Yirminci yüzyılda ulusal ve toplumsal mücadeleler devletçi ve iktidarcı zihniyetle yürütüldü. Ulusal ve toplumsal mücadelelerle devlet iktidarı ele geçirilip devlet güçlendirildiği için, insanlar ulusal ve toplumsal kurtuluşun ancak devlet sahibi olmakla mümkün olabileceğini düşünüp bunun dışında bir alternatif yöntemin olabileceğini düşünmüyorlar. Özellikle ulusal kurtuluşun Ulus devlet sahibi olmadan mümkün olamayacağı üzerinde duruluyor. Yani Ulus devlet sahibi olunmadan ulusal kurtuluşun mümkün olunamayacağı, ulusun yok olacağı düşünülüyor. Bu zihniyet çerçevesi içerisinde insanlar ulus devlet sahibi olunmadan ulusun etrafına sınırlar çizmeden ulusun bağımsız olamayacağı fikrine sahip oluyorlar, bunun dışında herhangi bir yol bulunmuyor, çünkü ulusal kurtuluş sadece devlet sahibi olmakta aranıyor. 20 yüzyıldaki sosyalist devrimlerde de ulusların kendi kaderini tayin etme hakkı bu yolla gerçekleşti yani devlet sahibi olmakla, yani bir ulus isterse ayrılabilir bunun yolu da devlet sahibi olma, kendi etrafını sınırlarla çevirme ulusal kurtuluş için tek yegâne yol olarak kabul ediliyor. Sovyetler gibi Yugoslavya gibi ülkelerde bu tür çözümler oldu ancak aradan yıllar geçtikten sonra boğazlaşmalar oldu, yani farklı kimlikler farklı milletler farklı uluslar sınırlar yüzünden kavga ettiler bölgeler yüzünden kavga ettiler şurası senindir burası benimdir diye.
Sosyalist devrimlerin devletçi iktidarcı zihniyetle hareket etmesi ulusların kendi kaderlerini tayin etmesini, ulusun ulus devlet sahibi olmasında aradı. Yani bu zihniyete göre bir ulus devlet sahibi olursa ve ayrılırsa özgür olmuş olur ve kaderini tayin etmiş oluyor. Yani bir toplum ille de ulus devlete mi ihtiyaç duyacak, ulusal kurtuluşunu garantilemesi, ulusal özgürlük sahibi olmak için, ya da özgür olmak için ulus devlete mi ihtiyaç var? İnsanlar hala devletin ne işe yaradığını neden var olduğunu anlayabilmiş değiller bundan dolayı bazıları ulusal kurtuluşu hala devlet sahibi olmakta arıyorlar. Devlet toplumlar için bir kafestir, bir zindandır açık bir cezaevidir. Devletin olduğu yerde egemenlik vardır güç vardır iktidar vardır küçük bir elit seçkin sınıfın toplum üzerinde hegemonyası vardır dolayısıyla uluslar için toplumlar için burada özgürlük yoktur, kölelik vardır esaret vardır. Kimileri de bunu ulus’un kurtuluşu olarak görüyorlar bazıları devleti hala tanımıyorlar. Dünyada iki yüz tane Ulus devlet var peki hangi ulus gerçek anlamda özgürdür, her ulusun tepesine küçük bir elit seçkin sınıf devlet olarak çöreklenmiş devlet maskesi takarak egemenlik kurmuş. Demek ki adı ulus devlet olan sistemde özgürlük yok. İnsan biraz çevresine bakar, dünyaya bakar, bu savaşlar neden oluyor diye. Savaşların ana kaynağı iktidar ve kapitalizmdir. Devlet ve kapitalizm ortadan kalkmadan insanlık özgür olmaz. Bir ulusun kendi etrafını sınırlarla çevirmesi ulusal özgürlük değildir, devletin köleliğini yapmaktır.
Önder Apo, bu söylediğimiz nedenlerden dolayı devleti devleti ret ediyor. Önder Apo, toplumsal öz yönetim olmalı diyor ve bunun uğraşı içindedir. Yani toplumun kendi kendini yönetmesi diyor. Toplumlar hiçbir zaman devlete ihtiyaç duymazlar. Çünkü devletler topluma hizmet eden araçlar değildir toplum üzerinde iktidar kuran egemenlik kuran elit seçkin sınıftır. Cumhurbaşkanının, bakanların, milletvekillerin aldıkları çok yüksek maaşlar ve faydalandıkları haklar dikkate alındığında devletin halka hizmet etmediği tam tersi halkın devlete kölelik yaptığı gerçeğini görürüz. Önder Apo, bir yönetime karşı değildir, Önder Apo, toplumun tepesine çöreklenip toplumu ezen elit seçkin bir sınıfın iktidarına karşıdır ama bazı çevreler bunu anlayamıyorlar. Ulus devlet dışarıdan bakıldığı gibi ulusun devleti değildir küçük bir elit seçkin sınıfın ulus devlet maskesi takarak toplum üzerinde egemenlik kurmasıdır. Devletler ilk kuruluşundan günümüze kadar hiçbir zaman halkların dostları olmamıştır. Çünkü devletler halklar üzerinde saltanat sürdüren egemenlik kuran küçük elit seçkin bir sınıfın kendisi olmuştur. Son 300 yıldır modernleşme ile beraber devletin format ve şekil değiştirmesi gerekiyordu.
Devlet köleci ve feodal sistemlerdeki argümanlarla kapitalist sistemde varlığını sürdüremez. Kapitalist sistemde devletin toplum üzerinde meşru hale gelmesi farklı maske ve argümanlarla mümkün olabilirdi. İşte bu argümanlardan bir tanesi de ulus devlettir hatta en önemlisi ulus devlettir. Ulus devlet olmadan kapitalizm toplum üzerinde meşru hale gelemez, bunu bazı sosyalistler bile anlayamıyorlar. Önder Apo’nun geliştirmiş olduğu demokratik ulus paradigmasıyla, demokratik toplum ve komünal yaşam paradigmasıyla doğrudan demokrasiyle toplum kendi kendisini yönetebilir ve ancak bu koşullarda toplum özgür olabilir. Toplumun kendi ulusal değerlerini özgürce yaşaması da ancak bu koşullarda mümkün olabilir. Beş bin yıllık sınıflı devletli sistemler insanların beynini adeta dumura uğratmış, felç etmiştir. Bundan dolayı insanlar devlet olmadan nefes bile almanın mümkün olmadığını düşünüyorlar. Gerçek özgürlük için, Önder Apo’nun geliştirmiş olduğu demokratik toplum paradigmasıyla yeni bir yaşam felsefesi gelişmiştir. Önder Apo’nun geliştirmiş olduğu demokratik toplum felsefesine göre devlet küçük bir sermaye asker bürokrat eliti anlamına geldiği ve toplum üzerinde egemenlik kurduğu için ret ediliyor ve toplumun içinden sökülüp atılması gereken bir ur olarak görülüyor. Devlet toplumun vücuduna girmiş bir hastalıktır. Bu hastalık vücuttan sökülüp atılmadıkça vücut sağlıklı olmayacaktır. İşte bir toplum ancak devlet denilen hastalıktan kurtulursa özgür olabilir.
Kemal SÖBE
