{"id":8902,"date":"2020-03-15T02:27:56","date_gmt":"2020-03-14T23:27:56","guid":{"rendered":"https:\/\/www.lekolin.org\/risk-analizinden-insan-faktorune\/"},"modified":"2020-03-15T02:27:56","modified_gmt":"2020-03-14T23:27:56","slug":"risk-analizinden-insan-faktorune","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/risk-analizinden-insan-faktorune\/","title":{"rendered":"R\u0130SK ANAL\u0130Z\u0130NDEN \u0130NSAN FAKT\u00d6R\u00dcNE"},"content":{"rendered":"<p>23 May\u0131s 2014 Cuma Saat 07:40<\/p>\n<\/p>\n<div class=\"detail content_14\" id=\"text_detail\">\n<div class=\"newsImage\">\n<b>Soma holdinge ait maden oca\u011f\u0131nda \u00fc\u00e7 y\u00fczden fazla insan hayat\u0131n\u0131 kaybetti. Bundan \u00f6nce gerek devlet yetkilileri gerek Holding yetkilileri yapt\u0131klar\u0131 a\u00e7\u0131klamalarla Soma\u2019daki k\u00f6m\u00fcr oca\u011f\u0131n\u0131n \u00f6rnek bir k\u00f6m\u00fcr oca\u011f\u0131 oldu\u011funu dile getiren s\u00f6zc\u00fckler sarf etmi\u015flerdi. Bu, k\u00f6m\u00fcr oca\u011f\u0131nda g\u00fcvenlik \u00f6nleminin \u00fcst d\u00fczeyde oldu\u011fu anlam\u0131na gelmekteydi. Yani risk analizi yap\u0131lm\u0131\u015f bunun sonunca da gerekli tedbirler al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131&#8230;<\/b><\/p>\n<p>\t\t\t\t\t\t\t <img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.lekolin.org\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/3577-1.jpg\">\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n<p>\t\t\t\t\t\tSoma holdinge ait maden oca\u011f\u0131nda \u00fc\u00e7 y\u00fczden fazla insan hayat\u0131n\u0131 kaybetti. Bundan \u00f6nce gerek devlet yetkilileri gerek Holding yetkilileri yapt\u0131klar\u0131 a\u00e7\u0131klamalarla Soma\u2019daki k\u00f6m\u00fcr oca\u011f\u0131n\u0131n \u00f6rnek bir k\u00f6m\u00fcr oca\u011f\u0131 oldu\u011funu dile getiren s\u00f6zc\u00fckler sarf etmi\u015flerdi. Bu, k\u00f6m\u00fcr oca\u011f\u0131nda g\u00fcvenlik \u00f6nleminin \u00fcst d\u00fczeyde oldu\u011fu anlam\u0131na gelmekteydi. Yani risk analizi yap\u0131lm\u0131\u015f bunun sonunca da gerekli tedbirler al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131. Peki, g\u00fcvenlik \u00f6nlemlerinin \u00fcst d\u00fczeyde oldu\u011fu s\u00f6ylenen bu ocakta bu kadar \u00f6l\u00fcm kader miydi? Hay\u0131r. \u00d6l\u00fcmler bir kez daha risk analizinin Devletin \u00d6zel \u015eirketlerle ayn\u0131 anlay\u0131\u015f \u00e7er\u00e7evesinde yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koymaktad\u0131r.\u00a0\u00a0 <\/p>\n<p>Soma\u2019daki facia da, risk analizinde insan fakt\u00f6r\u00fcn\u00fcn do\u011fru hesaplan\u0131p ele al\u0131nmas\u0131n\u0131n \u00f6nemi bir kez daha a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kt\u0131. Yine insan fakt\u00f6r\u00fcn\u00fcn ele al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131 zamanda ya\u015fanacak faciay\u0131 a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde g\u00f6stermektedir. Peki, risk analizi nedir ve insan fakt\u00f6r\u00fc T\u00fcrkiye\u2019de nas\u0131l ele al\u0131nmaktad\u0131r?<\/p>\n<p><strong>Risk Analizi<\/strong>,\u00a0 i\u015f yerinde gelecekte ortaya \u00e7\u0131kabilecek problemlerin olu\u015fum olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 inceleyerek, potansiyel tehdit ihtimalleri kapsam\u0131nda gerekli tedbirlerin al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r. Bu \u00e7er\u00e7evede, risk analizi, potansiyel problemlerin \u00f6nceden belirlenerek, pro-aktif \u015fekilde olu\u015fumlar\u0131 analiz etmek ve de\u011ferlendirmek i\u00e7in kullan\u0131lan bir s\u00fcre\u00e7tir. Olayla ilgili muhtemel t\u00fcm sonu\u00e7lar\u0131n ger\u00e7ekle\u015fmesi konusunda olas\u0131l\u0131klar\u0131n tahmin edilebilmesidir. G\u00fcvenlik risklerinin  risk b\u00fcy\u00fckl\u00fcklerinin, \u00f6nlem al\u0131nmas\u0131 gereken alanlar\u0131n belirlenmesi, belirlenen bir tehdidin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc, ne kadar zarar verece\u011fi, hangi alanlar\u0131 etkileyece\u011fi, hangi \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 etkileyece\u011fi ve nas\u0131l etkileyece\u011fi belirlenme s\u00fcrecidir. Risk analizi, stratejik kararlarda ele al\u0131nan de\u011fi\u015fkenle ilgili olan riskin kapsaml\u0131 olarak anla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan y\u00f6ntemler b\u00fct\u00fcn\u00fcd\u00fcr. Bir ba\u015fka deyi\u015fle, ilgi duyulan de\u011fi\u015fkene ili\u015fkin kestirim, olas\u0131l\u0131k da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 bi\u00e7iminde ortaya konulur. Olas\u0131l\u0131k da\u011f\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 elde etmede farkl\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm y\u00f6ntemleri kullan\u0131lmaktad\u0131r. Kar-zarar hesab\u0131, tercih belirlenmesi, deneme, al\u0131nan-al\u0131nacak tedbirin g\u00fcvenlik de\u011ferlendirmesini yapar. <\/p>\n<p>\u0130\u015f yerinde riskler belirlenirken riskle ilgili durumlar (i\u015f\u00e7i, i\u015f yeri, maliyet, ara\u00e7 gere\u00e7ler, mek\u00e2n vb. )tek tek ele al\u0131n\u0131r, tehditler belirlenir, mevcut g\u00fcvenlik \u00f6nlemleri bir plan d\u00e2hilinde incelenir.\u00a0 Planlama i\u00e7eresinde bir detay tek ba\u015f\u0131na \u00f6nemsiz g\u00f6r\u00fclebilir. Planlama b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda \u00f6nemsiz g\u00f6r\u00fclen bu detay planlaman\u0131n en \u00f6nemli unsuru olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kabilir. Bu da T\u00fcrkiye\u2019de \u0130NSANDIR. <\/p>\n<p>\u00a0Risk analizinde, de\u011ferlendirmeye al\u0131nacak olay veya durum ile ilgili temel bile\u015fenler tespit edilir. Risk analizde dikkat edilmesi gereken  par\u00e7alar tek ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, par\u00e7alar aras\u0131ndaki etkile\u015fim g\u00f6z ard\u0131 edilebilir veya g\u00f6zden ka\u00e7abilir. T\u00fcrkiye\u2019de unutulan ve g\u00f6z ard\u0131 edilen \u0130NSANDIR. Par\u00e7alar aras\u0131 ili\u015fki-\u00e7eli\u015fki (insan-emek, insan-patron)\u00a0 ve etkile\u015fimin g\u00f6z ard\u0131 edilmesi, par\u00e7alar bir araya getirildi\u011finde, ger\u00e7ek sonucu vermeyebilir. Her par\u00e7an\u0131n tek ba\u015f\u0131na anlam\u0131 ile o par\u00e7an\u0131n b\u00fct\u00fcn i\u00e7inde ki anlam\u0131 farkl\u0131 olabilir. Bu hususta insan fakt\u00f6r\u00fc \u00f6ne \u00e7\u0131kar ve b\u00fct\u00fcn\u00fc ilgilendiren en \u00f6nemli etkendir. Bu ele al\u0131n\u0131rken kar-zarar hesab\u0131ndan, ara\u00e7 gere\u00e7lerden ve alandan daha \u00f6ncelikli olmal\u0131d\u0131r. Yani insan, i\u015f yerinden, paradan, zarar-karardan daha \u00f6nemli g\u00f6r\u00fclmelidir. \u0130nsan\u0131 bunlardan \u00f6nemli g\u00f6rmeyen her anlay\u0131\u015f risk analizini yaparken i\u015f\u00e7i g\u00fcvenli\u011fini hesaplamaz. \u0130\u015f\u00e7i g\u00fcvenli\u011finin hesaplanmad\u0131\u011f\u0131 her i\u015f yerinde de i\u015f\u00e7i katliamlar\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Munzur Botan<\/p>\n<p>K\u00fcrdistan Stratejik Ara\u015ft\u0131rmalar Merkezi<\/p>\n<p>www.lekolin.org &#8211; www.navendalekolin.com &#8211; www.lekolin.net \u2013 www.lekolin.info<\/p>\n<p>\t<!-- parveke begin --><\/p>\n<div>\n<div class=\"sharethis-inline-share-buttons\"><\/div>\n<p><!-- parveke END -->\n<\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p><b>Soma holdinge ait maden oca\u011f\u0131nda \u00fc\u00e7 y\u00fczden fazla insan hayat\u0131n\u0131 kaybetti. Bundan \u00f6nce gerek devlet yetkilileri gerek Holding yetkilileri yapt\u0131klar\u0131 a\u00e7\u0131klamalarla Soma\u2019daki k\u00f6m\u00fcr oca\u011f\u0131n\u0131n \u00f6rnek bir k\u00f6m\u00fcr oca\u011f\u0131 oldu\u011funu dile getiren s\u00f6zc\u00fckler sarf etmi\u015flerdi. Bu, k\u00f6m\u00fcr oca\u011f\u0131nda g\u00fcvenlik \u00f6nleminin \u00fcst d\u00fczeyde oldu\u011fu anlam\u0131na gelmekteydi. Yani risk analizi yap\u0131lm\u0131\u015f bunun sonunca da gerekli tedbirler al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131&#8230;<\/b><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":8903,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"jnews_post_split":[],"footnotes":""},"categories":[22],"tags":[1865,32,1866,369,31,36,33,30,1864,35,34],"class_list":["post-8902","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji","tag-analizinden","tag-arastirma","tag-faktorune","tag-insan","tag-kurdi","tag-kurdish","tag-kurdistan","tag-lekolin","tag-risk","tag-turkish","tag-turkiye"],"acf":[],"post_mailing_queue_ids":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8902","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8902"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8902\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8903"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8902"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8902"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.lekolin.org\/ku\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8902"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}