifade edebildi\u011fi anayasal \u00e7er\u00e7eveye ihtiya\u00e7 vard\u0131r.<\/p>\n \u00d6zellikle 3 ana noktada d\u00fczeltme yap\u0131lmal\u0131: Birincisi, vatanda\u015fl\u0131k tan\u0131m\u0131 yeniden yap\u0131lmas\u0131. Kapsay\u0131c\u0131 olmas\u0131, de\u011fi\u015fik kimlik ve k\u00fclt\u00fcrleri etniki de\u011fil de herkesin i\u00e7inde kendisini g\u00f6rece\u011fi bir tan\u0131mlamaya ihtiya\u00e7 var. \u0130kincisi kimliklerin kabul\u00fc. Kimliklerin kendisini ifade edece\u011fi ko\u015fullar\u0131n sa\u011flanmas\u0131. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc, T\u00fcrkiye ulusunun do\u011fru tan\u0131mlanmas\u0131. Kimlerden olu\u015fuyor bir a\u00e7\u0131l\u0131m\u0131n yap\u0131lmas\u0131. Bunlar \u00f6nemli veri olu\u015fturur. \u0130kinci a\u015fama budur asl\u0131nda, bunlar\u0131n yap\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc a\u015fama, normalle\u015fme a\u015famas\u0131d\u0131r. \u00c7\u00f6z\u00fcm yolunda \u201cyol temizli\u011finin yap\u0131lmas\u0131 laz\u0131m. \u201cSiyaset yap\u0131n diyorsunuz ama siyaset\u00e7ilerin hepsi i\u00e7eride. KCK tutuklular\u0131, tutuklu kald\u0131\u011f\u0131 m\u00fcddet\u00e7e \u00e7\u00f6z\u00fcmden bahsetmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Bu temizli\u011fin yap\u0131l\u0131p normalle\u015fme s\u00fcrecine do\u011fru ilerlemek gerekiyor. \u2013 ANF<\/p>\n K\u00fcrdistan Stratejik Ara\u015ft\u0131rmalar Merkezi<\/p>\n www.navendalekolin.com – www.lekolin.org – www.lekolin.net \u2013 www.lekolin.info<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n \t<\/p>\n
Karay\u0131lan: H\u00fck\u00fcmet\u2019in \u00e7\u00f6z\u00fcm dilinin olmas\u0131 gerekiyor. \u00c7\u00f6z\u00fcm\u00fc yans\u0131tan yakla\u015f\u0131m vurgular \u00f6nemli. Ba\u015fdan\u0131\u015fman\u0131n ifade ettikleri do\u011fru de\u011fil tabii ki. \u00d6nderlik paradigmasal bir de\u011fi\u015fim ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r. Ama bu 93\u2019lerde ba\u015flayan 2000\u2019li y\u0131llardan itibaren daha da geli\u015fen bir paradigmasal de\u011fi\u015fimdir. Asl\u0131nda son s\u00f6yledikleri 5. savunmas\u0131n\u0131n bir \u00f6zetidir. \u00d6nderlik \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc dayatmak istiyor. Daha makul, herkesin hassasiyetlerini dikkate alan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm dili geli\u015ftirmek istiyor.<\/p>\n