• Türkçe
Sonuç yok
Tüm Sonuçları Göster
  • RUPELA GIŞTÎ
  • NÛÇE
  • ANALÎZÊN SIYASÎ
  • LÊKOLÎN
  • GOTAR
  • Hemû beş
    • Ji Edîtor
    • Jin
    • Perspektîfên Azadiyê
    • Rêze Nivîs
    • Rastiyên MIT
    • Hevpeyvîn
    • Ji Çapemeniya Derve
    • Nivîsên Azad
  • RUPELA GIŞTÎ
  • NÛÇE
  • ANALÎZÊN SIYASÎ
  • LÊKOLÎN
  • GOTAR
  • Hemû beş
    • Ji Edîtor
    • Jin
    • Perspektîfên Azadiyê
    • Rêze Nivîs
    • Rastiyên MIT
    • Hevpeyvîn
    • Ji Çapemeniya Derve
    • Nivîsên Azad
Sonuç yok
Tüm Sonuçları Göster
Turkçe
Anasayfa Beşên Lêkolîn

Ji Sala 1993’an Ve Agirbest û Lêgerînên Çareseriya Pirsgirêka Kurd -2

Rêber Apo, agirbesta ku berdewam dikir bi awayek bêdem dirêj kir û pêvajoya siyasetê kûrtir kiribû. Bi vê awayî ji bo çareseriyê şensekê girîng dabû Ozal. Ger ev şens baş hatibûya nirxandin dê ev pêvajo biziviriya diyalog û muzakereyek bi hevdû re.

Yayınlayan Lekolin
22 July 2025
Kategori: Lêkolîn, Rêze Nivîs
243 15
A A
Ji Sala 1993’an Ve Agirbest û Lêgerînên Çareseriya Pirsgirêka Kurd -2
Facebook İle PaylaşınTwitter İle Paylaşın
FacebookX

KUŞTINA OZAL Û DAWÎBÛNA AGIRBESTÊ

Di beşa duyemîn a raporê de, em ê pêvajoyên ku piştî ragihandina agirbestê di sala 1993’an de û bi mirina Turgut Ozal ve pêş ketinên çêbune, binirxînin. Piştî kuştina Özal, çareserkirina pirsgirêka Kurd hate paşxistin û serdemên ku pêvajo li ser rêyeke pir dijwar û krîtîk pêşve çû.

Di 15’ê Nîsana 1993’an de, Rêberê Gelê Kurd Serok Apo, cara duyemîn derket pêşberî kamerayan û civîneke çapemeniyê li dar xist. Vê carê, Serokê YNK’ê Celal Talabanî, Endamê Parlamentoya DEPê Ahmet Turk, Serokê PSK Kemal Burkay, nivîskar û siyasetmedarê Kurd Hamreş Reşo, Ruşen Aslan ji Tevgera Rizgariyê, Zehe Piri, bi Serok re jî Rıza Altun û Hasan Bindal (Hemze) ligel wî bûn. Di vê navberê de, Rêber Apo ku bi rêxistinên din ên Kurd re protokola eniya neteweyî îmze kir, di bersiva hin daxwazên hevpar ên aliyê Kurd de dirêjkirina bêdawî ya agirbestê ragihand. Di berdêla vê de, wî rawestandina operasyonan, bidawîanîna kuştinên nediyar, serbestberdana girtiyên siyasî, rakirina rewşa awarte, rakirina pergala cerdevaniyê, naskirina mafên çandî yên Kurdan, destûrdayîna karanîna zimanê Kurdî, tevî weşanên bi Kurdî, tazmînata ziraran û naskirina mafê rêxistinbûna siyasî û yasayî şert danîn.

TALABANÎ: “AGAHIYEK PIR XERAB JI BO WE HEMÛYAN HENE! MIXABIN, OZAL MIRIYE”

Bi dirêjkirina bêdawî ya agirbesta berdewam, Rêber Apo pêvajoya siyasî kûrtir kir. Vê yekê ji Ozal re şansek din a girîng ji bo çareseriyê da. Ger ev derfet bihata bikaranîn, ev pêvajo dê hêdî hêdî veguherî pêvajoyek danûstandin û diyalogê ya hevbeş. Rêber Apo ji vê pêvajoyê pir hêvîdar bû. Di nav du rojan de, nûnerek dê peyamek girîng ji Ozal bibira Şamê. Lêbelê, ne nûnerê Ozal, lê agahiya mirina wî gihîşt Rêber Apo.

Celal Talabanî li dora nîvro Hatip Dicle, Ahmet Turk, Kemal Burkay û Hemreş Reşo vexwendibû şîvê. Wê demê, Mam Celal li radyoyê guhdarî nûçeyên Erebî dikir. Nûçeya mirina Ozal, di radyoyê de hatibû weşandin. Piştî bihîstina vê nûçeyê, Mam Celal ji şandeya ku wî vexwendibû şîvê re got, “Agahiyek pir xirab ji bo we hemûyan heye. Mixabin, Ozal mir.” Şande matmayî ma. Gihiştina ji nişka ve ya nûçeyek wiha, ji ber ku şande hewl dida ku di 17’ê Nîsanê de bi coş û hêviyek mezin vegere welêt, şokek bû. Mam Celal paşê got, “Bi xwedê Ozal çû ev îş dawî bû. Ji niha û pê ve, ez tiştekî zêde hêvî nakim.” Lêbelê, şandeyê got, “Bila em qet nebe careke din serdana Rêber Ocalan bikin,” û çûn ba Rêber Apo. Rêber Ocalan berê xwe da şandeyê û got, “Kevneşopiyek dewletê heye ku vedigere serdema Osmaniyan. Li gorî vê kevneşopiyê, yê winda dike dimire.”

Bi nûçeya ku Turgut Ozal di 17’ê Nîsanê de ji nişka ve nexweş ketiye û miriye, agirbest bê muxatab ma.

RÊBER APO: “OZAL BI AWAYEK XWEZAYÎ NEMIR HAT KUŞTIN”

Rapora otopsiyê ya li ser cenazeyê Turgut Ozal zêde nehat fikirîn. Lê belê, ew rapor bi tena serê xwe rastiya Tirkiyeyê eşkere dike. Her kesê ku nekarî helwestek siyasî bigire bawer dikir ku Ozal ji ber sedemên xwezayî nemiriye. Piraniya raya giştî bawer dike ku ew jehrî bûye. Ger li Tirkiyeyê referandûmek pêk bihata, piraniya raya giştî dê bigota ku Turgut Ozal jehrî bûye.

Erê! Ozal di sala 1993’an de mir, balkêş e mirina wî di dema ku pirsgirêka Kurd di asta herî bilind de bû û PKK agirbest ragihand bû. An jî, kuştina wî hate ragihandin. Her ku mirina Ozal hate ragihandin, Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan, ku herî zêde li ser pirsgirêka Kurd disekinî, hemî aliyên wê dizanibû û bi taybetî di pêşbînîkirina bertekên dewleta Tirkiyeyê yên li hember pirsgirêka Kurd de pir têgihiştî bû, bê dudilî ragihand, “Ew ji ber sedemên xwezayî nemir, Ozal hate kuştin. Mirina wî bi îhtîmala çareseriyek siyasî ve girêdayî ye.” Wî şîrove kir, “Ev destwerdana hêzên cûda ye di vê pêvajoyê de.” Rêber Apo yekem kes bû ku îdia kir ku Ozal hatiye jehrîkirin. Rêber Apo yekem kes bû ku mijara ku Ozal ji ber nerînên xwe yên li ser pirsgirêka Kurd hatiye kuştin anî ziman. Bi rastî, wê demê kesekî din îdiayek wisa nekir. Ew tenê nûçeyek piçûk bû di hin rojnameyan de ku îdia dikir ku Rêber Apo îdiayek wisa kiriye. Malbata wî paşê îdiayên bi vî rengî kirin. Bi rastî, ew Rêber Apo bû ku îdia kir ku li Tirkiyeyê dewletek kûr heye ku ev dewlet bi eslê xwe Tirkiyeyê birêve dibe û  bi vê awayî têgeha dewleta kûr xiste lîteratura siyaseta Tirkiyeyê. Lêkolînek li ser pirtûk û gotarên ku wî di salên 1990’an de nivîsandine vê rastiyê bi zelalî eşkere dike.

MANŞETA ROJNAMEYA YENÎ ŞAFAK  : OZAL NEHATIYE JEHRÎKIRIN

Ji ber ku Rêber Apo têkoşîneke dirêj û piralî bi Tirkiyeyê re da meşandin, wî kod û rêzikên siyasî, civakî û çandî yên dewleta Tirkiyeyê deşîfre kiribû. Ev rastiyeke dîrokî ye: yên ku bi hev re şer dikin ew in ku hevdu herî baş nas dikin. Ger Turgut Ozal ji ber pirsgirêka Kurd miribe, sedema mirina wî û sûcdar bêyî guhertineke bingehîn a zîhniyetê û projeyek ji bo çareseriyê nayên eşkerekirin. Ji ber vê yekê, rapora otopsiyê ya dawî ya li ser Ozal rastiya Tirkiyeyê û helwesta wê ya niha ya li ser pirsgirêka Kurd eşkere dike. Îdiaya ku ew hatiye jehrkirin, lê bi jehrê nehatiye kuştin, tam rewşa niha ya Tirkiyeyê eşkere dike. Hate gotin ku Turgut Ozal hatiye jehrkirin, lê eşkerekirina vê rastiyê niha ne di berjewendiya Tirkiyeyê de ye. Hem Serokwezîr û hem jî Serokkomar weşandina raporê erê kirin.

Weşandina raporê ji aliyê rojnameyê ve nîşaneya piştgiriya Yeni Şafak ji bo polîtîkayên hikûmetê ye. Sernivîsa raporê, “Ozal nehatiye jehrîkirin,” bê guman girîng bû. Di bingeh de, hikûmet û Serokkomar dizanibûn ku Ozal hatiye jehrîkirin, lê wan ji hêla siyasî ve eşkerekirina wê guncaw nedîtibûn. Ger were dîtin ku Ozal hatiye jehrîkirin, ev ê îspat bike ku dewleta Tirk dê di mijara pirsgirêka Kurd de serî li her cûre hîleyên qirêj û kuştinan bide. Ev yek, di encamê de, dê rê li ber eşkerekirina hemî sûcên li dijî Kurdan veke. Piştî çend salan, gora Turgut Ozal hate vekirin û piştî ku otopsî ji bo lêkolîna sedema mirinê hate kirin, eşkere bû ku ew hatiye jehrîkirin û dîrokê îdeaya Rêber Apo piştrast kiribû.

OZAL Ê GOTIBÛ “DIVÊ EM BI KURDAN RE LI SER FEDERASYONÊ JÎ NÎQAŞ BIKIN” MIR

Wê demê hişmendiya dewletê wiha bû: “Serdema dirêjkirina agirbestê jî ber bi veguherîna wê bo xeteke siyasî ve diçû ku hawirdorek pir fireh a Kurdan di nav xwe de digire. Ger daxwazên ji bo dirêjkirina agirbestê bi Ozal ve girêdayî bin, ger hêviyên wî hebin û di vê mijarê de peyaman bişîne, wê demê ger Turgut Ozal sax bimîne, xeterek heye ku ev agirbest hîn bêtir pêş bikeve û rêyeke siyasî ya taybetî bigire. Ji ber vê yekê, ji bo pêşîgirtina li vê yekê çi hewce ye ku were kirin? Turgut Ozal neçar ma ku were tasfiyekirin û plana tasfiyekirinê xistin meriyetê. Ji ber vê yekê, Ozal ê ku got, “Divê em bi Kurdan re li ser federasyonê jî nîqaş bikin,” berdela van gotinan bi jiyana xwe da.”

KOMEK KU BI OZAL RE XEBAT KIRÎYE HAT TASFIYEKIRIN

Otopsiya dawî bi rastî îspat kir ku Ozal jehrî bûye. Wan red kir ku encama ku Ozal li ser navê dewletê hatiye kuştin qebûl bikin. Ozal ji ber sedemên cûrbecûr nehatiye kuştin. Ew ji ber înîsiyatîfa xwe û siyaseta Kurd hatiye kuştin. Agirbest û siyaseta Kurd sedemên sereke yên mirina wî bûn. Turgut Ozal ne tenê kesê ku di vê pêvajoyê de hatiye kuştin bû; komek ku bi wî re dixebitî jî hatin tasfiyekirin.

Dema ku Turgut Ozal rojek piştî dirêjkirina agirbestê hate kuştin, bi xwezayî kes nema ku li ser agirbestê biaxive. Û kes jî peyamek neşand. Ne tenê ew, lê atmosfera bêdengiyê ku bi awayekî objektîf bi awayekî xweber kar dikir û agirbestê pêş dixist, dest bi hilweşînê kir. Piştî mirina Ozal, artêşa Tirk operasyonên xwe li gelek herêmên Kurdistanê zêde kir. Di operasyonên di dema agirbestê de 112 gerîla şehîd bûn. .

ŞERÊ QIRÊJ Ê LI KURDISTANÊ BI AWAYEK AKTÎF DIMEŞANDIN: GUREŞ Û AGAR BÛN

Bi mirina Ozal re, rêveberiya dewletê bi tevahî guherî. Suleyman Demirel derket ser kursiya Çankayayê (Qesra Serokkomariyê). Hikûmet guherî û Tansu Çiller bû Serokwezîr. Dema Sererkanê Dogan Gureş salekê dirêj bû. Tansu Çiller ku di 30’ê Hezîrana 1993’an de bû Serokwezîr, di destpêkê de daxuyaniyên li ser çareseriyên siyasî da. Çiller ku beşdarî civîna bilind a Konseya Ewropayê ya li Viyanayê, Avusturya bû, bi Serokwezîrê Spanyayê Filipe González re civiya û piştî ku bi Serokwezîrê Spanyayê Filipe González re civiya, modela Baskê ji bo çareserkirina pirsgirêka Kurd pêşniyar kir. Lêbelê, ew ji aliyê partiya xwe û muxalefetê ve rastî rexneyên tund hat. Çiller ku beriya kongreya DYP’ê ya 20’ê Mijdarê ji rîskan dûr ketibû, di vegera xwe ya ji Amerîkayê de paşve gav avêt û ji rojnamevanan re got, “Mebesta min ne wisa bû. Şaş hatim fêmkirin” Piştre, ew ligel Dogan Güreş û Mehmet Agar bû alîgirên herî çalak ên şerê qirêj ê li Kurdistanê diqewimî. Bi vê guhertinê re, Tirkiye û Kurdistan bi hemû awayî ketin pêvajoyek cûda.

ŞEMDÎN SAKIK FERMANA ÎNFAZA 33 LEŞKERAN DAYE

Sala 1993 saleke awarte bû. Di vê heyamê de, aliyekî girîng ê dewletê ji bo çareseriyeke aştiyane ya pirsgirêka Kurd amadekariyan dikir. Tevî mirina gumanbar a Ozal, rêveberiya PKK’ê agirbest parast. Hemû çav li civîna Lijneya Ewlehiya Neteweyî (MGK) ya di 25’ê Gulanê de bûn. Di vê civînê de efûya siyasî di rojevê de bû. Biryara derketina ji civînê dê çarenûsa pêvajoya aramkirinê, digel agirbestê bixwe, diyar bike. Rojek berî civînê, raya giştî ya li Tirkiye û Kurdistanê ji ber bûyerek ne li bendê hejiya.

Hem di artêşê de û hem jî di rêxistinê de meyl hebûn ku dixwestin vê pêvajoyê sabote bikin. Sî û sê leşker, bi serokatiya Şemdîn Sakik li Eyaleta Amed, li ser xeta Çewlik-Elazîzê hatin kuştin. Şemdîn Sakik berê telefonî Rêber Apo kiribû û jê re gotibû ku di dema agirbestê de windahî çêbûne, şeş gerîla şehîd bûne. Rêber Apo rexne li Şemdîn Sakik girt û diyar kir ku ev windahî ji ber neparastina agirbestê çêbûne. Rêber Apo şîret li Şemdîn Sakik kir ku pozîsyonek parastinê ya rewa biparêze lê ji her çalakiyek potansiyel dûr bisekine. Tevî vê hişyariyê jî, Şemdîn Sakik li gorî xwe tevgeriya, di nav rêxistinê de serî li provokasyonan da û fermana darvekirina 33 leşkerên dewleta Tirk da.

GELEK PIRSÊN KU NEHATIN ZELALKIRIN DI HIŞÊ MIROVAN DE MA!

Kê ew leşker şandin û çima? Tevî fermana Serfermandariya Giştî, çima 33 leşkerên bêçek bi rêya hewayî nehatin veguhastin? Çima ji van leşkeran re bi rêya bejahî parastin nehat dayîn? Tevî ku yekîneyên îstîxbaratê çend roj berê ji fermandarê korpusa ewlehiya giştî Necati Özgen re li ser çalakiyek li herêmê rapor dan, çima tedbîr nehatin girtin? Efserên îstîxbarat û ewlehiyê yên ji 10 parêzgehan ku di 10’ê Nîsanê de li Çewlikê kom bûn, bi Mahmut Yildirim, bi navê kod Yeşil, çi nîqaş kirin? Kê Şemdin Sakık agahdar kir ku leşker bêçek û bêparastin in? Kê leşker wek xapandin şandin cem Şemdin Sakık da ku pêvajoyê sabote bike? Çima neh leşkerên ku ji aliyê PKKê ve hatibûn girtin piştî serbestberdana wan bêyî pirs an lêpirsînê hatin kuştin? Gelek pirsên din ên mayînde bêbersiv mane.

“EZ NABÊJIM KU ŞEMDÎN ZILAMÊ ERGENEKONÊ BÛ, LÊ EW HAT BIKARANÎN”

Rêber Apo, hem di salên 1993’an de û hem jî di hevdîtinên xwe yên parêzeran ên sala 2008’an de derbarê kuştina 33 leşkeran de wiha vegotibû:

“Wê rojê, li Lijneya Wezîran li ser efûya giştî nîqaş dihat kirin. 33 leşkeran red kirin ku li otobusê siwar bibin. Wan got, ‘Em ê bêparastin û bêçek neçin,’ lê ew bi zorê hatin siwarkirin. Çima ew hatin berdan, kê ew kirin, û ev kiryar li ser navê kê hatin kirin? Şemdîn, li ser navê PKK’ê, bi destê Zeynel van kiryaran kir. Wî talîmat da Zeynel ku wan bikuje. Tevî pirsên min ên dubare, Şemdîn her gav ravekirinên cûda dida ka ew çawa qewimî. Ez nabêjim ku Şemdîn rasterast bi Ergenekonê an jî bi zilamê wan ve girêdayî bû. Lêbelê, ew hat bikaranîn. Ev bûyerek e ku divê were lêkolîn kirin. Provokasyonek hebû. Dibe ku wan leşkerên me xistin vê rewşê da ku agirbestê bişkînin.” Lêbelê, çi bi serê vê agirbestê hatibe li ser xeta Amed-Bîngolê hat. Ev provokasyon ji destpêkê ve ji bo têkbirina agirbestê û kûrkirina şer hatibûn amadekirin. Di vê heyamê de agirbestek berê di meriyetê de bû. Ev çawa di wê agirbestê de çêbû? Kî bûn yên ku agirbest nexwestin? Ji bo min zehmet bû ku fêm bikim.

Çapemeniya Tirkî bi berdewamî ragihand ku leşker li cihê bûyerê hatine kuştin û hûrguliyan veşart. Nêrîna ku pêvajoya agirbestê, ezmûnek yekem û cidî, bi kuştina tenê 33 leşkeran hatiye sabotekirin, di raya giştî de serdest bû. Lê dîsa jî, di sala 1993-an de, gelek kuştin hatin kirin û provokasyonên ku veşartî man hatin amadekirin.

KUŞTIN, PROVOKASYON, SÛÎQAST Û BÛYERÊN TARÎ…

Di wan serdemên ku Suleyman Demirel Serokkomar bû, Tansu Çiller Serokwezîr bû, Mehmet Agar Serokê Polîsan bû û Dogan Gureş Serokê Fermandariya Giştî bû de, zincîreyek bûyerên tarî, sûîqest, provokasyon û kuştinan derketin holê.

Di 24’ê Çileya 1993’an de, rojnamevan û nivîskar Ugur Mumcu di encama teqîneke bombeya di seyara wî de hate kuştin. Di 5’ê Sibata 1993’an de, Endamê Meclîsê Adnan Kahveci ku rapora çareseriya pirsgirêka Kurd a Ozal amade kiribû, di qezayek trafîkê ya gumanbar de li ser rêya bajarê Boluyê mir. Di 17’ê Sibata 1993’an de, Rêveberê Giştî yê Cendermeyan Eşref Bitlis di qezaya balafireke leşkerî de li Enqerê ji ber sedemên nenas dema ku ber bi Amedê ve diçû mir. Di 2’yê Tîrmeha 1993’an de, 35 hunermend, rewşenbîr û nivîskarên Elewî yên ku ji bo beşdarbûna festîvala çandî ya Pîr Sultan Abdal hatibûn Sêwasê li Otêla Madimakê hatin şewitandin. Di 4’ê Îlona 1993’an de, Parlamenterê DEP’ê yê Mêrdînê Mehmet Sincar li Êlih (Batmanê) di êrîşeke çekdarî de hat kuştin. Di 22’ê Cotmeha 1993’an de, Cîgirê Eşref Bitlis Tuggeneral Bahtiyar Aydın, Fermandarê Herêma Ewlekariya Giştî ya Dîyarbekirê, li navçeya Licê ya Amed di pevçûneke bi PKKê re de, ku mirina wî veşartî bû, hat kuştin. Di 29’ê Cotmeha 1993’an de, damezrînerê JÎTEM’ê Ahmet Cem Ersever li Enqerê hat kuştin.

 VÊ DARBEYA KU BI QASÎ DARBEYA 12’Ê ÎLONÊ BANDOR BÛ GUREŞ PLAN KIRIBÛ

Qirkirina gelek berpirsên din ên sivîl û leşkerî bi kêmanî bi qasî darbeya leşkerî ya 12’ê Îlonê bibandor bû û encamên wê yên giran hebûn. Vê carê, hedefa darbeyê hêzên dewletê bûn ku ji bo çareseriyek aştiyane ji bo pirsgirêka Kurd dixebitin. Bi vê darbeyê re, Tirkiye ket nav şerekî qirêj û xwînî. Darbe guhertina hikûmetê bû ku bi rêya hilbijartinan, bi pêvajoyek ne-hilbijartî hatibû ser desthilatê. Serokkomar guherî, hikûmet guherî. Serfermandarê Giştî DoGan GUreş ev darbe plan kir. Jixwe awayê ku Dogan Gureş bû Serfermandarê Giştî bi serê xwe darbeyek bû.

Gava yekem a darbeyê tayînkirina Dogan Gureş wekî Serfermandarê Giştî bû. Gava duyemîn neçarkirina hikûmeta Serokwezîr Mesut Yılmaz bû ku piştî hilbijartinên 1991an konsepta şerê taybet a tevahî îmze bike. Gava sêyemîn a darbeyê ev bû; Ji sala 1992an pê ve, rêveberiya Dogan Gureş di çarçoveya şerê taybet ê giştî de tevgereke berfireh a dij-gerîlayê pêk anî. Gava çaremîn a derbeyê kuştina Turgut Ozal û kuştina 33 leşkeran bû. Planeke ji holê rakirina tevahî ya dijberên wî hebû. Em ji hevpeyvînek ku Dogan Gureş daye rojnamevan Fikret Bila, fêm dikin ku ev derbe ji hêla Dogan Gureş ve hatiye organîzekirin. Wî gotibû, “Min derbeyek li dar xist.”

OZAL GOT, “TEQEZ EZ Ê VÊ PIRSGRÊKÊ ÇARESER BIKIM, DIVÊ EZ ÇARESER BIKIM”

Rêber Apo ev darbeya pêşket wiha rave kir:

“Ozal bi wêrekî nêzî pirsgirêka Kurd bû. Wî got, ‘Ez ê vê pirsgirêkê bê guman çareser bikim, divê ez çareser bikim.’ Kurê wî, Ahmet Ozal, li ser vê mijarê agahdariyên teqez dide. Ew dibêje, ‘Bavê min dixwest vê yekê bê guman çareser bike.’ Talabanî jî li ser vê mijarê agahdariyên girîng hene. Talabanî got, ‘Em li ser mijara çareseriyê bi Eşref Bitlis re li hev dikin.’ Talabanî ev di sala 1993’an de ji min re got. Siyaseta Serokkomar Turgut Ozal a li hember Kurdan ji sala 1992’an û pê ve neçaverêkirî bû. Me girîngiya wê hinekî dereng fêm kir. Ez ê her gav windakirina şansê yekem ê cidî ji bo çareseriyê bi mirina wî wekî windahiyek dîrokî ji bo min bi bîr bînim. Komarê dikaribû şansek ji bo çareseriyek demokratîk hebûya. Lê li gor min, hin hêzên Gladio bi zanebûn vê derfetê paşguh kirin. Di vegera Serfermandarê Giştî yê wê demî Dogan Gureş a ji Îngilîstanê di destpêka sala 1991an de,  ji bo min gotibû “Çiraya kesk ji bo tunekirinê hatiye vêxistin,” qismî vê rastiyê nîşan dide. Darbeya Gureş-Çiller ku piştî mirina Ozal pêş ket û paşê pêşxistina bêhejmar komployan di nav artêşê û derveyî wê de, yek ji pirsgirêkên herî bingehîn pêk tîne ku pêdivî bi çareseriyê heye. Sîxurtiya CIA ya belgekirî ya Tansu Çiller vê yekê qismî rave dike. Komkujiya gelek rewşenbîrên rastîn ên Ataturkîst û serokên Kurd, bi hezaran kuştinên bê çareser, valakirina gundan û vejîna Hizbullahê wekî yek ji komployên herî mezin ên li dijî komarê ji min re xuya dike. Ew serdema komploger û serhildêr a Komarê di serdema Mustafa Kemal de, ji 1924 heta 1927, tîne bîra mirov. Di van salan de, hêmanên bingehîn ên Komara demokratîk jî hatin tasfiyekirin. Ev rewş hîn jî ji zelalkirinê dûr e.”

Wusa dixuye ku Rêber Apo amadekariyên tîma şerê nû ya ku li Enqerê dixebitî hîs kir, di 8’ê Hezîrana 1993’an de dawiya agirbestê ragihand. Her destê aştiyê ku ji hêla Rêberê Gel, Rêber Apo ve dirêjkirî bû (ku dê di pêvajoyên agirbestê yên piştre) ne tenê dê di hewayê de bimînin, lê dewleta Tirk dê her stratejiya şer û wêrankirinê li Kurdistanê jî bicîh bîne.

Jİ BO BEŞA 1 BİTİKÎNE

BEŞA 3: Sala qîr û qiyametê: 1994-1995-1996 û Sûîqasta Hember Rêber Apo

Özgür AVZEM

Navenda Lêkolînên Stratejîk A Kurdistanê

Etiketler: AgirtbestAşitîGLADIOkurdistanRêber APOŞemdin SAKIKTansu ÇillerTurgut OZAL
Önceki yazı

MÎT Piştî Serêkaniyê Sîstema Cerdevantiyê Tîne Efrîn’ê- NÛÇE ANALÎZ

Sonraki Haber

Ji Sala 1993’an Ve Agirbest û Lêgerîna Çareseriya Pirsgirêka Kurd -3

Benzer Haberler

Pêngava Îmaratê Li Sûriyê û Aciziya Tirkiyê – DOSYA TAYBET
Lêkolîn

Pêngava Îmaratê Li Sûriyê û Aciziya Tirkiyê – DOSYA TAYBET

31 May 2026
Hevkariya Rusya-Tirkîye-Çîn: Piştgiriya Drone û Çekan bo Îranê û Hîzbullahê – NÛÇE ANALÎZ
Lêkolîn

Hevkariya Rusya-Tirkîye-Çîn: Piştgiriya Drone û Çekan bo Îranê û Hîzbullahê – NÛÇE ANALÎZ

29 May 2026
HTŞ Cîhazên IMSI ku Ji MÎT’ê Girtiye Li Heremên Rojava Bi Cih Dike-NÛÇE TAYBET
Lêkolîn

HTŞ Cîhazên IMSI ku Ji MÎT’ê Girtiye Li Heremên Rojava Bi Cih Dike-NÛÇE TAYBET

14 May 2026
Sonraki Haber
Ji Sala 1993’an Ve Agirbest û Lêgerîna Çareseriya Pirsgirêka Kurd -3

Ji Sala 1993’an Ve Agirbest û Lêgerîna Çareseriya Pirsgirêka Kurd -3

Nivîsên Ku Derdikevin Pêş

  • Bikaranîna ShamCash — Bi Rastî Li Ser Telefona We Çi Dike? – NÛÇE TAYBET

    Bikaranîna ShamCash — Bi Rastî Li Ser Telefona We Çi Dike? – NÛÇE TAYBET

    524 Paylaşım
    Paylaş 210 Paylaş 131
  • Hevkariya Rusya-Tirkîye-Çîn: Piştgiriya Drone û Çekan bo Îranê û Hîzbullahê – NÛÇE ANALÎZ

    508 Paylaşım
    Paylaş 203 Paylaş 127
  • Kesayetiya Dewşirme û Biyanîbûna Ji Nasnameya Xwe

    507 Paylaşım
    Paylaş 203 Paylaş 127
  • Pêngava Îmaratê Li Sûriyê û Aciziya Tirkiyê – DOSYA TAYBET

    502 Paylaşım
    Paylaş 201 Paylaş 126
  • Diyarbakır Emniyet Müdürlüğünden Skandal Fişlemeler

    747 Paylaşım
    Paylaş 299 Paylaş 187

Bikaranîna ShamCash — Bi Rastî Li Ser Telefona We Çi Dike? – NÛÇE TAYBET

Hevpeymaniya Rojhilat: Divê Civaka Navnetewî Li Dijî Darvekirinan Îranê Xwedî Helwest Be

HPG: Em ê Dest Ji Armanca Xwe Ya Azadiya Rêberê Xwe Bernedin

Kesayetiya Dewşirme û Biyanîbûna Ji Nasnameya Xwe

Pêngava Îmaratê Li Sûriyê û Aciziya Tirkiyê – DOSYA TAYBET

Hevkariya Rusya-Tirkîye-Çîn: Piştgiriya Drone û Çekan bo Îranê û Hîzbullahê – NÛÇE ANALÎZ

  • DERBAR DE
  • PEYWENDÎ
  • HEMÛ NIVÎS
LÊKOLÎN

© NAVENDA LÊKOLÎNÊN STRATEJÎK A KURDISTANÊ 2025

Tekrar hoşgeldiniz!

Hesaba giriş

Şifrenizimi unuttunuz?

Tüm alanlar zorunludur

Şifrenizi sıfırlamak için lütfen kullanıcı adınızı veya e-posta adresinizi girin.

Oturum aç

Add New Playlist